อำเภอเกาะคา

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ไปยังการนำทาง ไปยังการค้นหา
อำเภอเกาะคา
แผนที่จังหวัดลำปาง เน้นอำเภอเกาะคา
คำขวัญ: พระธาตุศักดิ์สิทธิ์ แหล่งผลิตน้ำตาลทราย
สวดลายงามเครื่องปั้น จักสานเครื่องใช้
อุ่นไอบ่อน้ำร้อน ลือกระฉ่อนมนุษย์เกาะคา
พิกัดภูมิศาสตร์: 18°11′30″N 99°23′44″E / 18.19167°N 99.39556°E / 18.19167; 99.39556
อักษรไทยอำเภอเกาะคา
อักษรโรมันAmphoe Ko Kha
จังหวัดลำปาง
พื้นที่
 • ทั้งหมด551 ตร.กม. (213 ตร.ไมล์)
ประชากร (2561)
 • ทั้งหมด59,819
 • ความหนาแน่น108.56 คน/ตร.กม. (281.2 คน/ตร.ไมล์)
รหัสไปรษณีย์52130
รหัสภูมิศาสตร์5203
ที่อยู่
ที่ว่าการ
ที่ว่าการอำเภอเกาะคา หมู่ที่ 4 ตำบลท่าผา อำเภอเกาะคา จังหวัดลำปาง 52130
สารานุกรมประเทศไทย ส่วนหนึ่งของสารานุกรมประเทศไทย

เกาะคา (คำเมือง: Lanna-Ko Kha.png) เป็นหนึ่งใน 13 อำเภอของจังหวัดลำปาง และเป็นที่ตั้งวัดคู่บ้านคู่เมืองลำปางคือ วัดพระธาตุลำปางหลวง

ประวัติ[แก้]

อำเภอเกาะคาตั้งขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 2457 แต่เดิมมีชื่อว่า อำเภอสบยาว เนื่องจากที่ตั้งอำเภอเดิมตั้งอยู่บริเวณที่ลำน้ำแม่ยาวไหลมาบรรจบกับแม่น้ำวัง อยู่ห่างจากที่ว่าการอำเภอเกาะคาปัจจุบันไปทางทิศเหนือ 1 กิโลเมตร คำว่า "บรรจบ" ชาวบ้านพื้นเมืองเรียกว่า "สบ" จึงขนานนามว่า "อำเภอสบยาว" ต่อมาเมื่อปี พ.ศ. 2459 ทางราชการได้เปลี่ยนชื่ออำเภอสบยาวเป็น อำเภอเกาะคา เพราะที่ว่าการอำเภอตั้งอยู่ในเขตตำบลเกาะคา คำว่า "เกาะคา" มีประวัติความเป็นมาคือ บริเวณที่ตั้งตำบลแต่เดิมเป็นทางน้ำของลำน้ำแม่ยาว ซึ่งไหลมาจากทิวเขาขุนตาล (เขาผีปันน้ำ) เขตติดต่อกับจังหวัดลำพูน ผ่านตำบลใหม่พัฒนาและตำบลไหล่หินมาบรรจบกับแม่น้ำวังที่ตำบลเกาะคา ครั้นนานเข้าน้ำได้พัดเอาตะกอนดิน หิน และทราย มากองรวมกันจนกลายเป็นสันดอนทรายขึ้น (สันดอนทราย ชาวบ้านพื้นเมืองเรียกว่า เกาะ) ภายหลังลำน้ำแม่ยาวได้เปลี่ยนทางเดินของร่องน้ำทำให้เกิดสันดอนทรายเป็นบริเวณกว้าง แล้วกลายสภาพเป็นพื้นดินปนทรายซึ่งมีหญ้าคาขึ้นงอกงามเต็มที่ เมื่อมีชาวบ้านไปตั้งถิ่นฐานบ้านเรือนในบริเวณดังกล่าว ชาวบ้านจึงเรียกว่า "เกาะคา"

ที่ตั้งและอาณาเขต[แก้]

อำเภอเกาะคาตั้งอยู่ทางตอนกลาง ค่อนไปทางทิศใต้ของจังหวัด ห่างจากตัวเมืองลำปางประมาณ 15 กิโลเมตร มีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังต่อไปนี้

การแบ่งเขตการปกครอง[แก้]

การปกครองส่วนภูมิภาค[แก้]

อำเภอเกาะคาแบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 9 ตำบล 78 หมู่บ้าน

ที่ ชื่อตำบล ตัวเมือง อักษรโรมัน จำนวนหมู่บ้าน จำนวนครัวเรือน จำนวนประชากร[1]
1. ลำปางหลวง LN-Tambon-Lampang Luang.png Lampang Luang 13 3,227 9,683
2. นาแก้ว LN-Tambon-Na Kaeo.png Na Kaeo 8 2,992 9,690
3. ไหล่หิน LN-Tambon-Lai Hin.png Lai Hin 6 1,776 5,514
4. วังพร้าว LN-Tambon-Wang Phrao.png Wang Phrao 7 2,083 7,095
5. ศาลา LN-Tambon-Sala.png Sala 7 3,679 8,465
6. เกาะคา LN-Tambon-Ko Kha.png Ko Kha 8 1,497 4,248
7. นาแส่ง LN-Tambon-Na Saeng.png Na Saeng 7 1,548 4,826
8. ท่าผา LN-Tambon-Tha Pha.png Tha Pha 9 2,431 7,183
9. ใหม่พัฒนา LN-Tambon-Mai Phatthana.png Mai Phatthana 9 1,709 5,273

การปกครองส่วนท้องถิ่น[แก้]

ท้องที่อำเภอเกาะคาประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 10 แห่ง แยกเป็นเทศบาล 8 แห่ง และองค์การบริหารส่วนตำบล 2 แห่ง ได้แก่

อ้างอิง[แก้]

  1. จำนวนประชากรและบ้าน จำแนกเป็นรายอำเภอ และรายตำบล จังหวัดลำปาง ณ เดือนธันวาคม พ.ศ. 2553, สำนักบริหารทะเบียน กรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย