อักษรรูน
| อักษรรูน | |
|---|---|
 | |
| ชนิด | อักษรสระ-พยัญชนะ
|
ช่วงยุค | Elder Futhark ในศตวรรษที่ 2 |
| ทิศทาง | ซ้ายไปขวา, boustrophedon, bi-directional text  |
| ภาษาพูด | กลุ่มภาษาเจอร์แมนิก |
| อักษรที่เกี่ยวข้อง | |
ระบบแม่ | ฟินิเชีย
|
ระบบลูก | Younger Futhark, Anglo-Saxon futhorc |
| ISO 15924 | |
| ISO 15924 | Runr (211), Runic |
| ยูนิโคด | |
ยูนิโคดแฝง | Runic |
ช่วงยูนิโคด | U+16A0–U+16FF[1] |
อักษรรูน หรือ อักษรรูนิก ในภาษาพื้นเมืองเรียกฟูทาร์ก ซึ่งหมายถึงตัวอักษร ข้อความ หรือจารึก ในภาษาเยอรมันเก่าหมายถึง ประหลาดหรือความลับ อักษรนี้มีความเกี่ยวข้องกับเวทมนตร์ ทฤษฎีเกี่ยวกับจุดกำเนิดของอักษรรูน ได้แก่ อักษรนี้ถูกออกแบบโดยอิสระ ไม่ขึ้นกับอักษรอื่น การเขียนเริ่มขึ้นในยุโรปใต้และถูกนำไปทางเหนือโดยเผ่าเยอรมัน เป็นแบบให้อักษรละตินและอักษรอีทรัสคัน
จารึกอักษรรูนที่เก่าที่สุดพบราว พ.ศ. 643 แต่จารึกส่วนใหญ่อยู่ในราว พ.ศ. 1600 พบทั้งยุโรปตั้งแต่แหลมบอลข่าน เยอรมัน สแกนดิเนเวีย ไปจนถึงอังกฤษ ทิศทางการเขียนช่วงแรกผันแปรมาก โดยมากอยู่ในแนวซ้ายไปขวา ไม่มีการแบ่งช่องว่างระหว่างคำมากนัก โดยอาจมีการใช้จุดหนึ่งจุดหรือมากว่า(►มากกว่า) จารึกที่พบมีทั้งจารึกบนผาสูง หินขนาดใหญ่ สิ่งก่อสร้าง จารึกทางศาสนาและเวทมนตร์ จารึกเกี่ยวกับการค้าและการเมือง จดหมายส่วนบุคคล ข้อความสั้นๆและจารึกในงานศิลปะ
รูปแบบ
[แก้]
อักษรรูนมีหลายรูปแบบดังต่อไปนี้
- อักษรฟูทาร์กรุ่นแรก (Elder Futhark) เป็นรูปแบบเก่าสุดที่พบในยุโรป ที่เป็นบ้านเกิดของเผ่าเยอรมัน รวมทั้งสแกนดิเนเวีย รูปแบบอื่นๆอาจพัฒนาไปจากรูปแบบนี้
- อักษรรูนกอทิก ใช้เขียนภาษากอทิกที่เป็นภาษาเยอรมันตะวันออก แต่จุดเริ่มต้นยังไม่ชัดเจน จารึกอักษรนี้เหลืออยู่น้อยมาก ถูกแทนที่ด้วยอักษรอื่นเมื่อราว พ.ศ. 900
- อักษรฟูทาร์ก แองโกล-แซกซอน (Anglo-Saxon Futhorc) มีการเพิ่มอักษรบางตัวเข้ามาเพื่อใช้เขียนภาษาแองโกล-แซกซอน ซึ่งเป็นภาษาอังกฤษเก่า คาดว่าอักษรนี้เข้าไปในอังกฤษเมื่อ พ.ศ. 1000 และใช้มาจนถึง พ..ศ. 1600 มักพบบนเครื่องประดับ ก้อนหิน อาวุธ และอื่น ๆ
- อักษรฟูทาร์กรุ่นใหม่ (Younger Futhark) พัฒนาจากอักษรรุ่นเก่า และคงตัวอยู่จนถึง พ.ศ. 1300 เป็นอักษรหลักในนอร์เวย์ สวีเดน และเดนมาร์ก จนกระทั่งถูกแทนที่ด้วยอักษรละตินเมื่อศาสนาคริสต์แพร่ไปถึง อักษรใน 3 ประเทศนี้ต่างกันเล็กน้อย
หลังพุทธศตวรรษที่ 23 การใช้อักษรรูนลดน้อยลง เมื่อศาสนาคริสต์แพร่หลายเข้ามา อักษรรูนถูกโยงเข้ากับเวทมนตร์คาถาซึ่งต้องถูกกำจัด ในปัจจุบันมีการฟื้นฟูการใช้อักษรรูนอีกครั้งแต่ใช้ในการพยากรณ์.
อักษรรูนกับศาสตร์ลึกลับ
[แก้]อักษรรูนถือเป็นอักษรศักดิ์สิทธิ์ของกลุ่มชนชาติที่ใช้ภาษากลุ่มเยอรมัน มีการนำชื่อเทพเจ้าต่างๆ มารวมเข้ากับชื่ออักษร ต่อมาได้แพร่หลายเข้าไปในสแกนดิเนเวีย มีการสลักอักษรรูนไว้ในเหรียญกษาปต์ โลงศพ หรือใช้ประดับตกแต่งสถานที่ ในยุคนาซีมีการฟื้นฟูการใช้อักษรรูนอีกครั้ง แต่เมื่อนาซีหมดอำนาจก็เสื่อมความนิยมไป จนปัจจุบันการทำนายด้วยอักษรรูนเป็นที่นิยมและนำกลับมาศึกษากันอีกครั้ง มีการกำหนดวิธีทำนายมากมาย เช่น การโยนกิ่งไม้เพื่อให้เกิดเป็นรูปอักษรรูนหรือสุ่มหยิบก้อนหินที่สลักรูปอักษรรูนไว้
ระบบอักษรรูนโบราณที่เก่าแก่ที่สุด มีทั้งหมด 24 ตัว แบ่งออกเป็น 3 ชุด (เรียกว่า 3 Aetts) ชุดละ 8 ตัว ดังนี้
| อักษรรูน | ถอดเสียง | IPA | ชื่อ | ความหมาย | ความหมายที่ใช้ในการทำนาย |
|---|---|---|---|---|---|
 |
f | /f/ | Fehu (เฟฮู) | ปศุสัตว์ | ความมั่งคั่งร่ำรวย |
 |
u | /u (ː)/ | Uruz (อูรูซ) | กระทิงป่า | พลังอำนาจ |
 |
þ | /θ/, /ð/ | Thurisaz (ธูริซาซ) | ยักษ์ | อาณาเขต ขอบเขต |
 |
a | /a (ː)/ | Ansuz (อันซูซ) | เทพองค์หนึ่ง | สถานการณ์ที่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว |
 |
r | /r/ | Raidho (ไรโด) | ขี่ | การเดินทาง |
 |
k | /k/ | Kenaz (เคนัซ) | คำสาบาน | ความต้องการได้รับและถ่ายทอดความรู้ |
 |
g | /g/ | Gebo (เกโบ) | ของขวัญ | การให้และรับ |
 |
w | /w/ | Wunjo (วุนโจ) | ความสุข | รักแท้ ข่าวดีครอบครัวที่มีความสุข |
  |
h | /h/ | Hagalaz (ฮากาลาซ) | ลูกเห็บ | ความโง่เขลา หวาดกลัว เหตุการณ์ประหลาด |
 |
n | /n/ | Nauthiz (เนาธิซ) | ความทุกข์ | ความสงสัย ไม่มั่นใจในความปลอดภัย |
 |
i | /i (ː)/ | Isa (ไอซา) | น้ำแข็ง | ความล่าช้า |
 |
j | /j/ | Jera (เยรา) | ปี | การจบสิ้นและการเกิดใหม่ |
 |
/æː/ (?) | Eihwaz (อีวาซ) | ก้ามปูสีม่วง | ความสำเร็จ ความเจริญก้าวหน้า | |
 |
p | /p/ | Perthro (เพอโธร) | ปริศนา | ความลับ |
 |
z | /z/ | Algiz (อัลกิซ) | กวางมูส | การบำบัดรักษา การปกป้อง |
  |
s | /s/ | Sowilo (โซวิโล) | พระอาทิตย์ | ความรัก ความอบอุ่น ความปลอดภัย |
 |
t | /t/ | Tiwaz (ทิวาซ) | เทพทอร์ | การผูกมัดด้วยคำสัญญา คำสาบาน |
 |
b | /b/ | Berkano (เบอร์กาโน) | ไม้เบิร์ช | การกำเนิดใหม่ ข่าวดี |
 |
e | /e (ː)/ | Ehwaz (เอวาซ) | ม้า | การเปลี่ยนแปลงในทางที่ดี |
 |
m | /m/ | Mannaz (แมนนาซ) | มนุษย์ | ความรอบคอบ รัดกุมการคิดให้มากขึ้น |
 |
l | /l/ | Laguz (ลากูซ) | พืชล้มลุกที่มีกลิ่นหอม | ความรักที่เก็บซ่อนไว้ภายใน |
   |
ŋ | /ŋ/ | Ingwaz (อิงวาซ) | ผู้ชาย | สุขภาพ ความกินดีอยู่ดี ชื่อเสียงโด่งดัง |
 |
d | /d/ | Dagaz (ดากาซ) | วัน | ความสุข ความรุ่งเรือง |
 |
o | /o (ː)/ | Othala (โอธาลา) | แผ่นดิน การสักการบูชาที่สำคัญ | บรรพบุรุษ ครอบครัว บ้าน |
อ้างอิง
[แก้]- อักษรรูนหรือรูนิก
- ไชย ชาญธรรม. รูน อักษรทำนาย. กทม. เดลฟี. ไม่ปรากฏปีพิมพ์
แหล่งข้อมูลอื่น
[แก้]
- Ancientscripts.com Futhark entry.
- Omniglot.com runic alphabet entry.
- Nytt om Runer runology journal. เก็บถาวร 2012-11-01 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
- Bibliography of Runic Scholarship เก็บถาวร 2008-09-05 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
- Unicode Code ChartPDF (68.3 KB)
