สุรสุนทรี
ในศิลปะอินเดีย สุรสุนทรี (สันสกฤต: सुरसुन्दरी, อักษรโรมัน: Surasundarī, แปลตรงตัว 'เทวีที่งดงาม') หมายถึงรูปสตรีที่เป็นรู แทนความงามอย่างสตรีและราคะที่สง่างาม[1]
ปรากฏรูปบุคคลในรูปราคะในศาสนสถานของศาสนาพุทธและไชนะในรูปของยักษีและวิญญาณอื่นมาตั้งแต่อย่างน้อย 200 ปีก่อนคริสต์กาล กระนั้น รูปสุรสุนทรีพึ่งมาปรากฏพบทั่วไปในสถาปัตยกรรมโบสถ์พราหมณ์ของศาสนาฮินดู ในช่วงต้นศตวรรษที่ 9 ศิลปประกาศ (Shilpa-Prakasha) ซึ่งเป็นบันทึกเกี่ยวกับสถาปัตยกรรมตันตระจากศตวรรษที่ 9 ระบุว่าปูชนียสถานที่ไร้สุรสุนทรีนั้นต่ำต้อยกว่าและไร้ประโยชน์[2][3] เอกสารจากศตวรรษที่ 15 กษิรารนวะ (Kshirarnava) ระบุว่าแววตาของสุรสุนทรีควรจะมองลงล่าง ไม่ใช่จ้องมองไปที่คนอื่น[4]
ในสถาปัตยกรรมโบสถ์พราหมณ์ สุรสุนทรีมักปรากฏในลักษณะผู้ติดตามเทพเจ้าต่าง ๆ หรืออาจปรากฏในรูปร่ายรำเป็นอัปสร[5] สุรสุนทรีมีหลายรูปแบบ เช่น ศาลภัญชิกา หรือนางไม้,[2] ทรรปานี หรือนางถือกระจก, อลสกันยา หรือนางขี้เกียจ และ ปัทมคันธะ หรือนางซึ่งมีกลิ่นค้ลายดอกบัว เป๋นต้น[2]
การมีอยู่ของสุรสุนทรีในศาสนสถานมีการตีความได้หลายแบบ การตีความเชิงจิตวิญญาณแบบหนึ่งมองสุรสุนทรีในฐานะภาพแทนศักติซึ่งคือพลังเอกภพของสตร่ presence of ถือว่าทรงพลังและเป็นมงคล ในแง่ฆราวาสสามารถตีความว่าเป็นรูปแทนความรุ่งเรือของกษัตริย์ที่ดำริให้สร้างศาสนสถานนั้น ๆ[6]
อ้างอิง
[แก้]
- ↑ Theodore Robert Bowie (1965). Ancient Indian Sculpture and Painting. Indiana University Art Museum.
- 1 2 3 Harsha V Dehejia (9 January 2012). "Beautiful woman". The Times of India.
- ↑ Roberta Smith, Ken Johnson and Karen Rosenberg (29 December 2011). "Some Favorite Things Not Hanging on a Wall". The New York Times.
- ↑ Harsha Venilal Dehejia; Makarand R. Paranjape (2003). Saundarya. Samvad India Foundation. p. 49. ISBN 978-81-901318-0-3.
- ↑ Sarina Singh (2009). India. Ediz. Inglese. Lonely Planet. p. 683. ISBN 978-1-74220-347-8.
- ↑ Heather Elgood (2000). Hinduism and the Religious Arts. A&C Black. pp. 111–112. ISBN 978-0-304-70739-3.