สถานีรถไฟเด่นชัย
เด่นชัย Den Chai | |||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| สถานีระดับที่ 1 | |||||||||||||||||
| ข้อมูลทั่วไป | |||||||||||||||||
| ที่ตั้ง | บ้านแพะโรงสูบ หมู่ที่6 ตำบลเด่นชัย อำเภอเด่นชัย จังหวัดแพร่ 54110 | ||||||||||||||||
| พิกัด | 17°58′49″N 100°02′46″E / 17.980357°N 100.046164°E | ||||||||||||||||
| ผู้ให้บริการ | การรถไฟแห่งประเทศไทย | ||||||||||||||||
| ผู้บริหาร | กระทรวงคมนาคม | ||||||||||||||||
| สาย | |||||||||||||||||
| ชานชาลา | 3 | ||||||||||||||||
| ทางวิ่ง | 6 | ||||||||||||||||
| โครงสร้าง | |||||||||||||||||
| ประเภทโครงสร้าง | ระดับดิน | ||||||||||||||||
| ข้อมูลอื่น | |||||||||||||||||
| รหัสสถานี | 1164 (ดช.) | ||||||||||||||||
| ประวัติ | |||||||||||||||||
| เริ่มเปิดให้บริการ | 15 พฤศจิกายน พ.ศ. 2455 | ||||||||||||||||
| การเชื่อมต่อ | |||||||||||||||||
| |||||||||||||||||
| |||||||||||||||||
| |||||||||||||||||
สถานีรถไฟเด่นชัย เป็นสถานีรถไฟระดับ 1 บนเส้นทางรถไฟสายเหนือ (กรุงเทพ–เชียงใหม่) ตั้งอยู่ระหว่างที่หยุดรถแม่พวก กับสถานีรถไฟปากปาน ห่างจากสถานีรถไฟกรุงเทพ 533.94 กิโลเมตร ปัจจุบันมีฐานะเป็นสถานีรถไฟประจำจังหวัดแพร่ ตัวสถานีอยู่ห่างจากอำเภอเมืองแพร่ประมาณ 24 กิโลเมตร หากลงที่สถานีเด่นชัยสามารถเดินทางไปยังจังหวัดน่านได้ด้วย ปัจจุบันตัวสถานีมีจำนวนทาง 11 ทาง เป็นทางประธาน 1 ทาง ทางหลีก 6 ทาง และทางตัน 4 ทาง โดยในจำนวนทางทั้งหมดเป็นทางติดชานชาลา 3 ทาง
ประวัติ
[แก้]สถานีรถไฟเด่นชัยก่อสร้างขึ้นในสมัยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 6) เปิดเดินรถครั้งแรกเมื่อวันที่ 15 พฤศจิกายน พ.ศ. 2455 ในเส้นทางช่วงแม่พวก-ปากปาน ระยะทาง 10 กิโลเมตร มีพระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าบุรฉัตรไชยากร กรมพระกำแพงเพชรอัครโยธิน เป็นผู้บัญชาการ และมีนายช่างชาวเยอรมัน มิสเตอร์เอมิล ไอเซนโฮเฟอร์ เป็นผู้ควบคุมการก่อสร้าง
บทบาทและความสำคัญ
[แก้]สถานีเด่นชัยมีบทบาทอย่างสำคัญในด้านเศรษฐกิจของจังหวัดแพร่มาตั้งแต่สมัยที่กิจการป่าไม้ในเมืองแพร่เฟื่องฟู[1] และมีบทบาทอย่างสำคัญต่อการพัฒนาทางรถไฟส่วนต่อขยายสายเหนือไปยังเชียงราย เชียงแสน เชียงของ มาตั้งแต่ก่อนการเปลี่ยนแปลงการปกครอง พ.ศ. 2475[2]
ในส่วนของการโดยสาร ปัจจุบันสถานีเด่นชัยมีฐานะเป็นสถานีต้นทางและปลายทางของขบวนโดยสาร 4 ขบวน ได้แก่
- รถเร็ว 107: กรุงเทพอภิวัฒน์ - เด่นชัย
- รถเร็ว 108: เด่นชัย - กรุงเทพอภิวัฒน์
- รถเร็ว 111: กรุงเทพอภิวัฒน์ - เด่นชัย
- รถเร็ว 112: เด่นชัย - กรุงเทพอภิวัฒน์
บทบาทสำคัญในอนาคตอันใกล้ สถานีเด่นชัยจะถูกยกสถานะขึ้นเป็นสถานีชุมทางรถไฟแห่งใหม่ เชื่อมระหว่างทางรถไฟเส้นทางรถไฟสายเหนือ (กรุงเทพ–เชียงใหม่) กับทางรถไฟสายเด่นชัย–เชียงราย–เชียงของ (เส้นทางใหม่) ที่ปัจจุบันอยู่ในระหว่างการก่อสร้าง ซึ่งตามแผนงานจะแล้วเสร็จประมาณ พ.ศ. 2571 และจะมีการตั้งสถานีรถไฟแพร่ ขึ้นเป็นสถานีประจำจังหวัดแพร่แทน โดยสถานีรถไฟเด่นชัยจะมีฐานะเป็นสถานีประจำอำเภอเด่นชัย
นอกจากนี้สถานีเด่นชัยยังอยู่ในแผนการพัฒนาระบบรางอีกหลายโครงการที่จะมาช่วยยกระดับการขนส่งทางรางและเศรษฐกิจของไทย ได้แก่
- โครงการรถไฟทางคู่ช่วงปากน้ำโพ - เด่นชัย (รวมงานก่อสร้างตัวอาคารสถานีและชานชาลาใหม่)
- โครงการรถไฟทางคู่ช่วงเด่นชัย - เชียงใหม่
- การก่อสร้างลานจัดเก็บและขนถ่ายตู้คอนเทนเนอร์ (CY: Container Yard) ซึ่งย้ายตำแหน่งมาจากสถานีแพร่ ในโครงการรถไฟทางคู่สายเด่นชัย - เชียงราย - เชียงของ[3]
- อาคารศูนย์ควบคุมการเดินรถหลักสายเหนือ (CTC: Centralized Traffic Control)[4]
ตารางเวลาการเดินรถ
[แก้]- ณ วันที่ 19 มกราคม 2566
เที่ยวไป
[แก้]| ขบวนรถ | ต้นทาง | เด่นชัย | ปลายทาง | หมายเหตุ | |||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ชื่อสถานี | เวลาออก | ชื่อสถานี | เวลาถึง | ||||
| ดพ9 | กรุงเทพอภิวัฒน์ | 18.40 | 02.48 | เชียงใหม่ | 07.15 | ||
| ดพ13 | กรุงเทพอภิวัฒน์ | 20.05 | 04.16 | เชียงใหม่ | 08.40 | ||
| ร107 | กรุงเทพอภิวัฒน์ | 20.45 | ปลายทาง | เด่นชัย | 05.15 | ||
| ด51 | กรุงเทพอภิวัฒน์ | 22.30 | 07.17 | เชียงใหม่ | 12.10 | ||
| ท407 | นครสวรรค์ | 05.00 | 10.12 | เชียงใหม่ | 14.35 | ||
| ดพ7 | กรุงเทพอภิวัฒน์ | 09.05 | 15.23 | เชียงใหม่ | 19.30 | ||
| ร111 | กรุงเทพอภิวัฒน์ | 07.30 | ปลายทาง | เด่นชัย | 16.30 | ||
| ร109 | กรุงเทพอภิวัฒน์ | 14.15 | 23.39 | เชียงใหม่ | 04.05 | ||
| หมายเหตุขบวนรถ: ■ = สายเหนือ / ■ = สายตะวันออกเฉียงเหนือ / ■ = สายใต้ / ■ = สายตะวันออก / ■ = สายแม่กลอง ดพ = รถด่วนพิเศษ / ด = รถด่วน / ร = รถเร็ว / ธ = รถธรรมดา / ช = รถชานเมือง / พช = รถพิเศษชานเมือง / ท = รถท้องถิ่น / น = รถนำเที่ยว / ส = รถสินค้า | |||||||
เที่ยวกลับ
[แก้]| ขบวนรถ | ต้นทาง | เด่นชัย | ปลายทาง | หมายเหตุ | |||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ชื่อสถานี | เวลาออก | ชื่อสถานี | เวลาถึง | ||||
| ร112 | เด่นชัย | 07.30 | ต้นทาง | กรุงเทพอภิวัฒน์ | 17.20 | ||
| ร102 | เชียงใหม่ | 06.30 | 10.46 | กรุงเทพอภิวัฒน์ | 20.25 | ||
| ดพ8 | เชียงใหม่ | 08.50 | 12.39 | กรุงเทพอภิวัฒน์ | 18.55 | ||
| ท408 | เชียงใหม่ | 09.30 | 14.19 | นครสวรรค์ | 19.55 | ||
| ร108 | เด่นชัย | 19.05 | ต้นทาง | กรุงเทพอภิวัฒน์ | 04.30 | ||
| ด52 | เชียงใหม่ | 15.30 | 20.26 | กรุงเทพอภิวัฒน์ | 05.10 | ||
| ดพ14 | เชียงใหม่ | 17.00 | 21.41 | กรุงเทพอภิวัฒน์ | 06.10 | ||
| ดพ10 | เชียงใหม่ | 18.00 | 22.36 | กรุงเทพอภิวัฒน์ | 06.50 | ||
| หมายเหตุขบวนรถ: ■ = สายเหนือ / ■ = สายตะวันออกเฉียงเหนือ / ■ = สายใต้ / ■ = สายตะวันออก / ■ = สายแม่กลอง ดพ = รถด่วนพิเศษ / ด = รถด่วน / ร = รถเร็ว / ธ = รถธรรมดา / ช = รถชานเมือง / พช = รถพิเศษชานเมือง / ท = รถท้องถิ่น / น = รถนำเที่ยว / ส = รถสินค้า | |||||||
อ้างอิง
[แก้]- ↑ เหมือนพิมพ์ สุวรรณกาศ. (ม.ป.ป.). กิจการป่าไม้เมืองแพร่ ก่อน พ.ศ. ๒๕๓๒: นายทุน แรงงาน และเทคโนโลยี. จาก https://ejournals.swu.ac.th/index.php/JOH/article/download/4503/4324/14731
- ↑ คากิซากิ, อิจิโร. (2562). ย้อนรอยรถไฟไทย: สืบสานและต่อยอด. แปลโดย มุทิตา พานิช. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
- ↑ https://www.otp.go.th/post/view/7579
- ↑ https://www.nationtv.tv/news/378833741
