วัดสวรรคาราม
| วัดสวรรคาราม | |
|---|---|
![]() | |
| ชื่อสามัญ | วัดสวรรคาราม ในพระสังฆราชุนูปถัมภ์, วัดกลาง |
| ที่ตั้ง | ตำบลเมืองสวรรคโลก อำเภอสวรรคโลก จังหวัดสุโขทัย |
| ประเภท | วัดราษฎร์ |
| นิกาย | มหานิกาย |
| พระประธาน | หลวงพ่อบุญลือ |
| เจ้าอาวาส | พระมหาดวงอำนาจ สิริมงคโล |
วัดสวรรคาราม เป็นวัดราษฎร์สังกัดคณะสงฆ์ฝ่ายมหานิกาย ตั้งอยู่ในตำบลเมืองสวรรคโลก อำเภอสวรรคโลก จังหวัดสุโขทัย เนื้อที่ของวัดประมาณ 10 ไร่เศษ ด้านหน้าติดแม่น้ำยม
วัดสวรรคารามตั้งวัดเมื่อ พ.ศ. 2429 ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาเมื่อ พ.ศ. 2434[1] เดิมเรียกว่า วัดกลาง เพราะตั้งอยู่ระหว่างกลาง 2 ตำบล คือด้านเหนือเป็นตำบลวังพิณพาทย์ และด้านใต้เป็นตำบลวังไม้ขอน ซึ่งตั้งเป็นเมืองสวรรคโลก ต่อมาเมื่อ พ.ศ. 2450 พระปลัดคำ วัดสุทัศนเทพวรารามราชวรมหาวิหาร กรุงเทพมหานคร ได้รับแต่งตั้งให้เป็น พระครูสวรรค์วรนายก ดำรงตำแหน่งเจ้าคณะใหญ่เมืองสวรรคโลก ได้มาประจำอยู่ที่วัดกลาง ท่านจึงได้เปลี่ยนชื่อเป็น "วัดสวรรคาราม" บรรดาสิ่งก่อสร้างในวัดก่อน พ.ศ. 2526 เช่น โบสถ์ ศาลาการเปรียญ กุฏิ และเสนาสนะของวัดนี้ไม่ใหญ่โตนัก โบสถ์ซึ่งตั้งอยู่ทางด้านเหนือก็มีขนาดเล็กตัวโบสถ์แต่เดิมชำรุดทรุดโทรมมากได้มีการซ่อมแซมปฏิสังขรณ์ครั้งใหญ่ในสมัย พระอุปัชฌาย์อาจ เป็นเจ้าอาวาส[2]
สิ่งก่อสร้างภายในวัดสร้างขึ้นในสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ตอนต้น บรรดาสิ่งก่อสร้างในวัดก่อน พ.ศ. 2526 เช่น อุโบสถ ศาลาการเปรียญ กุฏิ และเสนาสนะของวัดนี้ไม่ใหญ่โตนัก ด้านหน้าของอุโบสถเป็นเจดีย์ไม้สิบสองขนาดเล็ก มีสององค์ สืบไม่ได้ความว่าบรรจุกระดูกของผู้ใด ส่วนเจดีย์เล็ก ๆ ด้านหลังโบสถ์เป็นเจดีย์บรรจุกระดูกของท่านเจ้าคุณสวรรค์วรนายก สร้างเมื่อ พ.ศ. 2480 และเจดีย์ญาติพี่น้องของท่านที่ใช้นามสกุลจิตรธร ตั้งเรียงราย กุฏิแบบฝรั่งสามชั้นอยู่ห่างจากโบสถ์ไม่มาก ศาลาการเปรียญหลังเดิมสร้างเมื่อ พ.ศ. 2458 มีสภาพทรุดโทรมมาก ศาลาการเปรียญหลังใหม่กว้าง 20 เมตร ยาว 40 เมตร การก่อสร้างสิ่งใหม่ ๆ ภายในวัดสวรรคาราม เกิดขึ้นหลัง พ.ศ. 2526 เช่น กุฏิหลังเล็ก ๆ ทางด้านเหนือ ศาลาธรรมสังเวชด้านเหนือฌาปนสถาน ศาลาหลวงปู่ ประดิษฐานรูปหล่อของท่านเจ้าคุณสวรรค์วรนายก และท่านพระครูธรรมวโรทัย ปูชนียวัตถุคือ หลวงพ่อบุญลือ เป็นพระพุทธรูปปางมารวิชัย สมัยสุโขทัยหน้าตักกว้าง 33 นิ้ว[3]
ตึกสวรรค์วรนายก
[แก้]ตึกสวรรค์วรนายก หรือ กุฏิฝรั่ง เป็นอาคารสูงสามชั้น สร้างขึ้นโดยพระสวรรค์วรนายก (ทองคำ โสโณ) ส่วนหนึ่งเพื่อใช้อาคารเป็นที่รับเสด็จพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ซึ่งมีกำหนดจะเสด็จประพาสเมืองศรีสัชนาลัย ด้วยเงินทุนหลายหมื่นบาทในเวลานั้น โดยจ้างชาวจีนชื่อ จีนแส ผู้สร้างสะพานหนองช้างในศรีสัชนาลัยเป็นผู้ก่อสร้าง และ ฮกเลี้ยง สุนอนันต์ ในเวลานั้นเป็นวิศวกรประจำกรมทาง แขวงสวรรคโลก-สุโขทัย เป็นผู้ออกแบบทำ “เพดานโค้งคอนกรีตรองรับพื้น” ของอาคาร นายฮกเลี้ยงจบการศึกษาด้านการช่างจากประเทศเยอรมนี และยังเป็นผู้ควบคุมการสร้างทางหลวงจากสวรรคโลกไปอุตรดิตถ์ รวมถึงนักฟุตบอลคนสำคัญของจังหวัดสวรรคโลก ว่ากันว่าอาคารหลังนี้ทำให้พระสวรรค์วรนายกพึงใจมากจนไม่ย้ายไปอยู่วัดสว่างอารมณ์วรวิหารอีก[4][5][6]
อาคารใช้งานเป็นกุฏิของเจ้าอาวาสวัด และในปัจจุบันยังเป็นที่ประดิษฐานของพระพุทธลือฤทธิ์ ซึ่งเป็นพระพุทธรูปสำริดปางมารวิชัย ศิลปะสุโขทัย ที่พระสวรรค์วรนายกเคยรวบรวมไว้ เดิมประดิษฐานอยู่ในอุโบสถ ถือเป็นพระพุทธรูปคู่วัดและคู่ชุมชน ชาวบ้านมักเรียกกันติดปากว่า หลวงพ่อบุญลือ พระพุทธลือฤทธิ์ยังเป็นหนึ่งในสามพระพุทธรูปสำคัญของเมืองสวรรคโลกที่รู้จักในชื่อ พระพุทธรูปสามฤทธิ์ (อีกสององค์คือ พระพุทธเรืองฤทธิ์ วัดสว่างอารมณ์วรวิหาร และ หลวงพ่อสัมฤทธิ์ วัดคลองกระจง)[7]
รายนามเจ้าอาวาส
[แก้]- พระอาจารย์แดง
- พระอุปัชฌาย์อาจ
- พระอาจารย์อยู่
- พระสวรรค์วรนายก (ทองคำ จิตรธร)
- พระครูธรรมวโรทัย (เพชร จิตรธร)
- พระครูสุนันท์คุณาภรณ์ (ยิ้ม ดื่นตา)
- พระครูสุธรรมนิเทศ (พระสุนทรธรรมาภรณ์) รักษาการ
- พระเฉลิม รักษาการ
- พระใบฎีกาชัยณรงค์ รักษาการ
- พระมหานิรันดร์ (นิรันดร์ ทุตะกิจ) รักษาการ
- พระแก้ว วชิโร รักษาการ
- พระครูสุจิตศีลาจารย์ (ต๊วน สุดจิตร)
- พระครูพิศาลสิริวัฒน์ (เสน่ห์ สิริวฑฺฒโน)
- พระมหาดวงอำนาจ สิริมงคโลก
อ้างอิง
[แก้]- ↑ "วัดสวรรคาราม". สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2022-01-04. สืบค้นเมื่อ 2022-01-04.
- ↑ "ประวัติวัดสวรรคาราม(วัดกลาง)".
- ↑ "วัดสวรรคาราม". ศูนย์ข้อมูลกลางทางวัฒนธรรม.
- ↑ [www.m-culture.in.th/album/39795 "วัดสวรรคาราม"]. กระทรวงวัฒนธรรม. 2553.
{{cite web}}: ตรวจสอบค่า|url=(help) - ↑ "กุฏิฝรั่ง วัดสวรรคาราม". ระบบสารสนเทศด้านวัฒนธรรมและแผนที่วัฒนธรรม.
- ↑ พิทยา ดำเด่นงาม (1969). ประวัติและโบราณสถานเมืองสวรรคโลก. โรงพิมพ์คุรุสภาพระสุเมรุ.
- ↑ "พระพุทธรูปสามฤทธิ์ แห่งเมืองสวรรคโลก". กรมศิลปากร.
