รายชื่อแผ่นธรณีภาค


นี่คือรายชื่อแผ่นธรณีภาคบนพื้นผิวโลก แผ่นธรณีภาคคือส่วนหนึ่งของเปลือกโลก และส่วนบนสุดของเนื้อโลก ซึ่งรวมกันเรียกว่าธรณีภาค แผ่นธรณีภาคเหล่านี้มีความหนาประมาณ 100 km (62 mi) และประกอบด้วยวัสดุหลักสองประเภท ได้แก่ เปลือกโลกภาคพื้นสมุทร (เรียกอีกอย่างว่า ไซมา (sima) จากซิลิคอนและแมกนีเซียม ) และเปลือกโลกภาคพื้นทวีป (ไซอัล (sial) จากซิลิคอนและ อะลูมิเนียม ) องค์ประกอบของเปลือกโลกทั้งสองประเภทนี้แตกต่างกันอย่างชัดเจน โดยเปลือกโลกภาคพื้นสมุทรจะหนาแน่นด้วยหินบะซอลต์สีเข้ม (mafic) ในขณะที่เปลือกโลกภาคพื้นทวีปส่วนใหญ่ประกอบด้วยหินแกรนิตสีอ่อน (felsic) ที่ความหนาแน่นต่ำกว่า
แผ่นธรณีภาคในปัจจุบัน
[แก้]โดยทั่วไปนักธรณีวิทยาเห็นพ้องกันว่า แผ่นธรณีภาคต่อไปนี้มีอยู่บน พื้นผิวโลก ในปัจจุบันโดยมีขอบเขตที่กำหนดได้คร่าวๆ บางครั้งแผ่นธรณีภาคจะถูกแบ่งออกเป็นสามประเภทที่ค่อนข้างเป็นไปตามอำเภอใจ ได้แก่ แผ่นธรณีภาคหลัก (หรือปฐมภูมิ) แผ่นธรณีภาครอง (หรือทุติยภูมิ ) และแผ่นธรณีภาคขนาดย่อย (หรือตติยภูมิ) (microplates)[2]
แผ่นหลัก
[แก้]
แผ่นธรณีภาคเหล่านี้ประกอบขึ้นเป็นส่วนใหญ่ของทวีปและ มหาสมุทรแปซิฟิก สำหรับเกณฑ์ในรายการนี้ แผ่นธรณีภาคหลักคือแผ่นธรณีภาคที่มีพื้นที่มากกว่า 20 ล้าน ตารางกิโลเมตร (7.7 ล้าน ตารางไมล์)*
- แผ่นแอฟริกา – 61,300,000 km2 (23,700,000 sq mi)
- แผ่นแอนตาร์กติก – 60,900,000 km2 (23,500,000 sq mi)
- แผ่นยูเรเชีย – 67,800,000 km2 (26,200,000 sq mi)
- แผ่นอินโด-ออสเตรเลีย (บางครั้งนับแยกเป็นสองแผ่น) – 58,900,000 km2 (22,700,000 sq mi)
- แผ่นออสเตรเลีย – 47,000,000 km2 (18,000,000 sq mi)
- แผ่นอเมริกาเหนือ – 75,900,000 km2 (29,300,000 sq mi)
- แผ่นแปซิฟิก – 103,300,000 km2 (39,900,000 sq mi)
- แผ่นอเมริกาใต้ – 43,600,000 km2 (16,800,000 sq mi)
แผ่นรอง
[แก้]แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กกว่าเหล่านี้มักไม่ปรากฏในแผนที่แผ่นธรณีภาคหลัก เนื่องจากส่วนใหญ่มีพื้นที่ไม่มากนัก สำหรับเกณฑ์ในรายการนี้ แผ่นธรณีภาครองหมายถึงแผ่นธรณีภาคที่มีพื้นที่น้อยกว่า 20 ล้าน ตารางกิโลเมตร (7.7 ล้าน ตารางไมล์)* กิโลเมตร แต่มากกว่า 1 ล้าน ตารางกิโลเมตร (0.39 ล้าน ตารางไมล์)*
- แผ่นอามูร์ – เอเชียตะวันออก
- แผ่นอาระเบีย – 5,000,000 km2 (1,900,000 sq mi)
- แผ่นพม่า – 1,100,000 km2 (420,000 sq mi)
- แผ่นแคริบเบียน – 3,300,000 km2 (1,300,000 sq mi)
- แผ่นแคโรไลน์ – 1,700,000 km2 (660,000 sq mi)
- แผ่นโคคอส – 2,900,000 km2 (1,100,000 sq mi)
- แผ่นอินเดีย – 11,900,000 km2 (4,600,000 sq mi)
- แผ่นนาซคา – 15,600,000 km2 (6,000,000 sq mi)[note 1]
- แผ่นนิวเฮบริดีส – 1,100,000 km2 (420,000 sq mi)
- แผ่นโอค็อตสค์
- แผ่นทะเลฟิลิปปิน – 5,500,000 km2 (2,100,000 sq mi)
- แผ่นสโกเชีย – 1,600,000 km2 (620,000 sq mi)
- แผ่นโซมาลี – 16,700,000 km2 (6,400,000 sq mi)
- แผ่นซุนดา – รวมถึงเอเชียอาคเนย์
- แผ่นแยงซี – จีนตอนใต้
แผ่นจุลภาค
[แก้]แผ่นธรณีภาคเหล่านี้มักถูกจัดกลุ่มรวมกับแผ่นธรณีภาคหลักที่อยู่ติดกันบนแผนที่โลกแสดงแผ่นธรณีภาค สำหรับเกณฑ์ในรายการนี้ แผ่นธรณีภาคขนาดย่อย (microplate) คือแผ่นธรณีภาคใด ๆ ที่มีพื้นที่น้อยกว่า 1,000,000 km2 (390,000 sq mi) แบบจำลองบางชุดมีการระบุแผ่นธรณีภาคขนาดรองเพิ่มเติมภายในเขตการเกิดเทือกเขาในปัจจุบัน (ซึ่งเป็นกระบวนการที่นำไปสู่การเปลี่ยนแปลงโครงสร้างขนานใหญ่ของธรณีภาคโลก) เช่น แผ่นอะพิวเลีย, แผ่นอิกซ์พลอเรอร์, แผ่นกอร์ดา และฟิลิปปินโมบายล์เบลต์[3] การศึกษาล่าสุดชี้ให้เห็นว่าแผ่นธรณีภาคขนาดย่อยเป็นองค์ประกอบพื้นฐานที่ประกอบขึ้นเป็นเปลือกโลก และแผ่นธรณีภาคขนาดใหญ่ประกอบขึ้นจากการรวมตัวของแผ่นธรณีภาคขนาดย่อยเหล่านี้ ปัจจุบันมีการแบ่งย่อยออกเป็นแผ่นธรณีภาคขนาดย่อยประมาณ 1200 แผ่น[4]

- แผ่นแอฟริกา
- แผ่นลแวนเดิล (Lwandle plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็ก ส่วนใหญ่เป็นมหาสมุทร นอกชายฝั่งตะวันออกเฉียงใต้ของแอฟริกา
- แผ่นโรวูมา (Rovuma plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กในแอฟริกา
- แผ่นวิกตอเรีย (Victoria microplate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กในแอฟริกาตะวันออก
- แผ่นดานาคิล (Danakil microplate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กบริเวณจุดเชื่อมต่อสามสายอาฟาร์ (Afar triple junction)
- แผ่นแอนตาร์กติก
- แผ่นแอนตาร์กติกตะวันออก (East Antarctic plate)
- แผ่นเชตแลนด์ (Shetland plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กนอกปลายคาบสมุทรแอนตาร์กติก
- แผ่นแอนตาร์กติกตะวันตก (West Antarctic plate)
- แผ่นออสเตรเลีย
- แผ่นแคปริคอร์น (Capricorn plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กที่ถูกเสนอว่าอยู่ใต้มหาสมุทรอินเดีย
- แผ่นฟูตูนา (Futuna plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กมากใกล้เกาะฟูตูนาในแปซิฟิกใต้
- แผ่นเคอร์มาเดก (Kermadec plate): แผ่นธรณีภาคในมหาสมุทรแปซิฟิกตอนใต้
- แผ่นแมคควอรี (Macquarie plate)[5]
- แผ่นมาโอเก (Maoke plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กในนิวกินีตะวันตก
- แผ่นนีอูอาโฟโออู (Niuafo'ou plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กทางตะวันตกของตองกา
- แผ่นตองกา (Tonga plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กในมหาสมุทรแปซิฟิกตะวันตกเฉียงใต้
- แผ่นวุดลาร์ก (Woodlark plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กทางตะวันออกของเกาะนิวกินี
- แผ่นแคริบเบียน
- แผ่นกอนาฟว์ (Gonâve microplate): ส่วนหนึ่งของแนวรอยต่อระหว่างแผ่นอเมริกาเหนือและแผ่นแคริบเบียน
- แผ่นฮิสปันโยลา (Hispaniola microplate)
- แผ่นฮิสปันโยลาเหนือ (North Hispaniola microplate)
- แผ่นปานามา (Panama plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กในอเมริกากลาง
- แผ่นปวยร์โตรีโก-หมู่เกาะเวอร์จิน (Puerto Rico-Virgin Islands microplate): ส่วนหนึ่งของแนวรอยต่อระหว่างแผ่นอเมริกาเหนือและแผ่นแคริบเบียน
- แผ่นจาเมกาใต้ (South Jamaica microplate)
- แผ่นโคคอส
- แผ่นรีเบรา (Rivera plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กนอกชายฝั่งตะวันตกของเม็กซิโก
- แผ่นยูเรเชีย
- แผ่นอะดรีอาติก (Adriatic plate) หรือ แผ่นอะพิวเลีย (Apulian plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กในทะเลเมดิเตอร์เรเนียน
- แผ่นทะเลอีเจียน (Aegean Sea plate) หรือ แผ่นเฮลเลนิก (Hellenic plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กในทะเลเมดิเตอร์เรเนียนตะวันออก
- แผ่นอะนาโตเลีย (Anatolian plate): แผ่นธรณีภาคทวีปซึ่งประกอบเป็นพื้นที่ส่วนใหญ่ของคาบสมุทรอะนาโตเลีย (เอเชียไมเนอร์)
- แผ่นอะโซร์ส (Azores microplate): ที่ราบสูงในมหาสมุทรแอตแลนติกเหนือ
- แผ่นทะเลบันดา (Banda Sea plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กใต้ทะเลบันดาในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
- แผ่นฮเรปปาร์ (Hreppar microplate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กทางตอนใต้ของไอซ์แลนด์ ระหว่างแผ่นยูเรเชียและแผ่นอเมริกาเหนือ
- แผ่นไอบีเรีย (Iberian plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กซึ่งปัจจุบันเป็นส่วนหนึ่งของแผ่นยูเรเชีย
- แผ่นอิหร่าน (Iranian plate): ลักษณะทางธรณีวิทยาในเอเชีย
- แผ่นทะเลโมลุกกะ (Molucca Sea plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กที่มุดตัวลงไปทั้งหมด ใกล้กับอินโดนีเซีย
- แผ่นฮัลมาเฮรา (Halmahera plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กในทะเลโมลุกกะ
- แผ่นซางีเฮ (Sangihe plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กในอินโดนีเซียตะวันออก
- แผ่นโอะกินะวะ (Okinawa plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กตั้งแต่ปลายเกาะไต้หวันจนถึงปลายทิศใต้ของเกาะคิวชู
- แผ่นเปลโช (Pelso plate): หน่วยธรณีภาคขนาดเล็กในแอ่งพันโนเนียน ยุโรป
- แผ่นติมอร์ (Timor plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เป็นที่ตั้งของเกาะติมอร์และเกาะโดยรอบ
- แผ่นตีซอ (Tisza plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กในยุโรปปัจจุบัน
- แผ่นนาซคา
- แผ่นคอยบา (Coiba plate): แผ่นธรณีภาคนอกชายฝั่งทางตอนใต้ของปานามาและตะวันตกเฉียงเหนือของโคลอมเบีย
- แผ่นมัลเปโล (Malpelo plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กนอกชายฝั่งเอกวาดอร์และโคลอมเบีย
- แผ่นอเมริกาเหนือ
- แผ่นกรีนแลนด์ (Greenland plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กที่เป็นที่ตั้งของมหาทวีปกรีนแลนด์ (Greenland craton)[6]
- แผ่นควีนเอลิซาเบธ (Queen Elizabeth Islands Subplate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กที่เป็นที่ตั้งของหมู่เกาะควีนเอลิซาเบธ ทางตอนเหนือของแคนาดา
- แผ่นแปซิฟิก
- แผ่นแบลมอรัลรีฟ (Balmoral Reef plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กในแปซิฟิกใต้ ทางเหนือของฟิจิ
- แผ่นเบิดส์เฮด (Bird's Head plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กในนิวกินี
- แผ่นคอนเวย์รีฟ (Conway Reef plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กในแปซิฟิกใต้ ทางตะวันตกของฟิจิ
- แผ่นอีสเตอร์ (Easter microplate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กมากทางตะวันตกของเกาะอีสเตอร์
- แผ่นกาลาปาโกส (Galápagos microplate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กมากบริเวณจุดเชื่อมต่อสามสายกาลาปาโกส
- แผ่นควนเดฟูกา (Juan de Fuca plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กในแปซิฟิกเหนือตะวันออก (250,000 ตร.กม.)
- แผ่นอิกซ์พลอเรอร์ (Explorer plate): แผ่นธรณีภาคในแปซิฟิกตะวันออกเฉียงเหนือ
- แผ่นกอร์ดา (Gorda plate): ส่วนที่เหลือทางตอนเหนือของแผ่นฟารัลลอน
- แผ่นควนเฟร์นันเดซ (Juan Fernández plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กมากในมหาสมุทรแปซิฟิกตอนใต้
- แผ่นแมนัส (Manus plate): แผ่นธรณีภาคขนาดจิ๋วทางตะวันออกเฉียงเหนือของนิวกินี
- แผ่นบิสมาร์กเหนือ (North Bismarck plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กในทะเลบิสมาร์ก ทางเหนือของนิวกินี
- แผ่นกาลาปาโกสเหนือ (North Galápagos microplate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กมากบริเวณจุดเชื่อมต่อสามสายกาลาปาโกส
- แผ่นทะเลโซโลมอน (Solomon Sea plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กใกล้หมู่เกาะโซโลมอนในมหาสมุทรแปซิฟิก
- แผ่นบิสมาร์กใต้ (South Bismarck plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กในทะเลบิสมาร์กตอนใต้
- แผ่นวุดลาร์ก (Trobriand plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กทางตะวันออกของเกาะนิวกินี
- แผ่นทะเลฟิลิปปิน
- แผ่นมาเรียนา (Mariana plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กทางตะวันตกของร่องลึกมาเรียนา
- ฟิลิปปินโมบายล์เบลต์ (Philippine Mobile Belt) หรือ แผ่นฟิลิปปินขนาดเล็ก: แนวรอยต่อทางธรณีภาค
- แผ่นสโกเชีย
- แผ่นเซาท์แซนด์วิช (South Sandwich plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กทางตอนใต้ของแผ่นอเมริกาใต้
- แผ่นโซมาลี
- แผ่นมาดากัสการ์ (Madagascar plate): แผ่นธรณีภาคซึ่งเคยเป็นส่วนหนึ่งของมหาทวีปกอนด์วานา
- แผ่นอเมริกาใต้
- แผ่นอัลตีปลาโน (Altiplano plate)
- แผ่นฟอล์กแลนส์ (Falklands microplate)
- แผ่นแอนดีสเหนือ (North Andes plate): แผ่นธรณีภาคขนาดเล็กในเทือกเขาแอนดีสตอนเหนือ (ส่วนใหญ่อยู่ในโคลอมเบีย และบางส่วนในเอกวาดอร์และเวเนซุเอลา)
แผ่นธรณีภาคโบราณ
[แก้]ส่วนนี้รอเพิ่มเติมข้อมูล คุณสามารถช่วยเพิ่มข้อมูลส่วนนี้ได้ |
หมายเหตุและเอกสารอ้างอิง
[แก้]- ↑ New Map Shows Earth’s Tectonic Plates In Unprecedented Detail
- ↑ Madaan, About Sonia (2020-08-18). "7 Major Tectonic Plates (Pacific, African, Eurasian, Antarctic and more)". Earth Eclipse. How Many Tectonic Plates Are on Earth?. สืบค้นเมื่อ 2022-05-12.
- ↑ Bird, P. (2003). "An updated digital model of plate boundaries". Geochemistry, Geophysics, Geosystems 4 (3): 1027. doi:10.1029/2001GC000252. http://peterbird.name/publications/2003_PB2002/2003_PB2002.htm.
- ↑ van Dijk, J.P. (2023); The New Global Tectonic Map – Analyses and Implications. Terra Nova, 2023, 27 pp. doi:10.1111/TER.12662
- ↑ Gasperini, L; Ligi, M; Accettella, D; Bosman, A; Cuffaro, M; Lodolo, E; Martorelli, E; Muccini, F; Palmiotto, C; Polonia, A (1 February 2023). "Late Miocene to recent tectonic evolution of the Macquarie Triple Junction". Geology. 51 (2): 146–50. doi:10.1130/G50556.1.
- ↑ Niels Henriksen; A.K. Higgins; Feiko Kalsbeek; T. Christopher R. Pulvertaft (2000). "Greenland from Archaean to Quaternary" (PDF). Greenland Survey Bulletin. No. 185. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิม (PDF)เมื่อ 2008-12-07. สืบค้นเมื่อ 2009-10-04.
บรรณานุกรม
[แก้]- แผ่นธรณีภาคแอนดีสเหนือ
- Restrepo, Jorge Julián; Ordóñez Carmona, Oswaldo; Martens, Uwe; Correa, Ana María (2009). "Terrenos, complejos y provincias en la Cordillera Central de Colombia (Terrains, complexes and provinces in the central cordillera of Colombia)". Ingeniería Investigación y Desarrollo. 9: 49–56. สืบค้นเมื่อ 2019-10-31.
- Fuck, Reinhardt A.; Brito Neves, Benjamim Bley; Schobbenhaus, Carlos (2008). "Rodinia descendants in South America". Precambrian Research. 160: 108–126. สืบค้นเมื่อ 2019-10-29.
- Restrepo, Jorge Julian; Toussaint, Jean F. (1988). "Terranes and continental accretion in the Colombian Andes". Episodes. 11: 189–193. สืบค้นเมื่อ 2019-10-31.
<ref> สำหรับกลุ่มชื่อ "note" แต่ไม่พบป้ายระบุ <references group="note"/> ที่สอดคล้องกัน