รถไฟฟ้าในเทศบาลนครเชียงใหม่และพื้นที่ต่อเนื่อง

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ไปยังการนำทาง ไปยังการค้นหา

รถไฟฟ้าในเขตเทศบาลนครเชียงใหม่และพื้นที่ต่อเนื่อง หมายถึง โครงข่ายระบบขนส่งมวลชนสาธารณะ ที่ใช้ยานพาหนะที่แล่นบนรางโดยใช้พลังงานไฟฟ้า (electric railways) เป็นส่วนหนึ่งของระบบขนส่งหลัก มีพื้นที่รับผิดชอบให้บริการในเขตเทศบาลนครเชียงใหม่ รวมถึงพื้นที่ที่มีความเกี่ยวเนื่องโดยรอบ แต่ยังไม่มีการเปิดให้บริการจริง โดยยังอยู่ในขั้นตอนของการศึกษาและออกแบบโครงการ

อนึ่ง คำว่า "รถไฟฟ้า" ในที่นี้ เป็นคำที่ใช้กันโดยทั่วไปอย่างไม่เป็นทางการ หมายถึงโครงข่ายระบบขนส่งทั้งโครงข่าย มิได้หมายความความถึงเฉพาะตัวยานพาหนะ โดยจะหมายถึงโครงข่ายระบบขนส่งที่ใช้ยานพาหนะที่แล่นบนรางโดยใช้พลังงานไฟฟ้าเป็นส่วนหนึ่งของโครงข่าย แต่มักจะไม่หมายรวมถึงรถราง (tram) และรถไฟฟ้ารางเดี่ยว (monorail)

ประวัติ[แก้]

แนวคิดเรื่องการมีรถไฟฟ้าในเทศบาลนครเชียงใหม่และพื้นที่ต่อเนื่องนั้น เป็นสิ่งที่พูดถึงอย่างจริงจังในการศึกษาเพื่อจัดทำระบบขนส่งมวลชนสาธารณะสำหรับเมืองเชียงใหม่  ซึ่งที่ผ่านมาได้ดำเนินการแล้ว 4 ครั้ง[1]  ได้แก่

  1. ปี พ.ศ. 2537  ดำเนินการโดยการทางพิเศษ  มีการนำเสนอถึงการนำรถไฟฟ้าใต้ดินมาใช้  และได้ดำเนินการถึงขั้นมีการออกแบบในรายละเอียด แต่ในช่วงเวลาดังกล่าวได้เกิดการปรับเปลี่ยนหน้าที่ความรับผิดชอบของการทางพิเศษขึ้น  โดยมีการจัดตั้งองค์การรถไฟฟ้ามหานคร  หรือ รฟม. ขึ้นมารับผิดชอบงานด้านรถไฟฟ้าโดยเฉพาะ ซึ่งในเวลานั้นทาง รฟม. ได้มุ่งให้ความสำคัญในการจัดสร้างระบบรถไฟฟ้าในกรุงเทพมหานครเป็นหลัก จึงทำให้ไม่ได้สานต่อโครงการนี้
  2. ปี พ.ศ. 2548  ดำเนินการโดยสำนักงานนโยบายและแผนการขนส่งและจราจร  หรือ สนข. มีการดำเนินการถึงขั้นออกแบบในรายละเอียดของระบบรถไฟฟ้าสำหรับเมืองเชียงใหม่  แต่หลังจากทำการศึกษาเสร็จสิ้นก็เกิดการรัฐประหาร  มีการเปลี่ยนแปลงนโยบายของรัฐบาลในหลายๆ ด้าน  ทำให้โครงการนี้ไม่ได้รับการผลักดันต่อ
  3. ปี พ.ศ. 2557  ดำเนินการโดยสำนักงานพัฒนาพิงคนคร (องค์การมหาชน)  มีการยกระบบรถไฟฟ้าขึ้นเป็นหนึ่งในตัวเลือก  แต่การดำเนินการยังไม่ได้คืบหน้ามากนัก  และยุติลงหลังจากกระทรวงคมนาคมได้มอบหมายให้ สนข. ศึกษาเพื่อจัดทำระบบขนส่งมวลชนสาธารณะสำหรับเมืองเชียงใหม่ในปี พ.ศ. 2559
  4. ปี พ.ศ. 2559  ดำเนินการโดย สนข.  ซึ่งได้นำเสนอแผนแม่บท ประกอบด้วยรถไฟฟ้ารางเบา หรือ Light Rail Transit (LRT) 3 เส้นทาง และระบบ Feeder ที่เป็นรถเมล์โดยสารสาธารณะ 14 เส้นทาง มีระยะทางรวมประมาณ 210 กม. โดยคณะกรรมการจัดระบบการจราจรทางบก ได้มีมติให้ รฟม. ดำเนินการออกแบบทางวิศวกรรม เพื่อก่อสร้างต่อไป

เส้นทางรถไฟฟ้าตามโครงการที่มีการเสนอไว้[แก้]

โครงการที่ถูกนำเสนอก่อนปี พ.ศ. 2559[แก้]

รูปแบบเส้นทางรถไฟฟ้าในเทศบาลนครเชียงใหม่ที่ถูกนำเสนอเมื่อประมาณปี พ.ศ. 2556
รูปแบบที่นำเสนอโดยองค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่ เมื่อปี พ.ศ. 2556

แผนแม่บทฯ ปี พ.ศ. 2559[แก้]

รูปแบบจากโครงการศึกษาและจัดทำแผนแม่บทการพัฒนาระบบขนส่งสาธารณะจังหวัดเชียงใหม่ ปี พ.ศ. 2559 ดำเนินการโดย สนข. มีรายละเอียดเส้นทางดังนี้

  • ระบบรถไฟฟ้ารางเบา (LRT) 3 เส้นทาง
    • สายสีแดง แนวเหนือ-ใต้ : โรงพยาบาลนครพิงค์ - แยกแม่เหียะ
    • สายสีน้ำเงิน แนวตะวันออก - ตะวันตก : สวนสัตว์ - พรอมเมนาดา
    • สายสีเขียว เขตเศรษฐกิจใหม่ : แยกรวมโชค - สนามบินเชียงใหม่
  • ระบบ Feeder 14 เส้นทาง ซึ่งแบ่งออกเป็น 2 ระบบย่อย ได้แก่
    • ระบบรอง ทำหน้าที่เชื่อมอำเภอรอบนอกเข้าสู่ระบบ LRT จำนวน 7 เส้นทาง
    • ระบบเสริม ทำหน้าที่เชื่อมโยงชุมชนต่างๆ ในเขตเมืองเข้าสู่ระบบ LRT จำนวน 7 เส้นทาง

โดยเมื่อมีระบบขนส่งสาธารณะทั้งระบบ LRT และระบบ Feeder ครบทุกสายทาง การเข้าสู่ระบบขนส่งสาธารณะจะใช้ระยะทางไม่เกิน 400 เมตร จากชุมชนในเขตเมือง และไม่เกิน 800 เมตร สำหรับอำเภอรอบนอก

ข้อมูลเพิ่มเติมจาก https://www.facebook.com/chiangmaipmap/

ปัญหาและอุปสรรค[แก้]

มีการคัดค้านจากประชาชนบางส่วนในการก่อสร้างรถไฟฟ้ายกระดับ (elevated railway) หรือรถไฟลอยฟ้า ด้วยเหตุผลว่า อาจจะบทบังและทำลายทัศนียภาพของเมือง โดยเฉพาะในพื้นที่เขตเมืองเก่าและพื้นที่ใกล้ดอยสุเทพ และคัดค้านการสร้างรถไฟฟ้าใต้ดินในพื้นที่ที่มีความอ่อนไหวทางด้านประวัติศาสตร์และวัฒนธรรม โดยเฉพาะพื้นที่ในเขตที่จะเสนอให้เป็นมรดกโลก อันได้แก่ พื้นที่ในเขตกำแพงเมืองเก่า พื้นที่เมืองเก่าในเขตแนวกำแพงดิน และพื้นที่ในเขตเวียงสวนดอก[2]

อ้างอิง[แก้]