เคตามีน

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
(เปลี่ยนทางจาก ยาเค)
เคตามีน
Ketamine.svg
Ketamine.png
ชื่อสารเคมีในระบบ IUPAC
(RS)-2-(2-Chlorophenyl)-2-(methylamino)cyclohexanone
ทะเบียนยา
เลขทะเบียน CAS 6740-88-1
รหัส ATC N01AX03
PubChem 3821
DrugBank DB01221
ChemSpider 3689
ข้อมูลทางเคมี
สูตรเคมี C13H16ClNO 
น้ำหนักโมเลกุล 237.725 g/mol
SMILES eMolecules & PubChem
ข้อมูลทางกายภาพ
จุดหลอมเหลว 262 °C
ข้อมูลทางเภสัชจลนศาสตร์
ชีวปริมาณออกฤทธิ์  ?
เมแทบอลิซึม Liver, primarily by CYP3A4[1]
ครึ่งชีวิตของการกำจัด 2.5–3 ชั่วโมง
การขับถ่าย ตับ (>90%)
ข้อมูลทางคลินิก
Licence data

US

ลำดับขั้นของยาต่อการตั้งครรภ์

B3 (AU) C (US)

สถานะตามกฎหมาย

Controlled (S8) (AU) Schedule I (CA) Class B (UK) Schedule III (US)

ช่องทางการรับยา ฉีดเข้าหลอดเลือดดำ, ฉีดเข้ากล้ามเนื้อ, รับประทาน, สูดดม
Pharmaklog.png สารานุกรมเภสัชกรรม

เคตามีน (Ketamine) หรือชื่อทางการค้าคือ เคตาลาร์ (Ketalar) หรือภาษาปากคือ ยาเค เป็นยาในกลุ่มยาสลบ[2] ผู้รับยานี้จะไม่สลบแต่จะมีอาการไร้ความรู้สึกและอยู่ในภวังค์ มีฤทธิระงับปวด, ระงับประสาท และทำให้สูญเสียความทรงจำ ยานี้สามารถใช้รักษาอาการปวดเรื้อรังและยังอาจถูกใช้เป็นยาระงับประสาทในผู้ป่วยหนัก ยานี้ยังช่วยให้ระบบหายใจและหัวใจทำงานอย่างคล่องตัวขึ้น สามารถรับยานี้ได้โดยรับประทาน, สูดดม, ฉีดเข้ากล้ามเนื้อ หรือฉีดเข้าหลอดเลือดดำ หากฉีดเข้าหลอดเลือดจะออกฤทธิใน 5 นาทีและจะคงฤทธิไปราว 25 นาที[3][2]

ผลข้างเคียงจากการใช้ยาได้แก่ ปฏิกิริยาทางจิตเมื่อยาหมดฤทธิ ปฏิกิริยาเหล่านี้ได้แก่ ภาวะอยู่ไม่สุข, สับสน หรืออาการประสาทหลอน[2][4][5] นอกจากนี้ยังส่งผลให้ความดันโลหิตเปลี่ยนแปลง(โดยมากจะความดันเพิ่มขึ้น)และกล้ามเนื้อสั่น[2][5] และยังอาจก่อให้เกิดอาการหลอดลมหดตัวเฉียบพลัน[2] ยานี้อาจก่อให้เกิดการเสพติด หากใช้ติดต่อกันเป็นระยะเวลานาน อาจทำให้ผู้รับยาเป็นโรคจิตเภท

เคตามีนถูกค้นพบในปี ค.ศ. 1962[3] ได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นยาหลักขององค์การอนามัยโลก[6] ปัจจุบันมีสถานะเป็นยาสามัญ[2] ยานี้สามารถใช้เป็นยาเสพติดเพื่อผ่อนคลาย ดังนั้นในประเทศไทยจึงจัดเป็นยาควบคุมพิเศษตามพระราชบัญญัติยา

อ้างอิง[แก้]

  1. Hijazi, Y; Boulieu, R (July 2002). "Contribution of CYP3A4, CYP2B6, and CYP2C9 isoforms to N-demethylation of ketamine in human liver microsomes". Drug Metabolism and Disposition 30 (7): 853–8. PMID 12065445. doi:10.1124/dmd.30.7.853. 
  2. 2.0 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 "Ketamine Injection". Drugs.com. สืบค้นเมื่อ 1 December 2014. 
  3. 3.0 3.1 "Ketamine - CESAR". Center for substance abuse research. University of Maryland. สืบค้นเมื่อ 26 September 2014. 
  4. Strayer, RJ; Nelson, LS (2008). "Adverse events associated with ketamine for procedural sedation in adults". American Journal of Emergency Medicine 26 (9): 985–1028. PMID 19091264. doi:10.1016/j.ajem.2007.12.005. 
  5. 5.0 5.1 "Ketamine Side Effects". drugs.com. สืบค้นเมื่อ 1 December 2014. 
  6. "WHO Model List of Essential Medicines (19th List)". World Health Organization. April 2015. สืบค้นเมื่อ 8 December 2016.