ภาษาเจี๋ย
| ภาษาเจี๋ย | |
|---|---|
| Chieh[1][2] | |
| *Kɨr[2]/*Kjet[3] | |
| ประเทศที่มีการพูด | จ้าวยุคหลัง |
| ภูมิภาค | จีนตอนเหนือ |
| ชาติพันธุ์ | ชาวเจี๋ย |
| ยุค | คริสต์ศตวรรษที่ 4[4] |
| ถอดความด้วยอักษรจีน | |
| รหัสภาษา | |
| ISO 639-3 | ไม่มี (mis) |
| Glottolog | None |
.jpg) แผนที่สิบหกรัฐใน ค.ศ. 338 แสดงจ้าวยุคหลัง รัฐที่ปกครองโดยชาวเจี๋ย | |
ภาษาเจี๋ย (จีนตัวย่อ: 羯语; จีนตัวเต็ม: 羯語; พินอิน: Jiéyǔ[6]) เป็นภาษาสูญหายแล้วที่มีหลักฐานยืนยันน้อย เคยใช้พูดในภาคตะวันออกเฉียงเหนือของจีนในสมัยราชวงศ์จ้าวยุคหลังโดยชาวเจี๋ย ซึ่งเคยเป็นส่วนหนึ่งของสมาพันธรัฐซฺยงหนู ภาษานี้ถือเป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มภาษาเยนิเซย์หรือเตอร์กิก โดยแบบแรกได้รับการยอมรับมากที่สุดในปัจจุบัน[3]
การรับรอง
[แก้]มีเพียงแค่วลีเดียวในภาษาเจี๋ยเท่านั้นที่ปรากฏอยู่ แหล่งที่มาของวลีมาจากฝัวถู เฉิง พระภิกษุและผู้เพยแผ่ศาสนาชาวกูชา วลีนี้บันทึกไว้ในจิ้นชูเป็น 秀支替戾岡，僕穀劬禿當 และกล่าวกันว่าเชื่อมโยงกับการต่อสู้ของฉือ เล่อต่อหลิว เย่าใน ค.ศ. 328[4] วลีนี้ได้รับการแปลเป็นภาษาจีนดังนี้:
| ข้อความ | ภาษาจีนสมัยกลาง[a] | อภิธานศัพท์ |
|---|---|---|
| 秀支 | [si̯u-ci̯e] | 軍 "กองทัพ" |
| 替戾岡 | [tʰei-let/lei-kɑŋ] | 出 "ออกไป" |
| 僕穀 | [bok/buk-kuk/yok] | 劉曜胡位 ตำแหน่งชนป่าเถื่อนของหลิว เย่า |
| 劬禿當 | [ɡi̯u̯o-tʰuk-tɑŋ] | 捉 "จับกุม" |
หมายเหตุ
[แก้]- ↑ การออกเสียงภาษาจีนสมัยกลางอิงตาม Pulleyblank[1]: 264
อ้างอิง
[แก้]- 1 2 Pulleyblank, Edwin George (1963). "The consonantal system of Old Chinese. Part II" (PDF). Asia Major. 9: 206–265. สืบค้นเมื่อ 2011-02-06.
- 1 2 Shimunek, Andrew; Beckwith, Christopher I.; Washington, Jonathan North; Kontovas, Nicholas; Niyaz, Kurban (2015). "The Earliest Attested Turkic Language: The Chieh (*Kir) Language of the Fourth Century A.D." Journal Asiatique. 303 (1): 143–151. doi:10.2143/JA.303.1.3085124.
- 1 2 3 4 Vovin, Alexander; Vajda, Edward; de la Vaissière, Etienne (2016). "Who Were the *Kjet (羯) and What Language Did They Speak?". Journal Asiatique. 304 (1): 125–144. doi:10.2143/JA.304.1.3146838.
- 1 2 Fang Xuanling, Book of Jin, ibid., Vol. 95, pp. 12b-13a
- 1 2 Bonmann, Svenja; Fries, Simon (2025-06-16). "Linguistic Evidence Suggests that Xiōng‐nú and Huns Spoke the Same Paleo‐Siberian Language". Transactions of the Philological Society (ภาษาอังกฤษ). doi:10.1111/1467-968X.12321. ISSN 0079-1636.
- ↑ 张昌圣. "《晋书·佛图澄传》之羯语探源". 四川大学学报: 哲学社会科学版 3 (1995): 48-56.