ภาษาบาญูมาซัน
| ภาษาบาญูมาซัน | |
|---|---|
| basa Banyumasan, basa Ngapak | |
| ประเทศที่มีการพูด | ฝั่งตะวันตกของจังหวัดชวากลาง (ประเทศอินโดนีเซีย) |
| ชาติพันธุ์ | บาญูมาซัน |
ออสโตรนีเซียน
| |
| ภาษาถิ่น | บาญูมาซัน, บูมีอายู, โวโนโซโบ |
| รหัสภาษา | |
| ISO 639-3 | – |
| Glottolog | bany1247 |
บริเวณที่ประชากรส่วนใหญ่พูดภาษาบาญูมาซัน
บริเวณที่ประชากรส่วนน้อยอย่างมีนัยยะสำคัญพูดภาษาบาญูมาซัน | |
ภาษาบาญูมาซัน (ชวา: basa Banyumasan) รู้จักกันตามภาษาพูดว่า งาปัก (basa Ngapak) เป็นสำเนียงหนึ่งของภาษาชวา ผู้พูดส่วนใหญ่อยู่ในสามพื้นที่หลักของเกาะชวา คือ ภูมิภาคบาญูมาซันในส่วนตะวันตกสุดของจังหวัดชวากลาง และพื้นที่โดยรอบที่ราบสูงดีเยง, เขาซลาเมต และแม่น้ำเซอรายู; บริเวณใกล้เคียงในจังหวัดชวาตะวันตก และนครอิสระในภูมิภาคเหล่านั้น[1] ภาษาบาญูมาซันถือเป็นหนึ่งในภาษาถิ่นชวาที่อนุรักษ์ไว้มากที่สุด โดยยังคงรักษาระบบเสียงและไวยากรณ์ รวมถึงคำศัพท์บางส่วนของภาษาชวาเก่า (กวิ) ไว้ในภาษาปัจจุบัน
ประวัติ
[แก้]นักวิชาการแบ่งพัฒนาการของภาษาชวาเป็น 4 ระยะ คือ
- ภาษาชวาเก่า อยู่ระหว่างพุทธศตวรรษที่ 14 - 18
- ภาษาชวายุคกลาง อยู่ระหว่างพุทธศตวรรษที่ 18 - 21
- ภาษาชวาใหม่ตอนต้น อยู่ระหว่างพุทธศตวรรษที่ 21 - 25
- ภาษาชวาสมัยใหม่ อยู่ระหว่างพุทธศตวรรษที่ 25 - ปัจจุบัน
การจัดแบ่งดังกล่าวนี้ ได้รับอิทธิพลจากการเกิดจักรวรรดิในชวา ในประวัติศาสตร์วัฒนธรรมชวา การเกิดจักรวรรดิทำให้เกิดการแบ่งระดับของภาษา ซึ่งแสดงฐานะทางสังคมของผู้พูด ระดับของภาษาเหล่านี้ไม่มีผลต่อชาวบันยูมาซันมาก ในบริเวณบันยูมาซัน ภาษาระดับสูงใช้กับผู้ที่มาจากทางตะวันออกของเกาะชวา
ภาษาบันยูมาซันมีลักษณะที่ต่างจากภาษาชวามาตรฐานซึ่งกำหนดตามสำเนียงสุรการ์ตาและยอร์กยาการ์ตามาก ส่วนใหญ่เป็นทางด้านสัทวิทยา การออกเสียงและคำศัพท์ ซึ่งเกิดขึ้นจากการใช้คำศัพท์จากภาษาชวาโบราณมากกว่า และการอกเสียงสระต่างกัน
ความสุภาพ
[แก้]ภาษาชวามีความแตกต่างไปตามสถานะทางสังคมของผู้พูด ในแต่ละระดับจะมีคำศัพท์และกฎทางไวยากรณ์เป็นของตนเอง ลักษณะแบบนี้พบในภาษาอื่นๆของเอเชียตะวันออกด้วย เช่น ภาษาเกาหลี ภาษาญี่ปุ่นและภาษาไทย
ในบริเวณบันยูมาซัน ภาษาระดับกลาง (Madya) และสุภาพ (Krama) มีใช้น้อย ส่วนใหญ่ใช้กับผู้ที่มาจากทางตะวันออกของเกาะชวา
สำเนียง
[แก้]ปัจจุบันมีสำเนียงหลัก 2 สำเนียง คือ: บาญูมาซันตะวันตก และบาญูมาซันตะวันออก (โวโนโซโบ)
ภาษาบาญูมาซันแบ่งสำเนียงย่อยได้อีก เช่น บูมีอายู, ลักบก และอายะฮ์
อ้างอิง
[แก้]- ↑ Abdul Muslim (3 December 2015). "Bahasa Banyumasan Terancam Punah" [Banyumasan Language Threatened with Extinction]. Berita Satu (ภาษาอินโดนีเซีย). สืบค้นเมื่อ 25 March 2022.