ข้ามไปเนื้อหา

ภาษาบาญูมาซัน

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ภาษาบาญูมาซัน
basa Banyumasan, basa Ngapak
ประเทศที่มีการพูดฝั่งตะวันตกของจังหวัดชวากลาง (ประเทศอินโดนีเซีย)
ชาติพันธุ์บาญูมาซัน
ภาษาถิ่นบาญูมาซัน, บูมีอายู, โวโนโซโบ
รหัสภาษา
ISO 639-3
Glottologbany1247
  บริเวณที่ประชากรส่วนใหญ่พูดภาษาบาญูมาซัน
  บริเวณที่ประชากรส่วนน้อยอย่างมีนัยยะสำคัญพูดภาษาบาญูมาซัน
บทความนี้มีสัญลักษณ์สัทอักษรสากล หากระบบของคุณไม่รองรับการแสดงผลที่ถูกต้อง คุณอาจเห็นปรัศนี กล่อง หรือสัญลักษณ์อย่างอื่นแทนที่อักขระยูนิโคด

ภาษาบาญูมาซัน (ชวา: basa Banyumasan) รู้จักกันตามภาษาพูดว่า งาปัก (basa Ngapak) เป็นสำเนียงหนึ่งของภาษาชวา ผู้พูดส่วนใหญ่อยู่ในสามพื้นที่หลักของเกาะชวา คือ ภูมิภาคบาญูมาซันในส่วนตะวันตกสุดของจังหวัดชวากลาง และพื้นที่โดยรอบที่ราบสูงดีเยง, เขาซลาเมต และแม่น้ำเซอรายู; บริเวณใกล้เคียงในจังหวัดชวาตะวันตก และนครอิสระในภูมิภาคเหล่านั้น[1] ภาษาบาญูมาซันถือเป็นหนึ่งในภาษาถิ่นชวาที่อนุรักษ์ไว้มากที่สุด โดยยังคงรักษาระบบเสียงและไวยากรณ์ รวมถึงคำศัพท์บางส่วนของภาษาชวาเก่า (กวิ) ไว้ในภาษาปัจจุบัน

ประวัติ

[แก้]

นักวิชาการแบ่งพัฒนาการของภาษาชวาเป็น 4 ระยะ คือ

  • ภาษาชวาเก่า อยู่ระหว่างพุทธศตวรรษที่ 14 - 18
  • ภาษาชวายุคกลาง อยู่ระหว่างพุทธศตวรรษที่ 18 - 21
  • ภาษาชวาใหม่ตอนต้น อยู่ระหว่างพุทธศตวรรษที่ 21 - 25
  • ภาษาชวาสมัยใหม่ อยู่ระหว่างพุทธศตวรรษที่ 25 - ปัจจุบัน

การจัดแบ่งดังกล่าวนี้ ได้รับอิทธิพลจากการเกิดจักรวรรดิในชวา ในประวัติศาสตร์วัฒนธรรมชวา การเกิดจักรวรรดิทำให้เกิดการแบ่งระดับของภาษา ซึ่งแสดงฐานะทางสังคมของผู้พูด ระดับของภาษาเหล่านี้ไม่มีผลต่อชาวบันยูมาซันมาก ในบริเวณบันยูมาซัน ภาษาระดับสูงใช้กับผู้ที่มาจากทางตะวันออกของเกาะชวา

ภาษาบันยูมาซันมีลักษณะที่ต่างจากภาษาชวามาตรฐานซึ่งกำหนดตามสำเนียงสุรการ์ตาและยอร์กยาการ์ตามาก ส่วนใหญ่เป็นทางด้านสัทวิทยา การออกเสียงและคำศัพท์ ซึ่งเกิดขึ้นจากการใช้คำศัพท์จากภาษาชวาโบราณมากกว่า และการอกเสียงสระต่างกัน

ความสุภาพ

[แก้]

ภาษาชวามีความแตกต่างไปตามสถานะทางสังคมของผู้พูด ในแต่ละระดับจะมีคำศัพท์และกฎทางไวยากรณ์เป็นของตนเอง ลักษณะแบบนี้พบในภาษาอื่นๆของเอเชียตะวันออกด้วย เช่น ภาษาเกาหลี ภาษาญี่ปุ่นและภาษาไทย

ในบริเวณบันยูมาซัน ภาษาระดับกลาง (Madya) และสุภาพ (Krama) มีใช้น้อย ส่วนใหญ่ใช้กับผู้ที่มาจากทางตะวันออกของเกาะชวา

สำเนียง

[แก้]

ปัจจุบันมีสำเนียงหลัก 2 สำเนียง คือ: บาญูมาซันตะวันตก และบาญูมาซันตะวันออก (โวโนโซโบ)

ภาษาบาญูมาซันแบ่งสำเนียงย่อยได้อีก เช่น บูมีอายู, ลักบก และอายะฮ์

อ้างอิง

[แก้]
  1. Abdul Muslim (3 December 2015). "Bahasa Banyumasan Terancam Punah" [Banyumasan Language Threatened with Extinction]. Berita Satu (ภาษาอินโดนีเซีย). สืบค้นเมื่อ 25 March 2022.

แหล่งข้อมูลอื่น

[แก้]