พืชหลายปี

ในทางพฤกษศาสตร์ พืชหลายปี (อังกฤษ: perennial; per- + -ennial, "ตลอดปี") ใช้เพื่อจำแนกพืชออกจากพืชปีเดียวและพืชสองปีที่มีอายุสั้นกว่า จึงมีการนิยามไว้ว่าเป็นพืชที่มีชีวิตอยู่เกิน 2 ปี[1] นอกจากนี้ คำนี้ยังถูกนำมาใช้อย่างหลวม ๆ เพื่อแยกแยะพืชที่มีการเจริญเติบโตแบบเนื้อไม้น้อยหรือไม่มีเลย (การเติบโตทุติยภูมิทางความหนา) ออกจากรุกขชาติและไม้พุ่ม ซึ่งในทางเทคนิคแล้วก็ถือเป็นพืชหลายปีเช่นกัน[2] มีการประเมินว่า 94% ของชนิดพืชทั้งหมดเป็นพืชหลายปี[3]
พืชหลายปี (โดยเฉพาะพืชดอกขนาดเล็ก) ที่เจริญเติบโตและออกดอกในช่วงฤดูใบไม้ผลิและฤดูร้อน จะเหี่ยวเฉาตายไปในทุกช่วงฤดูใบไม้ร่วงและฤดูหนาว แล้วจึงงอกกลับขึ้นมาใหม่ในฤดูใบไม้ผลิจากต้นตอ (rootstock) หรือโครงสร้างอื่น ๆ ที่ใช้พักตัวข้ามฤดู เรียกพืชเหล่านี้ว่า ไม้ล้มลุกหลายปี (herbaceous perennials)[4] อย่างไรก็ตาม ขึ้นอยู่กับความรุนแรงของสภาพภูมิอากาศในท้องถิ่นนั้น ๆ (อุณหภูมิ, ความชื้น, ปริมาณอินทรียวัตถุในดิน, จุลินทรีย์) พืชที่เป็นพืชหลายปีในถิ่นกำเนิดตามธรรมชาติ อาจถูกปฏิบัติจากชาวสวนให้เป็นพืชปีเดียวและต้องปลูกใหม่ทุกปี ไม่ว่าจะจากเมล็ด จากการปักชำ หรือจากการแยกกอ ตัวอย่างเช่น เถามะเขือเทศ ที่มีชีวิตอยู่ได้หลายปีในถิ่นกำเนิดเขตร้อนหรือกึ่งเขตร้อน แต่กลับถูกปลูกเป็นพืชปีเดียวในเขตอบอุ่น เนื่องจากชีวมวลส่วนเหนือพื้นดินของพวกมันไม่สามารถรอดพ้นจากฤดูหนาวไปได้
นอกจากนี้ยังมีกลุ่มของพืชหลายปีที่ไม่ผลัดใบแต่ไม่มีลำต้นที่เป็นเนื้อไม้ เช่น สกุลเบอร์เกเนีย (Bergenia) ซึ่งยังคงมีกลุ่มใบปกคลุมตลอดทั้งปี และยังมีพืชกลุ่มกึ่งกลางที่เรียกว่าไม้กึ่งพุ่ม (subshrubs) ซึ่งยังคงเหลือโครงสร้างเนื้อไม้เล็กน้อยไว้ในฤดูหนาว เช่น สกุลเพนสเตมอน (Penstemon)
สัญลักษณ์แทนพืชหลายปี ซึ่งอ้างอิงมาจากหนังสือ Species Plantarum โดยลินเนียส คือ
[5]
อ้างอิง
[แก้]- ↑ Brickell, Christopher; Royal Horticultural Society, บ.ก. (1993). Encyclopedia of gardening (พิมพ์ครั้งที่ Reprint. with amendments). London: Dorling Kindersley. น. 588. ISBN 978-0-86318-979-1. |name=RHS
- ↑ RHS A-Z encyclopedia of garden plants. United Kingdom: Dorling Kindersley. 2008. น. 1136. ISBN 978-1-4053-3296-5.
- ↑ Poppenwimer, Tyler; Mayrose, Itay; DeMalach, Niv (2023-11-08). "Revising the global biogeography of annual and perennial plants". Nature (ภาษาอังกฤษ). 624 (7990): 109–114. arXiv:2304.13101. Bibcode:2023Natur.624..109P. doi:10.1038/s41586-023-06644-x. ISSN 1476-4687. PMC 10830411. PMID 37938778. S2CID 260332117.
- ↑ "Perennial Plants: Roots of Immortality". Wisconsin Pollinators (ภาษาอังกฤษแบบอเมริกัน). สืบค้นเมื่อ 2023-11-18.
- ↑ Stearn, William T. "Botanical Latin" (four editions, 1966-92)