ผลต่างระหว่างรุ่นของ "ผังอาสนวิหาร"

ไปยังการนำทาง ไปยังการค้นหา
ไม่มีคำอธิบายอย่างย่อ
{{ใช้ปีคศ|width=300px}}
[[ไฟล์:Amiens cathedral floorplan 03.JPG|thumb|300px|ผังของมหาวิหารอาเมียง ที่ประเทศฝรั่งเศส แสดงให้เห็นเสาใหญ่รับน้ำหนักหอด้านหน้าวัด; แขนกางเขนสั้น; ชาเปล 7 ชาเปล ที่เรียกว่า “chevet” รอบมุขโค้งด้านสกัดออกมาจากจรมุข]]
'''แผนผังมหาวิหาร''' (ภาษาอังกฤษ: {{lang-en|Cathedral diagram หรือ, Cathedral plan หรือ, Cathedral floorplan}}) แสดงให้เห็นลักษณะโครงสร้างและองค์ประกอบทางสถาปัตยกรรมของ[[มหาวิหาร]]ใน[[ยุโรปตะวันตก]] แผนผังจะแสดงกำแพง แนวเสาทำให้เห็นโครงสร้าง เส้นสองเส้นบนกำแพงด้านนอกคือหน้าต่างกระจก เส้น x เป็นสัญลักษณ์สำหรับเพดานโค้ง ตามปกติผังของวัดทาง[[คริสต์ศาสนา]]จะวางเหมือนการวางแผนที่ ด้านเหนืออยู่บน ด้านตะวันตกถือกันว่าเป็นด้านหน้าของวัด ด้านตะวันออกที่เป็นบริเวณที่ทำคริสต์ศาสนพิธีอยู่ทางขวา
 
== ด้านหน้าของวัด ==
ด้านหน้าของวัดที่เรียกว่า “มุขตะวันตก” (West front) เพราะตำแหน่งที่ตั้งของมหาวิหารมักจะเป็นแนวตะวันตกตะวันออก ด้านตะวันตกถือว่าเป็นด้านหน้าของวัด บางวัดที่ไม่สามารถวางตามทิศที่ว่าก็ยังเรียกด้านหน้าวัดว่า “มุขตะวันตก” ด้านนี้จะเป็นส่วนสำคัญที่สุดภายนอกของวัดและจะมีการตกแต่งมากที่สุดและจะมีประตูใหญ่สำหรับขบวนพิธี ส่วนใหญ่จะมีสามประตูและมักจะตกแต่งด้วยกลุ่มรูปปั้นรอบประตู ทำด้วยหินอ่อน หรือหินที่แกะสลักอย่างวิจิตร เหนือประตูเป็นสามเหลี่ยมมักจะเป็นภาพแกะสลักใหญ่ ที่นิยมแกะกันคือ “[[การตัดสินครั้งสุดท้าย]]” (The Last Judgment) เหนือประตูขึ้นไปบางครั้งจะมีหน้าต่างใหญ่ หรือบางทีก็จะมีหน้าต่างกลมใหญ่เหมือนล้อที่เป็นหิน “ฉลุ” ตกแต่งด้วยกระจกสีที่เรียกว่า [[หน้าต่างกุหลาบ]] หรือรูปปั้นเรียงรายเป็นแถวอย่างเช่นที่[[มหาวิหารซอลสบรี]] หรือ [[มหาวิหารเวลส์]] นอกจากนั้นมักจะมีหอคอยสองหอขนาบเช่นที่[[มหาวิหารโนเตรอดามน็อทร์-ดามแห่งปารีส|มหาวิหารน็อทร์-ดาม]]ที่ปารีส ประเทศฝรั่งเศส
 
== ด้านหน้ามหาวิหาร ==
[[ไฟล์:Salisbury cathedral plan.jpg|thumb|400px|ผังของมหาวิหารซอลสบรีที่เป็นกางเขน สองชั้น]]
ด้านหน้าวัดหรือด้านที่มีการตกแต่งจะเรียกกันว่า Facade หรือ façade ตามความหมายของศัพท์บัญญัติของราชบัณฑิตยสถานให้ความหมายไว้ว่า “ด้านหน้าวัด” ซึ่งถ้ากล่าวถึงมหาวิหารจะเป็นความหมายที่ออกจะกำกวม เพราะคำนี้มาจากภาษาฝรั่งเศส “frontage” หรือ “หน้า” ซึ่งด้านหน้าที่กล่าวถึงนี้หมายถึงด้านนอกด้านใดด้านหนึ่งของสิ่งก่อสร้าง ซึ่งส่วนใหญ่จะเป็นด้านหน้าของตัวอาคารจริงๆ แต่ก็จะไม่เสมอไป “facade” อาจจะอยู่ด้านข้างหรือด้านหลังของมหาวิหารก็ได้ เช่นที่[[มหาวิหารโนเทรอดามแห่งอาเมียงส์เมียง]]ที่[[ประเทศฝรั่งเศส]]ที่มีการตกแต่ง “facade” ถึงสามด้าน
 
== โถงทางเข้าโบสถ์ ==
{{Main|โถงทางเข้าโบสถ์คริสต์}}
“[[โถงทางเข้าโบสถ์คริสต์|โถงทางเข้าโบสถ์]]” ({{lang-en|narthex}}) คือบริเวณทางเข้าที่เป็นบริเวณรับรองที่ตั้งอยู่ตอนปลายสุดของ[[บริเวณกลางโบสถ์]]ด้านตรงข้ามกับบริเวณที่ตั้งของแท่นบูชาเอกที่ไม่ถือว่าเป็นส่วนหนึ่งของตัวสิ่งก่อสร้างหลัก ตามธรรมเนียมเป็นบริเวณสำหรับผู้ไม่มีสิทธิ์ในการเข้าร่วมพิธีกับศาสนิกชนที่เป็นสมาชิกของวัดอื่น ๆ เช่นผู้ที่ยังไม่ได้รับศีลจุ่มหรือผู้ที่มีความผิดอย่างใดอย่างหนึ่งในการเข้าร่วมพิธีในบริเวณที่จัดให้เฉพาะ
 
== บริเวณกลางโบสถ์ ==
“[[บริเวณกลางโบสถ์]]” ({{lang-en|nave}}) หรือ “โถงกลาง” เป็นเนื้อที่หลักของตัวมหาวิหารจะเป็นส่วนที่แล่นยาวจากตะวันตกไปตะวันออก หรือจากประตูทางเข้าวัดไปจนถึงบริเวณประกอบพิธีกรรม เป็นพื้นที่สำหรับคริสต์ศาสนิกชนผู้มาเข้าร่วมพิธีศาสนาในมหาวิหารนั้น
 
คำว่า “nave” มาจาก [[ภาษาละติน]] แปลว่าเรือ มหาวิหารก็เปรียบเหมือนเรือสำหรับบรรทุกผู้ศรัทธาในพระเจ้าฝ่าอุปสรรคต่าง ๆ ในชีวิต นอกจากนั้นเพดานไม้ของวัดใหญ่ ๆ จะมีลักษณะเหมือนท้องเรือ <ref>W. H. Auden, ''"Cathedrals, Luxury liners laden with souls, Holding to the East their hulls of stone"''</ref>
 
== ช่องทางเดินข้าง ==
[[ไฟล์:MuensterDomGrundriss1761.jpg|thumb|250px|ผังของมหาวิหารเซ็นต์เพาลุส (St.-Paulus-Dom) ที่เมือง (Münster)มึนสเตอร์ ประเทศเยอรมนี แสดงให้เห็นชาเปลรอบจรมุขทางด้านหลังของวัด และมุขเล็กด้านหน้าวัด ด้านเหนือเป็น[[ระเบียงคด]]]]
{{Main|ช่องทางเดินข้าง}}
“ช่องทางเดินข้าง” ({{lang-en|aisle}}) วัดยุคแรก ๆ จะไม่มีทางเดินข้างแต่เมื่อมีผู้ร่วมศรัทธาเพิ่มมากขึ้นทางวัดก็ต้องขยายให้กว้างขึ้นโดยเพิ่มทางเดินสองข้างประกบทางเดินกลาง แยกจากทางเดินกลางด้วยแนวเสาหรือซุ้มโค้ง ส่วนใหญ่เพดานเหนือทางเดินข้างจะมีระดับต่ำกว่าทางเดินกลาง “ทางเดินข้าง” ช่วยแบ่งเบาการจราจรจาก “ทางเดินกลาง” โดยเฉพาะเมื่อวัดแน่นไปด้วยผู้เข้าร่วมพิธี นอกจากนั้นยังช่วยทำให้สิ่งก็สร้างแข็งแรงขึ้นเพราะจะใช้เป็นผนังค้ำที่ยันผนังภายในไว้ในตัวทำให้ตัวสิ่งก่อสร้างสามารถรับน้ำหนักกดทับจากหลังคาที่มักจะทำด้วยหินได้
=== บริเวณร้องเพลงสวด ===
{{Main|บริเวณร้องเพลงสวด}}
“[[บริเวณร้องเพลงสวด]]” (ภาษาอังกฤษ:{{lang-en|choir, Choir หรือ Quirequire}}) เป็นบริเวณที่ใช้เป็นที่นั่งของนักบวชและสำหรับร้องเพลงสวดซึ่งมักจะเป็นผู้ชายหรือเด็กผู้ชาย บริเวณนี้อาจจะแยกจากทางเดินกลางด้วยฉากขวางที่อาจจะทำด้วยไม้ฉลุอย่างละเอียด หรือฉากที่ทำด้วยหินแกะสลัก ในบริเวณนี้ในบางมหาวิหารจะมีที่นั่งจะเป็นไม้สลักเสลาอย่างงดงามเช่นที่[[มหาวิหารเอ็กซีเตอร์]] นอกจากนั้นก็อาจจะเป็นที่ตั้งของ[[ออร์แกน]]และบัลลังก์ของบาทหลวง
 
=== มุขตะวันออกโค้งด้านสกัด ===
{{Main|มุขตะวันออกโค้งด้านสกัด}}
“[[มุขตะวันออกโค้งด้านสกัด]]” (ภาษาอังกฤษ: Apse{{lang-en|apse}}) เป็นมุขครึ่งวงกลมมักจะเป็นที่ตั้งแท่นบูชาเอก และบัลลังก์หรืออาสนะบาทหลวง มุขด้านตะวันออกได้รับอิทธิพลมาจากการก่อสร้างแบบบาซิลิกาของ[[โรมัน]] ซึ่งจะเป็นลักษณะโค้งยื่นออกไปจากตัวสิ่งก่อสร้างทางด้านหลัง
 
=== จรมณฑล ===
{{Main|จรมณฑล}}
“[[จรมณฑล]]” (ภาษาอังกฤษ: Ambulatory{{lang-en|ambulatory}}) คือทางเดินรอบด้านหลังมุขตะวันออกของตัวมหาวิหาร ขนาดจรมุขของมหาวิหารที่มี[[วัตถุมงคล]]จะกว้างเพื่อให้ผู้มีศรัทธาได้เข้ามาสักการะวัตถุมงคลที่ประสงค์จะมาเยี่ยมชม
 
== ชาเปลหรือคูหาสวดมนต์ ==
{{Main|ชาเปล}}
[[ไฟล์:Amiens cathedral floorplan 04.JPG|thumb|500px|ด้านขวางของมหาวิหารอาเมียง]]
“[[ชาเปล]]” หรือ “คูหาสวดมนต์” (ภาษาอังกฤษ: Chapel{{lang-en|chapel}}) มักจะตั้งอยู่ระหว่างช่วง[[ทางเดินข้าง]]ของมหาวิหารเป็นระยะๆ หรือสร้างรอบ[[มุขด้านตะวันออก]]ที่เรียกกันว่า “ชาเปลดาวกระจาย” ( “Radiatiating chapels” หรือ “Chevet”) ซึ่งเป็นรัศมียื่นออกไปจากด้านหลังของวัด เช่นที่ [[มหาวิหารอาเมียง]] ขนาดของชาเปลจะไม่ค่อยเท่ากัน การตกแต่งก็ไม่เท่าเทียมกันแล้วแต่ฐานะของผู้ศรัทธา บางครอบครัวที่มั่งคั่งหน่อยก็จะทำอย่างหรูหราเป็นคูหาสวดมนต์ส่วนตัวไปเลย
 
== ครีบยัน ==
142,518

การแก้ไข

รายการนำทางไซต์