ข้ามไปเนื้อหา

พระราชาภิรมย์ (แจ่ม บูรณะนนท์)

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี

พระราชาภิรมย์ นามเดิม แจ่ม ต้นสกุลบูรณะนนท์[1] อดีตปลัดกรมราชบัณฑิตขวา

ประวัติ

[แก้]

พระราชาภิรมย์ มีนามเดิมว่า แจ่ม เกิดที่บ้านเกาะ จังหวัดสมุทรปราการ เมื่อวันจันทร์ที่ 26 มีนาคม จ.ศ. 1228 (นับแบบปัจจุบันตรงกับ พ.ศ. 2409) เป็นบุตรของนายแย้มและนางจันทร์[2] เมื่ออายุได้ 19 ปี จึงมาบวชเป็นสามเณรอยู่วัดจักรวรรดิราชาวาสวรมหาวิหาร ศึกษาพระปริยัติธรรมในสำนักพระมหายิ้ม จนอายุครบอปสมบทในปีจอ พ.ศ. 2429 จึงกลับไปอุปสมบทที่วัดกลางวรวิหาร โดยมีพระธรรมไตรโลกาจารย์ (แสง ปญฺญาทีโป) เป็นพระอุปัชฌาย์ แล้วย้ายมาอยู่วัดราชบุรณราชวรวิหาร ศึกษาในสำนักพระอุปัชฌาย์บ้าง สำนักพระยาธรรมปรีชา (บุญ) บ้าง

ปีขาล พ.ศ. 2433 เข้าแปลพระปริยัติธรรมที่วัดพระศรีรัตนศาสดาราม สอบได้เปรียญธรรม 3 ประโยค และเข้าสอบอีกครั้งในปีมะแม พ.ศ. 2438 ได้เปรียญธรรม 6 ประโยค[3]

พระราชาภิรมย์ถึงแก่กรรมในปี พ.ศ. 2499 สิริอายุได้ 90 ปี ได้รับพระราชทานเพลิงศพที่เมรุวัดกลาง ในวันอาทิตย์ที่ 29 เมษายน พ.ศ. 2499[4]

สมณศักดิ์และบรรดาศักดิ์

[แก้]
  • พ.ศ. 2433 ได้รับแต่งตั้งเป็นพระครูปลัดฐานานุกรมในพระธรรมวโรดม (แสง ปญฺญาทีโป) ในตำแหน่ง พระครูปลัดสุวัฒนสุตคุณ
  • พ.ศ. 2434 ได้รับแต่งตั้งเป็นพระครูปลัดฐานานุกรมในสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (แสง ปญฺญาทีโป) ในตำแหน่ง พระครูปลัดอเนกอรรถธรรมวิทูร
  • พ.ศ. 2440 เป็นพระราชาคณะที่ พระวรญาณมุนี
  • 27 กุมภาพันธ์ ร.ศ. 119 (นับแบบปัจจุบันตรงกับ พ.ศ. 2444) เป็นพระราชาคณะผู้ใหญ่ที่ พระราชโมฬี ศรีปาวจนาภรณ์ มีนิตยภัตราคาเดือนละ 4 ตำลึง 1 บาท[5]
  • 27 เมษายน ร.ศ. 125 (นับแบบปัจจุบันตรงกับ พ.ศ. 2450) ลาสิกขาบท[6]
  • 4 มกราคม ร.ศ. 125 (นับแบบปัจจุบันตรงกับ พ.ศ. 2450) เป็นหลวงราชาภิรมย์ ปลัดกรมราชบัณฑิตย์ขวา ถือศักดินา 600[7]
  • เป็นพระราชาภิรมย์

ครอบครัวและวงศ์ตระกูล

[แก้]

พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวได้พระราชทานนามสกุล บูรณะนนท์ เป็นลำดับที่ 243 แก่พระราชาภิรมย์เมื่อครั้งยังเป็นหลวงราชาภิรมย์ (แจ่มราชโมฬี)

๒๔๓ หลวงราชาภิรมย์ (แจ่มราชโมฬี) ปลัดกรมราชบัณฑิตขวา พระราชทานนามสกุลว่า "บูรณะนนท์" (Pûrnananda)

ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศพระราชทานนามสกุล ครั้งที่ ๔, วันที่ ๗ กันยายน ๒๔๕๖ เล่ม ๓๐ หน้า ๑๑๖๕[8]

ลำดับเครือญาติ

[แก้]
  • นายแย้ม สมรสกับนางจันทร์
    • พระราชาภิรมย์ (แจ่ม บูรณะนนท์) สมรสกับนางราชาภิรมย์ (เสริม บูรณะนนท์) สกุลเดิม ชื่นประสิทธิ์ (พ.ศ. 2434 - 14 กันยายน 2511) บุตรีนายสอนและนางเหรียญ ชื่นประสิทธิ์[9]
      • เสงี่ยม บูรณะนนท์
      • สงวน บูรณะนนท์
      • สมใจ บูรณะนนท์
      • สุจิตต์ บูรณะนนท์
      • สมพิตร บูรณะนนท์
      • นาถน้อย บูรณะนนท์


    • หลวงอัมพิลพิทักษ์เขตต์ (เจียม บูรณะนนท์) สมรสกับนางอัมพิลพิทักษ์เขตต์ (น่วม บูรณะนนท์) สกุลเดิม เจริญพานิช บุตรีของนายหลำและนางอ้อย เจริญพานิช[10]
      • จีบ บูรณะนนท์
      • หลวงพินิจสรรพการ (เจิม บูรณะนนท์)
        • ต้นสกุลพินิจสรรพการ[11]
      • นางบรรจงสารวินิจ (ตุ้ย บูรณะนนท์) สมรสกับพระบรรจงสารวินิจ (เย็น ศีตะจิตต์)
        • กานดา ศีตะจิตต์
        • จินดา ศีตะจิตต์ สมรสกับอรพรรณ ปราบอริพ่าย บุตรีหลวงปราบอริพ่าย
          • อดิเทพ ศีตะจิตต์ สมรสกับ Crystal Sitachitta
            • อมราลักษณ์ (Tammy Sue) ศีตะจิตต์
            • เอกลักษณ์ (Marie Dawn) ศีตะจิตต์
            • อดิเทพน้อย (Adithep Jr.) ศีตะจิตต์
          • เจษฎา ศีตะจิตต์ สมรสกับ Debbie Nutter
            • คริส (Kris) ศีตะจิตต์
            • เบญจมณี/เบนสินี (Bethany) ศีตะจิตต์
          • คมสัน ศีตะจิตต์ สมรสกับภิญญาภรณ์
          • พรรณปภรณ์ ศีตะจิตต์ ​สมรสกับพลอากาศโทอาจณรงค์ ตันสุวรรณรัตน์[12] อดีตรองเจ้ากรมการเงินทหารอากาศ
            • วิชญ์ภาส ตันสุวรรณรัตน์
            • ฉันท์ชนิต ตันสุวรรณรัตน์
          • ภราดร ศีตะจิตต์
        • โสภณ ศีตะจิตต์ สมรสกับจินตนา อุนนานนท์
          • ภาณุ ศีตะจิตต์
          • นิธิพัฒน์ ศีตะจิตต์ สมรสกับอารยา ศรีลิขิต
            • เมธาวี ศีตะจิตต์
          • สุจินต์ ศีตะจิตต์
          • รณกร ศีตะจิตต์
        • สุพรรณ ศีตะจิตต์ สมรสกับวงเดือน เผื่อนปฐม
          • ศรินธร ศีตะจิตต์ สมรสกับพรเทพ ฐิติโรจนา
          • กัทลี ศีตะจิตต์
          • พลอากาศโทแมน ศีตะจิตต์[13]
          • ภาวิณี ศีตะจิตต์
          • รัจนา ศีตะจิตต์
        • ลาวัน ศีตะจิตต์ สมรสกับอารี รัตนเรือง
      • เจียร บูรณะนนท์
      • สาลี่ บูรณะนนท์
      • พลตำรวจตรี หลวงพิสิฐวิทยาการ (เจริญ บูรณะนนท์)
      • ทรัพย์ บูรณะนนท์
      • แดงหนุ่ย บูรณะนนท์
      • แฉล้ม บูรณะนนท์
      • นายแพทย์เฉลิม บูรณะนนท์ (สมรสกับหม่อมเจ้าจารุลักษณ์กัลยาณี รังสิต)
        • จามิกร บูรณะนนท์ สมรสกับเจน แอนโดรส
          • กัลยาณี แคทรีน
          • ชัยยา คริสโตเฟอร์ บูรณะนนท์
        • ฉันทกะ บูรณะนนท์ สมรสกับ ซิลเวีย ซีสนิส

อ้างอิง

[แก้]
เชิงอรรถ
  1. "ประกาศกระทรวงมุรธาธร เรื่อง ประกาศพระราชทานนามสกุล ครั้งที่ ๔" (PDF). ราชกิจจานุเบกษา. 30 (0 ง): 1165.
  2. ชาดกบางเรื่อง, หน้า ?
  3. เรื่องตั้งพระราชาคณะผู้ใหญ่ในกรุงรัตนโกสินทร์ เล่ม ๑, หน้า 191
  4. ชาดกบางเรื่อง, ปกหน้า
  5. "พระบรมราชโองการ ประกาศ ตั้งพระสงฆ์" (PDF). ราชกิจจานุเบกษา. 17 (50): 731.
  6. "แจ้งความกระทรวงธรรมการ แผนกกรมสังฆการี [เรื่อง พระราชโมฬี (แจ่ม) วัดราชบูรณะลาสิกขาบท]" (PDF). ราชกิจจานุเบกษา. 23 (6): 114.
  7. "พระราชทานสัญญาบัตร์ขุนนาง" (PDF). ราชกิจจานุเบกษา. 23 (46): 1196.
  8. "ประกาศพระราชทานนามสกุล ครั้งที่ 4" (PDF). ราชกิจจานุเบกษา. 30: 1165.
  9. ไทย หลวงนิเพทย์นิติสรรค์ (ฮวดหลี หุตะโกวิท) แปลจากต้นฉบับภาษาอังกฤษเรื่อง The Tai Race-The Elder Brother of the Chinese ของ Dr. William Clifton Dodd พิมพ์แจกในงานฌาปนกิจศพ นางราชาภิรมย์ (เสริม บูรณะนนท์) ณ เมรุวัดระฆังโฆสิตาราม ธนบุรี วันที่ ๙ ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๑๑
  10. ประชุมนิทานกระทู้ สมเด็จกรมพระยาดำรงราชานุภาพ ทรงพระนิพนธ์ สวัสดิ์ สวัสดิ์ศฤงฆาร พิมพ์แจกเป็นบรรณาการในการฌาปนกิจศพ นางอัมพิลพิทักษ์เขตต์ (น่วม บูรณะนนท์) ณ เมรุวัดเทพศิรินทราวาศ ๑๔ ตุลาคม ๒๔๙๗
  11. "ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่องพระราชทานพระบรมราชานุญาตใช้ราชทินนามเป็นชื่อสกุล" (PDF). ราชกิจจานุเบกษา. 59 (14): 430.
  12. "ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานยศทหารเป็นกรณีพิเศษ" (PDF). ราชกิจจานุเบกษา. 132 (2 ข): 5.
  13. "ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานยศทหารชั้นนายพล" (PDF). ราชกิจจานุเบกษา. 135 (28 ข): 10.
บรรณานุกรม
  • ขุนวิจิตรมาตรา. ชาดกบางเรื่อง. [ม.ป.ท.] : [ม.ป.พ.], 2499. 80 หน้า. หน้า 19, 191. [พิมพ์แจกเนื่องในการพระราชทานเพลิงศพ พระราชาภิรมย์ (แจ่ม บูรณะนนท์)]
  • สมมอมรพันธุ์, พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระ. เรื่องตั้งพระราชาคณะผู้ใหญ่ในกรุงรัตนโกสินทร์ เล่ม ๑. กรุงเทพฯ : กรมศิลปากร, 2545. 428 หน้า. หน้า 19, 191. ISBN 974-417-530-3