ปัญจกุลา
ปัญจกุลา | |
|---|---|
 ปฏิอาลามนเทียรภายในมาตามันสาเทวีมนเทียร | |
  ปัญจกุลา  ปัญจกุลา | |
| พิกัด: 30°41′58″N 76°51′20″E / 30.699558°N 76.855633°E | |
| ประเทศ |  อินเดีย |
| รัฐ | หรยาณา |
| อำเภอ | ปัญจกุลา |
| การปกครอง | |
| • ประเภท | องค์การเทศบาล |
| • องค์กร | องค์การเทศบาลนครปัญจกุลา |
| • นายกเทศมนตรี | กุลภูษาณ โคยัล[1] (BJP) |
| พื้นที่ | |
• ทั้งหมด | 32.6 ตร.กม. (12.6 ตร.ไมล์) |
| ความสูง | 365 เมตร (1,198 ฟุต) |
| ประชากร (2011)[2] | |
• ทั้งหมด | 211,355 คน |
| • ความหนาแน่น | 6,500 คน/ตร.กม. (17,000 คน/ตร.ไมล์) |
| เขตเวลา | UTC+5:30 (IST) |
| PIN | 134 109 - 134 116 |
| รหัสโทรศัพท์ | +91-172-XXX-XXXX |
| รหัส ISO 3166 | IN-HR |
| ทะเบียนพาหนะ | HR-03 |
| เว็บไซต์ | panchkula |
ปัญจกุลา (ฮินดี: पंचकुला; Panchkula) เป็นนครและศูนย์กลางการปกครองของอำเภอปัญจกุลา รัฐหรยาณา ประเทศอินเดีย เป็นเมืองปริมณฑลของเมืองหลวงรัฐ จัณฑีครห์[3] ปัญจกุลามีพื้นที่ติดต่อกับรัฐปัญจาบ, จัณฑีครห์ และ รัฐหิมาจัลประเทศ ชื่อปัญจกุลาแปลว่า "ห้าคลองชลประทาน" ตั้งอยู่ห่างไปประมาณ 4 km (2.5 mi) ทางใต้ของจัณฑีครห์, 105 km (65 mi) ทางใต้ของศิมลา, 44 km (27 mi) จากอัมพาละ และ 259 km (161 mi) ทางเหนือของนิวเดลี ปัญจกุลาเป็นส่วนหนึ่งของภูมิภาคราชธานีจัณฑีครห์ เขตมหานครจัณฑีครห์-โมหลี-ปัญจกุลา เรียกรวมกันว่าเป็นตรินครจัณฑีครห์[3] มีประชากรรวมมากกว่าสองล้านคน
ปัญจกุลาเป็นที่ตั้งของจันทีมันทิรคันโตนเมนต์ ศูนย์สั่งการใหญ่ของกองพันตะวันตกของกองทัพบกอินเดีย นครปัญจกุลาเป็นเมืองมีผังเช่นเดียวกับจัณฑีครห์ และแบ่งเขตภายในเมืองเป็นระบบเขต (sector system)[4]
ศัพทมูล
[แก้]ปัญจกุลาประกอบมาจากคำว่า ปํ (สันสกฤต: पंच) (ห้า) กับ กุลา (สันสกฤต: कुला) (คลอง) รวมกันจึงหมายถึงนครห้าคลอง ซึ่งหมายถึงคลองชลประทานห้าสายที่ผันน้ำจากแมีน้ำฆัคคร ผ่านตันทีมันทิรคันโตนเมนต์ มายังเขตมตามันสาเทวีมนเทียร[5][6] หนึ่งในคลองนี้คือคลองสิงห์ นัลละ (Singh Nalla) ซึ่งมีการปรับสภาพในปี 2021 โดยมีการสร้างเส้นทางเดินและปลูกต้นไม้ดอกไม้ตลอดทาง[7]
ประวัติศาสตร์
[แก้]ปัญจกุลาเป็นที่ตั้งของมาตามันสาเทวีมนเทียร ซึ่งเป็นโบสถ์พราหมณ์บูชามันทสาเทวี ศักติปางหนึ่ง ซึ่งประกอบด้วยหมู่สิ่งก่อสร้าง กินพื้นที่รวมกว่า 100 เอเคอร์ (40 ha) และมีความสำคัญในฐานะศักติปีฐ ตั้งอยู่ใกล้กับสเกตรีศิวมนเทียร[8] ซึ่งเป็นโบสถ์พระศิวะที่สำคัญแห่งหนึ่ง มาตามันสาเทวีมนเทียรมียอดผู้เดินทางมาสักการะสูงถึงหลักแสนคนในระหว่างเทศการสำคัญเช่นนวรัตรเมลานานเก้าวัน[9]
เมื่อครั้นพัฒนาจากหมู่บ้านปัญจกุลามาเป็นนครปัญจกุลาโดยการวางผังเมืองเช่นเดียวกับจัณฑีครห์ที่อยู่ติดกัน ในทศวรรษ 1970 แรกเริ่มตั้งใจให้นครนี้เป็นศูนย์กลางการปกครองของรัฐหรยาณา
ประชากร
[แก้]ข้อมูลจากสำมะโนประชากรปี 2011 ประชากรส่วนใหญ่เป็นชาวฮินดู มี สิกข์ และ มุสลิม เป็นชนกลุ่มน้อย[2] ปัญจกุลาในปี 2011 ประกอบด้ใย 48,772 ครัวเรือน ประชากรรวม 211,355 คน ประกอบด้วยชาย 111,731 คน และหญิง 99,624 คน[2]
อ้างอิง
[แก้]- ↑ "Kulbhushan Goyal sworn in as new Panchkula Mayor". The Indian Express (ภาษาอังกฤษ). 6 มกราคม 2021.
{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์) - 1 2 3 "Table C0101: Population by religious community (Haryana) Excel row 23". censusindia.gov.in. สืบค้นเมื่อ 29 มกราคม 2023.
{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์) - 1 2 "Chandigarh Tricity". 30 มิถุนายน 2025. สืบค้นเมื่อ 30 มิถุนายน 2025.
{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์) - ↑ "Welcome to Western Command The Land of The Brave". Indian Army. 30 มิถุนายน 2025. สืบค้นเมื่อ 30 มิถุนายน 2025.
{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์) - ↑ "Haryana Review 2013, page 30" (PDF). ข้อมูลเก่าจากต้นฉบับ (PDF) เมื่อ 8 พฤษภาคม 2016. สืบค้นเมื่อ 18 เมษายน 2016.
{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์) - ↑ Panchkula district profile, panchkula.nic.in, accessed 29 Sep 2021.
- ↑ Singh Nullah beautification: Notices issued to residents, Times of India, 29 Sep 2021.
- ↑ "Saketri Shiv Mandir Panchkula". The Divine India. สืบค้นเมื่อ 7 สิงหาคม 2025.
{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์) - ↑ "Chaitra Navratri fair kicks off at Mata Mansa Devi temple in Panchkula". Hindustan Times (ภาษาอังกฤษ). 2022-04-03. สืบค้นเมื่อ 2022-05-27.