ปลากระเบนกิตติพงษ์
| Roughback whipray | |
|---|---|
 | |
การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์  | |
| อาณาจักร: | สัตว์ Animalia |
| ไฟลัม: | สัตว์มีแกนสันหลัง Chordata |
| ชั้น: | ปลากระดูกอ่อน Chondrichthyes |
| ชั้นย่อย: | อีแลสโมแบรงไค Elasmobranchii |
| อันดับ: | ปลากระเบน Myliobatiformes |
| วงศ์: | Dasyatidae |
| สกุล: | Fluvitrygon Vidthayanon & T. R. Roberts, 2005 |
| สปีชีส์: | F. kittipongi |
| ชื่อทวินาม | |
| Fluvitrygon kittipongi Vidthayanon & T. R. Roberts, 2005 | |
| ชื่อพ้อง | |
|
Himantura kittipongi | |
ปลากระเบนกิตติพงษ์ หรือ ปลากระเบนแม่กลอง (อังกฤษ: Kittipong's whipray; ชื่อวิทยาศาสตร์: Himantura kittipongi) ปลากระเบนน้ำจืดชนิดใหม่ของโลก อยู่ในวงศ์ปลากระเบนธง (Dasyatidae) มีรูปร่างเหมือนปลากระเบนในวงศ์นี้ทั่วไป ต่างกันที่ด้านหลังจะมีสีน้ำตาลเข้มอมเหลือง รอบวงของลำตัว หาง ช่องหายใจ ช่องเหงือกและขอบด้านล่างของตัวเป็นสีคล้ำ และจำนวนของฟันซึ่งมีลักษณะเป็นซี่เล็ก ๆ บริเวณขากรรไกรล่างมีจำนวนมากถึง 14-15 แถว ส่วนลำตัวมีขนาดใหญ่สุดประมาณ 60 เซนติเมตร ส่วนหางยาว 50-80 เซนติเมตร น้ำหนักประมาณ 3 กิโลกรัม
ปลากระเบนกิตติพงษ์ ได้ถูกจำแนกออกจากปลากระเบนขาว (H. signifer) ซึ่งเป็นปลากระเบนลักษณะคล้ายคลึงกัน จากการสังเกตของเจ้าของร้านขายปลาสวยงามแห่งหนึ่งในตลาดกลางปลาสวยงาม อำเภอบ้านโป่ง จังหวัดราชบุรี จากนั้น กิตติพงษ์ จารุธาณินทร์ นักสำรวจปลาน้ำจืดชาวไทยที่มีชื่อเสียงได้ส่งตัวอย่างต้นแบบแรกให้แก่ ดร.ชวลิต วิทยานนท์ นักมีนวิทยาชาวไทย และ ดร.ไทสัน อาร์. โรเบิร์ตส์ แห่งสถาบันสมิธโซเนียน ได้ร่วมกันอนุกรมวิธาน และได้ให้ชื่อวิทยาศาสตร์เพื่อเป็นเกียรติแก่กิตติพงษ์
แหล่งอาศัยของปลากระเบนกิตติพงษ์ พบได้บ่อยในแม่น้ำแม่กลองในบริเวณที่เป็นน้ำจืด ตั้งแต่จังหวัดราชบุรีถึงกาญจนบุรี บริเวณหลังเขื่อนแม่กลองพบได้น้อยมาก เนื่องจากการปิดเขื่อนที่ต่อเนื่องยาวนานนับสิบปี นอกจากนี้แล้วยังพบได้บ้างในแถบลุ่มแม่น้ำเจ้าพระยา แต่ก็พบได้น้อยมาก และยังพบได้ที่รัฐปะหังและซาราวัก ในประเทศมาเลเซียอีกด้วย โดยชาวบ้านในจังหวัดกาญจนบุรีเรียกว่า "ปลากระเบนเหลือง" หรือ "ปลากระเบนทราย"
ปัจจุบัน ปลากระเบนกิตติพงษ์สามารถขยายพันธุ์ในที่เลี้ยงได้แล้วโดยกรมประมง[2]
อ้างอิง
[แก้]- ↑ Grant, I.; Rigby, C.L.; Bin Ali, A.; Fahmi, Hasan, V.; Sayer, C. (2021). "Fluvitrygon kittipongi". IUCN Red List of Threatened Species (ภาษาอังกฤษ). 2021 e.T161719A124533257. doi:10.2305/IUCN.UK.2021-2.RLTS.T161719A124533257.en. สืบค้นเมื่อ 20 พฤศจิกายน 2021.
{{cite journal}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์) CS1 maint: multiple names: authors list (ลิงก์) - ↑ หน้า 102-120, กระเบนน้ำจืดแห่งชาติ. "Wild Ambition" โดย กิตติพงษ์ จารุธาณินทร์, ชวลิต วิทยานนท์. นิตยสาร Aquarium Biz ปีที่ 4 ฉบับที่ 51: กันยายน 2014
แหล่งข้อมูลอื่น
[แก้]- รูปและข้อมูลปลากระเบนกิตติพงษ์ เก็บถาวร 2021-10-23 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
- ข่าวค้นพบปลากระเบนชนิดใหม่ในไทย เก็บถาวร 2007-03-12 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน