ข้ามไปเนื้อหา

ประเทศอาร์มีเนีย

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
(เปลี่ยนทางจาก ประเทศอาร์เมเนีย)
สาธารณรัฐอาร์มีเนีย
Հայաստանի Հանրապետություն (อาร์มีเนีย)
Hayastani Hanrapetut'yun
เพลงชาติ: แมร์ฮัยแรนิค
("ปิตุภูมิของเรา")
ที่ตั้งของประเทศอาร์เมเนีย
ที่ตั้งของประเทศอาร์เมเนีย
เมืองหลวง
และเมืองใหญ่สุด
เยเรวาน
40°11′N 44°31′E / 40.183°N 44.517°E / 40.183; 44.517
ภาษาราชการอาร์มีเนีย[1]
กลุ่มชาติพันธุ์
(2011)
ศาสนา
คริสต์ (คริสตจักรอัครทูตอาร์มีเนีย)[4]
เดมะนิมชาวอาร์มีเนีย
การปกครองรัฐเดี่ยว สาธารณรัฐระบบรัฐสภา
วาฮาเกิน ฆาชาตูร์ยัน
นีกอล พาชินยัน
อาเลน ซีมอนยัน
สภานิติบัญญัติรัฐสภา
ก่อตั้ง
ศตวรรษที่ 6 ก่อนคริสต์ศักราช
190 ปีก่อนคริสต์ศักราช
ค.ศ. 52–428
ค.ศ. 885–1045
ค.ศ. 1198–1375
28 พฤษภาคม ค.ศ. 1918
29 พฤศจิกายน ค.ศ. 1920
23 กันยายน ค.ศ. 1991
21 ธันวาคม ค.ศ. 1991
2 มีนาคม ค.ศ. 1992
5 กรกฎาคม ค.ศ. 1995
พื้นที่
 รวม
29,743 ตารางกิโลเมตร (11,484 ตารางไมล์) (138)
 แหล่งน้ำ (%)
4.71[7]
ประชากร
 ประมาณ ค.ศ. 2025
3,081,100[8] (135)
 ความหนาแน่น
103.6 ต่อตารางกิโลเมตร (268.3 ต่อตารางไมล์)
จีดีพี (อำนาจซื้อ)ประมาณ ค.ศ. 2025
 รวม
เพิ่มขึ้น 7.440 หมื่นล้านดอลลาร์สหรัฐ[9] (111)
 ต่อหัว
เพิ่มขึ้น 23,954 ดอลลาร์สหรัฐ[9] (78)
จีดีพี (ราคาตลาด)ประมาณ ค.ศ. 2025
 รวม
เพิ่มขึ้น 2.785 หมื่นล้านดอลลาร์สหรัฐ[9] (118)
 ต่อหัว
เพิ่มขึ้น 8,969 ดอลลาร์สหรัฐ[9] (88)
จีนี (ค.ศ. 2022)Steady 27.9[10]
ความเหลื่อมล้ำต่ำ
เอชดีไอ (ค.ศ. 2023)เพิ่มขึ้น 0.811[11]
สูงมาก (69)
สกุลเงินดรัม  (֏) (AMD)
เขตเวลาUTC+4 (AMT)
รหัสโทรศัพท์+374
โดเมนบนสุด
เว็บไซต์
www.gov.am

อาร์มีเนีย[12] หรือ อาร์เมเนีย[13] (อังกฤษ: Armenia, ออกเสียง: /ɑː (r) ˈmiːniə/; อาร์มีเนีย: Հայաստան [hɑjɑsˈtɑn] ฮายาสตาน) หรือชื่อทางการคือ สาธารณรัฐอาร์มีเนีย (อังกฤษ: Republic of Armenia; อาร์มีเนีย: Հայաստանի Հանրապետություն) เป็นประเทศที่ไม่มีทางออกสู่ทะเลทางใต้ของเทือกเขาคอเคซัส มีอาณาเขตติดต่อกับตุรกีทางทิศตะวันตก ติดต่อกับจอร์เจียทางทิศเหนือ ติดต่อกับอาเซอร์ไบจานทางทิศตะวันออก และทางทิศใต้ติดต่อกับอิหร่านและรัฐปกครองตนเองนาคีเชวาน (เป็นดินแดนส่วนแยกของอาเซอร์ไบจาน) อาร์มีเนียเป็นรัฐสมาชิกของสภายุโรปและเครือรัฐเอกราช อาร์มีเนียเคยเป็นส่วนหนึ่งของสหภาพโซเวียต

ประวัติศาสตร์

[แก้]
แผนที่สมัยราชอาณาจักรอาร์มีเนีย

ราชอาณาจักรอาร์มีเนีย เข้ายึดครองซีเรียและทางตะวันออกของจักรวรรดิออตโตมัน และเป็นส่วนหนึ่งของรัสเซียจนประกาศเอกราชในปี ค.ศ. 1918 จากนั้นกองทัพแดง ของสหภาพโซเวียต ได้ยึดครองเป็นรัฐส่วนหนึ่งของสหภาพโซเวียตภายใต้ชื่อสาธารณรัฐสังคมนิยมโซเวียตอาร์มีเนีย และเอกราชเมื่อ ค.ศ. 1991

การเมือง

[แก้]

ระบบการเมืองของอาร์มีเนียเป็นสาธารณรัฐประชาธิปไตย มีประธานาธิบดีเป็นประมุข

สถาบันทางการเมือง

ฝ่ายนิติบัญญัติ
เป็นระบบสภาเดียว คือ สภาแห่งชาติ มีการเลือกตั้งสมาชิกรัฐสภาทุก ๆ 4 ปี มี 131 ที่นั่ง โดยแบ่งเป็นแบบเขตเดียวคนเดียว (one-mandate electoral districts) จำนวน 75 ที่นั่ง และแบบบัญชีรายชื่อ (party lists) จำนวน 56 ที่นั่ง
ฝ่ายบริหาร
  1. ประธานาธิบดี เป็นประมุข อยู่ในตำแหน่งวาระละ 5 ปี ประธานาธิบดีคนเดียวกันจะดำรงตำแหน่งได้ไม่เกิน 2 วาระ มีอำนาจในการบริหารประเทศและแต่งตั้งนายกรัฐมนตรีและคณะรัฐมนตรีจำนวน 25 คน ตามที่นายกรัฐมนตรีเสนอ
  2. นายกรัฐมนตรี เป็นหัวหน้ารัฐบาล ซึ่งประธานาธิบดีจะเป็นผู้เสนอชื่อนายกรัฐมนตรีต่อรัฐสภา และนายกรัฐมนตรีจะเป็นผู้เสนอชื่อคณะรัฐมนตรีต่อประธานาธิบดี โดยคณะรัฐมนตรีประกอบด้วยรัฐมนตรี 25 คน (21 กระทรวง)
ฝ่ายตุลาการ
ศาลฎีกา (9 คน) ศาลรัฐธรรมนูญ (9 คน)

การแบ่งเขตการปกครอง

[แก้]

อาร์มีเนียแบ่งเขตการปกครองออกเป็น 11 จังหวัด (մարզ marz, พหูพจน์ մարզեր marzer) ได้แก่

จังหวัด เมืองหลัก พื้นที่
(ตร.กม.)[14]
ประชากร
(พ.ศ. 2554)[14]
แผนที่แสดงเขตการปกครองของประเทศอาร์มีเนีย
อารากัตซอเตินԱրագածոտն อัชตารักԱշտարակ 2,756 132,925
อารารัตԱրարատ อาร์ตาชัตԱրտաշատ 2,090 260,367
อาร์มาวีร์Արմավիր อาร์มาวีร์Արմավիր 1,242 265,770
แกฆาร์คูนิค  Գեղարքունիք   กาวาร์Գավառ 5,349 235,075
กอตัยค์Կոտայք เฮอรัซดันՀրազդան 2,086 254,397
ลอรีԼոռի วานัดซอร์Վանաձոր 3,799 235,537
ชีรักՇիրակ กียุมรีԳյումրի 2,680 251,941
ซียูนิคՍյունիք กาปันԿապան 4,506 141,771
ตาวุชՏավուշ อีแจวันԻջևան 2,704 128,609
วายอทส์ซอร์Վայոց Ձոր แยแฆกนัดซอร์  Եղեգնաձոր   2,308 52,324
เยเรวานԵրևան 223 1,060,138

ภูมิศาสตร์

[แก้]
ภูมิประเทศอาร์มีเนีย

ประเทศอาร์มีเนียเป็นประเทศที่ไม่มีทางออกสู่ทะเล ตั้งอยู่ทางใต้ของเทือกเขาคอเคซัสและอยู่ระหว่างทะเลดำกับทะเลแคสเปียน โดยทางเหนือติดกับประเทศจอร์เจียและอาเซอร์ไบจาน ทางใต้ติดกับประเทศอิหร่านและตุรกี

อาร์เมเนียเป็นประเทศที่มีภูมิประเทศเป็นภูเขาเกือบทั้งหมด ตั้งอยู่ในที่ราบสูงอาร์เมเนีย (Armenian Highlands) ซึ่งมีพื้นที่ทั้งหมดประมาณ 400,000 ตารางกิโลเมตร ความสูงเฉลี่ยอยู่ระหว่าง 1,000-2,000 เมตร

เศรษฐกิจ

[แก้]

อุตสาหกรรม อุตสาหกรรมเพชรเจียระไน อิเล็กทรอนิกส์ เครื่องจักร อาหารสำเร็จรูป

ทรัพยากรธรรมชาติ ทองแดง อะลูมิเนียม

ตลาดนำเข้าที่สำคัญ รัสเซีย เบลเยียม สหรัฐ อิสราเอล อิหร่าน

ตลาดส่งออกที่สำคัญ เบลเยี่ยม สหราชอาณาจักร อิสราเอล รัสเซีย อิหร่าน

สินค้านำเข้าที่สำคัญ ก๊าซธรรมชาติ ยาสูบ อาหาร เพชร ปิโตรเลียม

สินค้าออกที่สำคัญ เพชร แร่ธาตุ อาหาร พลังงาน (2547)

ประชากร

[แก้]

วัฒนธรรม

[แก้]
ละครอาร์มีเนีย

หมายเหตุ

[แก้]

    ข้อมูล

    [แก้]

     บทความนี้รวมข้อความจากงานที่มีเนื้อหาเสรี (free content) ลิขสิทธิ์ภายใต้ CC-BY-SA IGO 3.0 ข้อความนำมาจาก UNESCO Science Report: towards 2030, 324–26, UNESCO, UNESCO Publishing.

    อ้างอิง

    [แก้]
    1. "Constitution of Armenia, Article 20". president.am. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 23 December 2017. สืบค้นเมื่อ 18 January 2018.
    2. Asatryan, Garnik; Arakelova, Victoria (Yerevan 2002). The Ethnic Minorities in Armenia. Part of the OSCE. Archived copy at WebCite (16 April 2010).
    3. Ministry of Culture of Armenia (1).doc "The ethnic minorities in Armenia. Brief information" เก็บถาวร 2017-10-10 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน. As per the most recent census in 2011. "National minority" เก็บถาวร 16 กุมภาพันธ์ 2017 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน.
    4. "Constitution of the Republic of Armenia - Library - The President of the Republic of Armenia". www.president.am. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 4 April 2020. สืบค้นเมื่อ 7 March 2020.
    5. de Laet, Sigfried J.; Herrmann, Joachim, บ.ก. (1996). History of Humanity: From the seventh century B.C. to the seventh century A.D. (1st ed.). London: Routledge. p. 128. ISBN 978-92-3-102812-0. The ruler of the part known as Greater Armenia, Artaxias (Artashes), the founder of a new dynasty, managed to unite the country...
    6. Encyclopedia Americana: Ankara to Azusa. Scholastic Library Publishing. 2005. p. 393. ISBN 9780717201389. It was named for Artaxias, a general of Antiochus the Great, who founded the kingdom of Armenia about 190 B.C.
    7. "Armenia", The World Factbook (ภาษาอังกฤษ), Central Intelligence Agency, 25 March 2025, สืบค้นเมื่อ 29 March 2025
    8. "Socio-Economic Situation of RA, January-March 2025 (Armenian, Russian)" (PDF).
    9. 1 2 3 4 "World Economic Outlook (WEO) database, October 2025". Washington, D.C.: International Monetary Fund. 14 October 2025. สืบค้นเมื่อ 16 October 2025.
    10. "Gini index - Armenia". World Bank. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 21 November 2018. สืบค้นเมื่อ 22 April 2024.
    11. "Human Development Report 2025" (PDF). United Nations Development Programme. 6 May 2025. เก็บ (PDF)จากแหล่งเดิมเมื่อ 6 May 2025. สืบค้นเมื่อ 6 May 2025.
    12. ประกาศสำนักงานราชบัณฑิตยสภา เรื่อง กำหนดชื่อประเทศ ดินแดน เขตการปกครอง และเมืองหลวง. ลงวันที่ 14 มีนาคม 2561.
    13. "ประกาศสำนักงานราชบัณฑิตยสภา เรื่อง กำหนดชื่อประเทศ ดินแดน เขตการปกครอง และเมืองหลวง" (PDF). ราชกิจจานุเบกษา. 139 (พิเศษ 205 ง). 1 กันยายน 2565.
    14. 1 2 อ้างอิงผิดพลาด: ป้ายระบุ <ref> ไม่ถูกต้อง ไม่มีการกำหนดข้อความสำหรับอ้างอิงชื่อ armstat

    แหล่งข้อมูลอื่น

    [แก้]