ประเทศบุรุนดี

สาธารณรัฐบุรุนดี
สาธารณรัฐบุรุนดี; Republika y'u Burundi (คิรุนดี) ; République du Burundi (ฝรั่งเศส)
	ธงชาติ ตราแผ่นดิน
	คำขวัญ: Unité, Travail, Progrès ; (ภาษาฝรั่งเศส: เอกภาพ แรงงาน ความก้าวหน้า)
	เพลงชาติ: บูรูนดีบกาชู
เมืองหลวง	กีเตกา (ทางการบริหาร); บูจุมบูรา (ทางเศรษฐกิจ); 3°30′S 30°00′E / 3.500°S 30.000°E
เมืองใหญ่สุด	บูจุมบูรา
ภาษาราชการ	ภาษาคิรุนดีและภาษาสวาฮีลี
การปกครอง	รัฐเดี่ยว สาธารณรัฐระบบประธานาธิบดีพรรคเด่น ภายใต้ระบอบเผด็จการอำนาจนิยม
• ประธานาธิบดี	เอวาริสต์ อีนดายิชิมิเย
• รองประธานาธิบดี	เนสเตอร์ นทาฮอนตูเย
• นายกรัฐมนตรี	พรอสเพอร์ บาซอมบันซา
ประกาศเอกราช
• จาก เบลเยียม	1 กรกฎาคม พ.ศ. 2505
พื้นที่
• รวม	27,830 ตารางกิโลเมตร (10,750 ตารางไมล์) (143)
• แหล่งน้ำ (%)	7.8%
ประชากร
• 2563 ประมาณ	11,865,821 (77)
• สำมะโนประชากร 2551	8,053,574
• ความหนาแน่น	401.6 ต่อตารางกิโลเมตร (1,040.1 ต่อตารางไมล์) (20)
จีดีพี (อำนาจซื้อ)	2562 (ประมาณ)
• รวม	$8.380 พันล้าน
• ต่อหัว	$727
จีดีพี (ราคาตลาด)	2562 (ประมาณ)
• รวม	$3.573 พันล้าน
• ต่อหัว	$310
จีนี (2556)	39.2; ปานกลาง
เอชดีไอ (2562)	0.433; ต่ำ · 185
สกุลเงิน	ฟรังก์บุรุนดี (BIF)
เขตเวลา	UTC+2 (เวลาแอฟริกากลาง (Central Africa Time, CAT))
• ฤดูร้อน (เวลาออมแสง)	UTC+2 (ไม่มี)
รหัสโทรศัพท์	257
โดเมนบนสุด	.bi
	1ประมาณค่าจากการถดถอย (regression) ค่า PPP อื่น ๆ บัญญัติไตรยางศ์จากค่าประมาณมาตรฐานล่าสุดของ International Comparison Programme

บุรุนดี (ฝรั่งเศสและคิรุนดี: Burundi) หรือเรียกอย่างเป็นทางการว่า สาธารณรัฐบุรุนดี (คิรุนดี: Republika y'u Burundi; ฝรั่งเศส: République du Burundi) หรือชื่อเดิมว่า อุรุนดี (อังกฤษ: Urundi) คือประเทศที่ตั้งอยู่ในภูมิภาคเกรตเลกส์ของแอฟริกา บุรุนดีมีพรมแดนทางเหนือจดประเทศรวันดา ทางใต้และตะวันออกจดประเทศแทนซาเนีย และทางตะวันตกจดสาธารณรัฐประชาธิปไตยคองโก บุรุนดีเป็นประเทศที่ไม่มีทางออกสู่ทะเล อย่างไรก็ดี ทางตะวันตกส่วนใหญ่ติดต่อกับทะเลสาบแทนกันยีกา (Lake Tanganyika) ชื่อบุรุนดีมาจากภาษากลุ่มบันตู ภาษายาวี

นอกจากจะเป็นประเทศที่ห่างไกลทางภูมิศาสตร์ มีความกดดันทางประชากร และมีทรัพยากรเบาบางแล้ว บุรุนดีเป็นหนึ่งในประเทศที่ยากจนและมีความลำบากมากที่สุดในแอฟริกาและโลก ขนาดเล็กของบุรุนดี ต่างจากปัญหาใหญ่ที่มีเกี่ยวกับการไกล่เกลี่ยพื้นที่ที่เป็นสิทธิ์ของชนกลุ่มน้อยตุ๊ดซี่ กับชนกลุ่มใหญ่ฮูตู

ประวัติศาสตร์

บุรุนดีเป็นหนึ่งในไม่กี่ประเทศในแอฟริกา เช่นเดียวกับประเทศเพื่อนบ้านอย่างรวันดา และประเทศอื่นๆ (เช่นบอตสวานา เลโซโทและเอสวาตีนี) ที่ถือเป็นดินแดนที่สืบเนื่องมาจากรัฐแอฟริกายุคก่อนอาณานิคมโดยตรง ประวัติศาสตร์ยุคแรกของบุรุนดี โดยเฉพาะอย่างยิ่งบทบาทและลักษณะของกลุ่มชาติพันธุ์หลักสามกลุ่มของประเทศ ได้แก่ ทวา ฮูตู และทุตซี เป็นที่ถกเถียงกันอย่างมากในหมู่นักวิชาการ^[6]

ภูมิศาสตร์

ภูมิประเทศ

tan colour map of Burundi with cities — แผนที่ของบุรุนดี

บุรุนดี (Burundi) เป็นประเทศที่ไม่มีทางออกสู่ทะเล ตั้งอยู่ในภูมิภาคแอฟริกากลางและแอฟริกาตะวันออก พรมแดนทางตะวันตกติดกับสาธารณรัฐประชาธิปไตยคองโก ทางเหนือกับรวันดา และทางตะวันออกและใต้กับแทนซาเนีย

ประเทศมีพื้นที่รวมประมาณ 27,830 ตารางกิโลเมตร ลักษณะภูมิประเทศส่วนใหญ่เป็นที่ราบสูงและภูเขา โดยมีแนวเขาสูงทอดยาวจากเหนือไปใต้ในเขตตะวันตก ใกล้กับพรมแดนรวันดา ที่ราบสูงตรงกลางประเทศค่อย ๆ ลดระดับลงทางตะวันออกสู่ที่ราบแทนซาเนีย

แหล่งน้ำสำคัญคือ ทะเลสาบแทงกันยีกา ซึ่งอยู่ทางตะวันตก เป็นหนึ่งในทะเลสาบน้ำจืดที่ลึกที่สุดในโลก และเป็นเส้นพรมแดนธรรมชาติกับสาธารณรัฐประชาธิปไตยคองโก แม่น้ำหลายสายในประเทศเป็นต้นน้ำของแม่น้ำไนล์ เช่น แม่น้ำรุวิรอนซา (Ruvyironza) ซึ่งถือว่าเป็นต้นกำเนิดที่ไกลที่สุดของแม่น้ำไนล์

ภูมิอากาศ

ภูมิอากาศของบุรุนดีเป็นแบบ ภูเขาสูงเขตร้อน (tropical highland climate) มีสองฤดูกาลคือ ฤดูฝนตั้งแต่เดือนกุมภาพันธ์ถึงพฤษภาคม และฤดูแล้งตั้งแต่เดือนมิถุนายนถึงสิงหาคม อุณหภูมิโดยทั่วไปอยู่ระหว่าง 16–25 °C แต่จะแตกต่างไปตามระดับความสูง

เศรษฐกิจ

บุรุนดีเป็นประเทศที่ไม่มีทางออกสู่ทะเล ขาดแคลนทรัพยากร และมีภาคการผลิตที่ยังพัฒนาไม่เต็มที่ เศรษฐกิจส่วนใหญ่เป็นภาคเกษตรกรรม คิดเป็น 50% ของ GDP ในปี 2017^[7] และประชากรมากกว่า 90% ทำเกษตรกรรมเพื่อยังชีพ และคิดเป็น 90% ของภาคเกษตรกรรมทั้งหมด^[8] สินค้าส่งออกหลักของบุรุนดีคือกาแฟและชา ซึ่งคิดเป็น 90% ของรายได้จากการแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศ แม้ว่าการส่งออกจะมีสัดส่วนค่อนข้างน้อยของ GDP ผลิตภัณฑ์ทางการเกษตรอื่น ๆ ได้แก่ ฝ้าย ชา ข้าวโพด ข้าวฟ่าง มันเทศ กล้วย มันสำปะหลัง เนื้อวัว นม และหนังสัตว์ แม้ว่าการทำเกษตรเพื่อยังชีพจะเป็นที่พึ่งพาอย่างมาก แต่หลายคนก็ยังไม่มีทรัพยากรมากพอที่จะเลี้ยงชีพได้ เนื่องมาจากการเติบโตของประชากรจำนวนมากและไม่มีนโยบายที่สอดคล้องกันในการควบคุมการถือครองที่ดิน ในปี 2014 พื้นที่ฟาร์มโดยเฉลี่ยอยู่ที่ประมาณหนึ่งเอเคอร์

บุรุนดีเป็นหนึ่งในประเทศที่ยากจนที่สุดในโลก เนื่องมาจากภูมิประเทศที่ไม่มีทางออกสู่ทะเล^[1] การขาดการเข้าถึงการศึกษา และการแพร่ระบาดของเชื้อเอชไอวี/เอดส์ประชากรบุรุนดีประมาณ 80% จึงต้องอาศัยอยู่ในความยากจน^[9] เกิดภาวะอดอยากและการขาดแคลนอาหารทั่วทั้งบุรุนดี โดยเฉพาะอย่างยิ่งในศตวรรษที่ 20^[10] และตามโครงการอาหารโลกเด็กอายุต่ำกว่า 5 ขวบจำนวน 56.8% ประสบปัญหาทุพโภชนาการเรื้อรัง^[11] รายได้จากการส่งออกของบุรุนดี และความสามารถในการชำระค่าสินค้านำเข้า ขึ้นอยู่กับสภาพอากาศและราคากาแฟและชาในตลาดโลกเป็นหลัก

กำลังซื้อของชาวบุรุนดีส่วนใหญ่ลดลง เนื่องจากค่าจ้างที่เพิ่มขึ้นไม่ทันกับภาวะเงินเฟ้อ ภาวะความยากจนที่ทวีความรุนแรงขึ้นทำให้บุรุนดียังคงต้องพึ่งพาความช่วยเหลือจากผู้บริจาคทั้งในระดับทวิภาคีและพหุภาคีอย่างมาก ความช่วยเหลือจากต่างประเทศคิดเป็น 42% ของรายได้ประชาชาติของบุรุนดี ซึ่งสูงเป็นอันดับสองในแถบแอฟริกาใต้สะฮารา บุรุนดีเข้าร่วมประชาคมแอฟริกาตะวันออกในปี พ.ศ. 2552 ซึ่งน่าจะช่วยส่งเสริมความสัมพันธ์ทางการค้าในภูมิภาค และในปี พ.ศ. 2552 ยังได้รับการผ่อนปรนหนี้ 700 ล้านดอลลาร์สหรัฐ การทุจริตของรัฐบาลกำลังขัดขวางการพัฒนาภาคเอกชนที่เข้มแข็ง ขณะที่บริษัทต่าง ๆ พยายามปรับตัวให้เข้ากับสภาพแวดล้อมที่มีกฎระเบียบที่เปลี่ยนแปลงตลอดเวลา

การแบ่งเขตการปกครอง

ประเทศบุรุนดีแบ่งเขตการปกครองออกเป็น 17 จังหวัด (province) ได้แก่

หมายเหตุ

1 2 ในขณะที่กีเตกานั้นเป็นที่ตั้งเมืองหลวงทางการบริหาร บูจุมบูรายังคงเป็นที่ตั้งของรัฐบาลและศูนย์กลางทางเศรษฐกิจ

อ้างอิง

1 2 CIA – The World Factbook – Burundi CIA. Retrieved 8 June 2008.
↑ อ้างอิงผิดพลาด: ป้ายระบุ <ref> ไม่ถูกต้อง ไม่มีการกำหนดข้อความสำหรับอ้างอิงชื่อ ISTEEBU
1 2 "Report for Selected Countries and Subjects : Burundi". International Monetary Fund. สืบค้นเมื่อ 20 February 2020.
↑ "Gini Index, World Bank Estimate". World Development Indicators. The World Bank. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 26 มิถุนายน 2015. สืบค้นเมื่อ 13 มกราคม 2015.
↑ Human Development Report 2020 The Next Frontier: Human Development and the Anthropocene (PDF). United Nations Development Programme. 15 December 2020. pp. 343–346. ISBN 978-92-1-126442-5. สืบค้นเมื่อ 16 December 2020.
↑ Uvin, Peter. 1999. "Ethnicity and Power in Burundi and Rwanda: Different Paths to Mass Violence" in Comparative Politics, Vol. 31, No. 3 (Apr. 1999), pp. 253–272 Published by: Comparative Politics, Ph.D. Programs in Political Science, City University of New York. Page 254.
↑ Uvin, Peter. 1999. "Ethnicity and Power in Burundi and Rwanda: Different Paths to Mass Violence" in Comparative Politics, Vol. 31, No. 3 (Apr. 1999), pp. 253–272 Published by: Comparative Politics, Ph.D. Programs in Political Science, City University of New York. Page 254.
↑ Eggers, p. xlvii.
↑ Burundi Population เก็บถาวร 23 ธันวาคม 2004 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน. Institute for Security Studies. Retrieved 30 June 2008.
↑ อ้างอิงผิดพลาด: ป้ายระบุ <ref> ไม่ถูกต้อง ไม่มีการกำหนดข้อความสำหรับอ้างอิงชื่อ wein5
↑ "Where We Work – Burundi". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 12 February 2009. สืบค้นเมื่อ 21 August 2006.{{cite web}}: CS1 maint: bot: original URL status unknown (ลิงก์) World Food Programme. Retrieved 30 June 2008.

บทความประเทศ ดินแดน หรือเขตการปกครองนี้ยังเป็นโครง คุณสามารถช่วยวิกิพีเดียได้โดยการเพิ่มเติมข้อมูล

[central_cities-1] 1 2 ในขณะที่กีเตกานั้นเป็นที่ตั้งเมืองหลวงทางการบริหาร บูจุมบูรายังคงเป็นที่ตั้งของรัฐบาลและศูนย์กลางทางเศรษฐกิจ

[cia-2] 1 2 CIA – The World Factbook – Burundi CIA. Retrieved 8 June 2008.

[ISTEEBU-3] อ้างอิงผิดพลาด: ป้ายระบุ <ref> ไม่ถูกต้อง ไม่มีการกำหนดข้อความสำหรับอ้างอิงชื่อ ISTEEBU

[imf.org-4] 1 2 "Report for Selected Countries and Subjects : Burundi". International Monetary Fund. สืบค้นเมื่อ 20 February 2020.

[5] "Gini Index, World Bank Estimate". World Development Indicators. The World Bank. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 26 มิถุนายน 2015. สืบค้นเมื่อ 13 มกราคม 2015.

[UNHDR-6] Human Development Report 2020 The Next Frontier: Human Development and the Anthropocene (PDF). United Nations Development Programme. 15 December 2020. pp. 343–346. ISBN 978-92-1-126442-5. สืบค้นเมื่อ 16 December 2020.

[7] Uvin, Peter. 1999. "Ethnicity and Power in Burundi and Rwanda: Different Paths to Mass Violence" in Comparative Politics, Vol. 31, No. 3 (Apr. 1999), pp. 253–272 Published by: Comparative Politics, Ph.D. Programs in Political Science, City University of New York. Page 254.

[8] Uvin, Peter. 1999. "Ethnicity and Power in Burundi and Rwanda: Different Paths to Mass Violence" in Comparative Politics, Vol. 31, No. 3 (Apr. 1999), pp. 253–272 Published by: Comparative Politics, Ph.D. Programs in Political Science, City University of New York. Page 254.

[9] Eggers, p. xlvii.

[10] Burundi Population เก็บถาวร 23 ธันวาคม 2004 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน. Institute for Security Studies. Retrieved 30 June 2008.

[wein5-11] อ้างอิงผิดพลาด: ป้ายระบุ <ref> ไม่ถูกต้อง ไม่มีการกำหนดข้อความสำหรับอ้างอิงชื่อ wein5

[12] "Where We Work – Burundi". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 12 February 2009. สืบค้นเมื่อ 21 August 2006.{{cite web}}: CS1 maint: bot: original URL status unknown (ลิงก์) World Food Programme. Retrieved 30 June 2008.

[a]

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]