จำเลยรัก

จำเลยรัก

ผู้ประพันธ์	ชูวงศ์ ฉายะจินดา
ประเทศ	ไทย
ภาษา	ไทย
ประเภท	ชีวิต, โรแมนติก
ผู้พิมพ์	แพร่พิทยา (พิมพ์ครั้งแรก)
วันที่พิมพ์	พ.ศ. 2503-2505 (ตีพิมพ์เป็นตอนๆ) พ.ศ. 2505 (พิมพ์ครั้งแรก)
ชนิดสื่อ	สิ่งพิมพ์

จำเลยรัก
งานต้นฉบับ	นวนิยาย จำเลยรัก (พ.ศ. 2503-2505)
ปี	พ.ศ. 2503–ปัจจุบัน
สร้างจาก	บทประพันธ์ของ ชูวงศ์ ฉายะจินดา
สื่อสิ่งพิมพ์
นวนิยาย	จำเลยรัก (พ.ศ. 2503-2505)
ภาพยนตร์และโทรทัศน์
ภาพยนตร์	จำเลยรัก (2506) จำเลยรัก (2521)
ละครโทรทัศน์	พ.ศ. 2517 - ช่อง 4 พ.ศ. 2523 - ช่อง 5 พ.ศ. 2531 - ช่อง 7 พ.ศ. 2540 - ช่อง 7 พ.ศ. 2551 - ช่อง 3
เสียง
เพลงประกอบ	จำเลยรัก – ชาลี อินทรวิจิตร

จำเลยรัก เป็นนวนิยายไทยแนวโรแมนติก ดราม่า เป็นบทประพันธ์ของ ชูวงศ์ ฉายะจินดา ที่ตีพิมพ์ในเดลิเมล์วันจันทร์ ระหว่างปี พ.ศ. 2503 - 2505 เป็นเรื่องราวของความแค้นของ หฤษฎ์ พี่ชายที่ต้องสูญเสียน้องชายของตนเอง และเขาโกรธแค้นหญิงสาวต้นเหตุ ถึงกับจับตัวมาลงโทษเพื่อให้หายแค้น โดยไม่รู้ว่าจับมาผิดคน ไปจับโศรยา แต่เกิดความรักกันจึงได้แต่งงานกัน สุดท้ายหฤษฎ์ยอมรับทุกคำบัญชาของโศรยา นับจากนี้ตราบจนชั่วชีวิต บทประพันธ์นี้มีการนำมาสร้างเป็นภาพยนตร์และละครโทรทัศน์อีกหลายต่อหลายครั้ง โดยแต่ละครั้งก็ได้รับความนิยมอย่างดี ถือว่าเป็นบทประพันธ์ที่ชื่อเสียงมากที่สุดเรื่องหนึ่งของชูวงศ์ ฉายะจินดา

นอกจากนี้ยังมีการหยิบยกนำมาล้อเลียนในรูปแบบสื่อต่าง ๆ เช่น รายการตลก ภาพยนตร์ตลก การ์ตูน และสื่อออนไลน์

การดัดแปลงเป็นสื่อ

จำเลยรัก ถูกนำมาสร้างเป็นภาพยนตร์และละครโทรทัศน์แล้วหลายครั้ง ได้แก่

รูปแบบการนำเสนอ	ปี	หฤษฏิ์	โศรยา	ศันสนีย์	ธวัชชัย
ภาพยนตร์	พ.ศ. 2506	มิตร ชัยบัญชา	พิศมัย วิไลศักดิ์	อมรา อัศวนนท์	ประจวบ ฤกษ์ยามดี
ละครโทรทัศน์	พ.ศ. 2517	สะอาด เปี่ยมพงษ์สานต์	กนกวรรณ ด่านอุดม	นงลักษณ์ โรจนพรรณ
ภาพยนตร์	พ.ศ. 2521	ไพโรจน์ สังวริบุตร	เนาวรัตน์ ยุกตะนันท์	ทาริกา ธิดาทิตย์	เศรษฐา ศิระฉายา
ละครโทรทัศน์	พ.ศ. 2523	วิฑูรย์ กรุณา	ปนัดดา โกมารทัต	อัญชลี ชัยศิริ	เอกลักษณ์ ยลระบิล
ละครโทรทัศน์	พ.ศ. 2531	ลิขิต เอกมงคล	สาวิตรี สามิภักดิ์	ชไมพร จตุรภุช	ยอดมนู ภมรมนตรี
ละครโทรทัศน์	พ.ศ. 2540-41	จอห์น รัตนเวโรจน์	กุลสตรี ศิริพงษ์ปรีดา	มยุริญ ผ่องผุดพันธ์	โชคชัย เจริญสุข
ละครโทรทัศน์	พ.ศ. 2551	อธิชาติ ชุมนานนท์	ทักษอร ภักดิ์สุขเจริญ	รินลณี ศรีเพ็ญ	ชาตโยดม หิรัญยัษฐิติ

ภาพยนตร์

• พ.ศ. 2506 จำเลยรัก ถูกสร้างเป็นภาพยนตร์ครั้งแรก สร้างโดย พิษณุภาพยนตร์ โดย วิจารณ์ ภักดีวิจิตร เป็นผู้อำนวยการสร้าง กำกับโดย คุณาวุฒิ เข้าฉายครั้งแรกเมื่อวันที่ 26 กรกฎาคม พ.ศ. 2506 ฉายที่โรงภาพยนตร์เฉลิมกรุง

• พ.ศ. 2521 นำกลับมาสร้างใหม่เป็นครั้งที่สอง กำกับโดย เผด็จ ภักดีวิจิตร สร้างโดย บางกอกการภาพยนตร์ โดย สรวงสุดา ชลลัมพี เป็นผู้อำนวยการสร้าง เข้าฉายครั้งแรกวันที่ 2 ธันวาคม พ.ศ. 2521 ฉายที่โรงหนังโคลีเซี่ยม

ละครโทรทัศน์

• พ.ศ. 2517 ถูกทำเป็นละครออกอากาศทางสถานีโทรทัศน์ไทยทีวีช่อง 4

• พ.ศ. 2523 ถูกทำเป็นละครออกอากาศทางสถานีวิทยุโทรทัศน์กองทัพบกช่อง 5 สร้างโดย รัชฟิล์มทีวี กำกับการแสดงโดย กัณฑรีย์ สิมะเสถียร

• พ.ศ. 2531 และ พ.ศ. 2541 ถูกทำเป็นละครออกอากาศทางสถานีโทรทัศน์สีกองทัพบกช่อง 7 สร้างโดย ดาราวิดีโอ กำกับการแสดงโดย มานพ สัมมาบัติ

• พ.ศ. 2551 ถูกทำเป็นละครออกอากาศทางสถานีวิทยุโทรทัศน์ไทยทีวีสีช่อง 3 สร้างโดย เมคเกอร์ วาย กำกับการแสดงโดย กฤษณ์ ศุกระมงคล

เพลงจำเลยรัก

จำเลยรัก มีเพลงประกอบในชื่อเดียวกัน เนื้อร้องแต่งโดย ชาลี อินทรวิจิตร เรียบเรียงโดย สมาน กาญจนผลิน เพลงกับเนื้อเรื่องไปด้วยกัน แต่งการเนื้อหาของบทประพันธ์จึงเข้ากันดี เพลงนี้เป็นเพลงประกอบภาพยนตร์หรือละครเรื่องนี้เสมอ ไม่ว่าจะนำมาสร้างใหม่กี่ครั้งก็ตาม

เพลงจำเลยรัก มีผู้ขับร้องเปลี่ยนไปตามยุคสมัย ในแต่ละเวอร์ชัน ดังนี้

• สวลี ผกาพันธุ์ (ภาพยนตร์ พ.ศ. 2506 และละครโทรทัศน์ พ.ศ. 2517)
• ศรวณี โพธิเทศ (ภาพยนตร์ พ.ศ. 2521)
• นงลักษณ์ โรจนพรรณ (ละครโทรทัศน์ พ.ศ. 2523)
• พัชรา แวงวรรณ (โอเวชั่น รักไม่รู้จบ พ.ศ. 2529)
• พุ่มพวง ดวงจันทร์ (อัลบั้มชุด กล่อม พ.ศ. 2530)
• นิตยา บุญสูงเนิน (อัลบั้มชุด นิด สเปเชียล คอเลคชั่น พ.ศ. 2531
• วัชราภรณ์ สุขสวัสดิ์ (ละครโทรทัศน์ พ.ศ. 2531)
• อรวี สัจจานนท์ (อัลบั้ม เพชรน้ำหนึ่ง ชุดที่ 5 พ.ศ. 2539 , ประกายแก้วชุดที่ 1 พ.ศ. 2547)
• พัชริดา วัฒนา (ละครโทรทัศน์ พ.ศ. 2540-41 )
• พิมพ์โพยม เรืองโรจน์ (อัลบั้มชุด ซอสามสาย พ.ศ. 2540)
• วรกาญจน์ โรจนวัชร (ละครโทรทัศน์ พ.ศ. 2551)

แหล่งข้อมูลอื่น

• จำเลยรัก (2506) ทางเว็บไซต์ ไทยบันเทิง
• จำเลยรัก (2521) ทางเว็บไซต์ ไทยบันเทิง
• ภาพยนตร์ จำเลยรัก พ.ศ. 2521
• ละครโทรทัศน์ จำเลยรัก พ.ศ. 2541
• ละครโทรทัศน์ จำเลยรัก พ.ศ. 2551 ที่สยามโซน
• เกร็ดจากนวนิยาย จำเลยรัก