ข้ามไปเนื้อหา

ค่าคงตัวฟาราเดย์

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ค่าคงตัวฟาราเดย์
ไมเคิล ฟาราเดย์ บุคคลที่นำมาตั้งชื่อค่าคงตัวนี้
สัญลักษณ์ทั่วไป
F
หน่วยเอสไอคูลอมบ์ต่อโมล (C/mol)
ในหน่วยฐานเอสไอs⋅A⋅mol−1
อนุพันธ์
จากปริมาณอื่น
F = eNA
ค่า96485.33212 C/mol[1]

ในเคมีเชิงฟิสิกส์ ค่าคงตัวฟาราเดย์ (อังกฤษ: Faraday constant; สัญลักษณ์ F หรือบางครั้งใช้สัญลักษณ์ ℱ) คือ ค่าคงตัวทางฟิสิกส์ที่นิยามว่าเป็นผลหารระหว่างประจุไฟฟ้ารวม (q) ด้วยปริมาณ (n) ของพาหะนำประจุมูลฐานในสารตัวอย่างใดๆ: F = q/n; โดยแสดงหน่วยเป็นคูลอมบ์ต่อโมล (C/mol) ค่านี้จึงเป็นตัวแทนของ "ประจุเชิงมูลฐานต่อโมล" นั่นคือ ประจุไฟฟ้าของตัวพาเชิงมูลฐานหนึ่งโมล (เช่น โปรตอน) โดยตั้งชื่อตามนักวิทยาศาสตร์ชาวอังกฤษ ไมเคิล ฟาราเดย์ นับตั้งแต่การนิยามใหม่ของระบบ SI ใน ค.ศ. 2019 ค่าคงตัวฟาราเดย์จึงมีค่าที่กำหนดไว้อย่างแน่นอน ซึ่งเกิดจากผลคูณระหว่างประจุเชิงมูลฐาน (e มีหน่วยเป็นคูลอมบ์) และค่าคงตัวอาโวกาโดร (NA มีหน่วยเป็นต่อโมล):

F = e × NA = 9.64853321233100184×104 C/mol.

การคำนวณ

[แก้]

ค่าคงตัวฟาราเดย์สามารถมองได้ว่าเป็นตัวประกอบการแปรผันตรงระหว่างประจุในหน่วยคูลอมบ์ (ที่ใช้ในวิชาฟิสิกส์และการวัดทางไฟฟ้าภาคปฏิบัติ) กับปริมาณของสารในหน่วยโมล (ที่ใช้ในวิชาเคมี) ดังนั้นจึงมีประโยชน์เป็นอย่างยิ่งในวิชาเคมีไฟฟ้า โดยเฉพาะอย่างยิ่งในการคำนวณเกี่ยวกับการอิเล็กโทรลิซิส เนื่องจากประจุเชิงมูลฐานมีค่าเท่ากับ 1.602176634×10−19 C[2] และมีเอนทิตีต่อโมลเท่ากับ NA = 6.02214076×1023 พอดี[2] ค่าคงตัวฟาราเดย์จึงได้จากผลคูณของปริมาณทั้งสองนี้:

F = e × NA
  = 1.602176634×10−19 C × 6.02214076×1023 mol−1
  = 9.64853321233100184×104 C/mol.

ค่าของ F ถูกกำหนดขึ้นครั้งแรกในช่วงทศวรรษ 1800 โดยการชั่งน้ำหนักปริมาณของเงินที่สะสมตัวในปฏิกิริยาเคมีไฟฟ้า ซึ่งผ่านกระแสไฟฟ้าที่วัดค่าได้เป็นเวลาที่วัดค่าได้ และใช้กฎการอิเล็กโทรลิซิสของฟาราเดย์[3] จนกระทั่งถึงราวปี ค.ศ. 1970 ค่าคงตัวฟาราเดย์ที่น่าเชื่อถือที่สุดได้มาจากการใช้วิธีที่เกี่ยวเนื่องกัน คือการละลายโลหะเงินด้วยกระแสไฟฟ้าในกรดเปอร์คลอริก[4]

ฟาราเดย์ – หน่วยของประจุ

[แก้]

ที่เกี่ยวข้องกับค่าคงตัวฟาราเดย์คือ "ฟาราเดย์" ซึ่งเป็นหน่วยของประจุไฟฟ้า หนึ่งฟาราเดย์คือปริมาณประจุในอิเล็กตรอนหนึ่งโมล:

1 ฟาราเดย์ = F × 1 mol = 9.64853321233100184×104 C = N0e = 6.02214076×1023 e.

โดยที่ N0 คือเลขอาโวกาโดร[5] หนึ่งฟาราเดย์จะสามารถอีเล็กโทรดพอกพูน (electrodeposit) อะตอมของโลหะเงินได้หนึ่งโมล[6]

ดูเพิ่ม

[แก้]

อ้างอิง

[แก้]
  1. ↑ Mohr, Peter J.; Newell, David B.; Taylor, Barry N.; Tiesinga, Eite (1 กันยายน 2025). "CODATA recommended values of the fundamental physical constants: 2022". Journal of Physical and Chemical Reference Data (ภาษาอังกฤษ). 54 (3). doi:10.1063/5.0279860. ISSN 0047-2689.
  2. 1 2 Newell, David B.; Tiesinga, Eite (2019). The International System of Units (SI). NIST Special Publication 330. Gaithersburg, Maryland: National Institute of Standards and Technology. doi:10.6028/nist.sp.330-2019. S2CID 242934226.
  3. ↑ NIST Introduction to physical constants
  4. ↑ IUPAC (1976). "Status of the Faraday constant as an analytical standard". Pure and Applied Chemistry. 45 (2): 125–130. doi:10.1351/pac197645020125.
  5. ↑ Newell, David B.; Tiesinga, Eite (2019). The International System of Units (SI). NIST Special Publication 330. Gaithersburg, Maryland: National Institute of Standards and Technology. doi:10.6028/nist.sp.330-2019. S2CID 242934226.
  6. ↑ Foundations of Physics, Volume 2, by R. S. Gambhir, 1993, p. 51