กลุ่มดาวหมีใหญ่

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
(เปลี่ยนทางจาก กลุ่มดาวจระเข้)
กลุ่มดาวหมีใหญ่ (Ursa major)
กลุ่มดาวหมีใหญ่
คลิกเพื่อดูรูปใหญ่
ชื่อย่อ: UMa
ชื่อคุณศัพท์: Ursae Majoris
สัญลักษณ์: หมีใหญ่
ไรต์แอสเซนชัน: 10.67 ชั่วโมง
เดคลิเนชัน: 55.38°
เนื้อที่: 1280 ตารางองศา (อันดับที่ 3)
จำนวนดาวฤกษ์:
(ความส่องสว่างปรากฏน้อยกว่า 3)
6
ดาวฤกษ์ที่สว่างที่สุด: ดาวดับบี (α UMa)
(ความส่องสว่างปรากฏ = 1.8)
ฝนดาวตก: ฝนดาวตกแอลฟาหมีใหญ่
ฝนดาวตกสิงโต-หมี
กลุ่มดาวที่ติดกัน: กลุ่มดาวมังกร
กลุ่มดาวยีราฟ
กลุ่มดาวแมวป่า
กลุ่มดาวสิงโตเล็ก
กลุ่มดาวสิงโต
กลุ่มดาวผมเบเรนิซ
กลุ่มดาวหมาล่าเนื้อ
กลุ่มดาวคนเลี้ยงสัตว์
มองเห็นได้ในระหว่างละติจูด +90° ถึง −30°
มองเห็นได้ดีที่สุดในเวลา 21.00 น. ของเดือนเมษายน

กลุ่มดาวหมีใหญ่ เป็นกลุ่มดาวที่มีตำนานเกี่ยวข้องกับคัลลิสโตในเทพนิยายกรีก ดาวฤกษ์ที่สว่างที่สุด 7 ดวง ทำให้เกิดดาวเรียงเด่นซึ่งคนไทยเรียกว่า ดาวจระเข้ คนลาว เรียกว่า ดาวหัวช้าง ในสหราชอาณาจักรเรียกว่า คันไถ ในจีนและอเมริกาเหนือ เรียกว่า กระบวยใหญ่

กลุ่มดาวหมีใหญ่ เป็นกลุ่มดาวสำคัญ ช่วยชี้หาดาวเหนือได้ โดยไล่จากขาหน้าขวา (βUMa) ไปทางขาหน้าซ้าย (αUMa) เลยออกไปอีกประมาณ 5 ช่วง นอกจากกลุ่มดาวหมีใหญ่ ยังมีอีกกลุ่มที่ใช้หาดาวเหนือได้คือ กลุ่มดาวแคสซิโอเปีย หรือดาวค้างคาว

สำหรับคนในซีกโลกเหนือ กลุ่มดาวหมีใหญ่เป็นกลุ่มดาวที่มองเห็นได้ตลอดทั้งปีเช่นเดียวกับดาวเหนือ แต่ในทางกลับกันเนื่องจากเป็นกลุ่มดาวที่อยู่ในซีกฟ้าเหนือ ผู้ที่อาศัยอยู่ทางซีกโลกใต้มาก ๆ จะเห็นได้ลำบาก เพราะตำแหน่งดาวบนทรงกลมท้องฟ้า จะอยู่ใต้พื้นโลกเกือบตลอดเวลา

ดาวชาละวัน[แก้]

ในกลุ่มดาวหมีใหญ่ มีดาวฤกษ์ดวงสำคัญประมาณ 20 ดวง หนึ่งในนั้นคือดาว 47 Ursae majoris หรือ ดาว 47 หมีใหญ่ ซึ่งเมื่อวันที่ 15 ธันวาคม พ.ศ. 2558 สหพันธ์ดาราศาสตร์สากล ได้ประกาศชื่อสามัญให้กับดาว 47 Ursae majoris ใหม่ว่า "ดาวชาละวัน" (Chalawan) อันเป็นชื่อสามัญของดาวฤกษ์เป็นภาษาไทย ครั้งแรกในประวัติศาสตร์ พร้อมๆ กับการประกาศชื่อดาวฤกษ์ใหม่อีก 13 ดวง [1] ส่วนดาวเคราะห์ในระบบของดาว 47 หมีใหญ่ อีก 2 ดวง คือดาว 47 Ursae majoris b (ดาว 47 หมีใหญ่ b) และดาว 47 Ursae majoris c (ดาว 47 หมีใหญ่ c) ได้ชื่อสามัญว่า "ดาวตะเภาทอง" (Taphao Thong) และ "ดาวตะเภาแก้ว" (Taphao Kaew) ตามลำดับ โดยชื่อทั้ง 3 เสนอโดยสมาคมดาราศาสตร์ไทย[2] และได้รับคะแนนเสียงสนับสนุนมากที่สุดในการเสนอชื่อดาวครั้งนี้

อ้างอิง[แก้]

  1. "The approved names of 14 stars and 31 exoplanets"The International Astronomical Union (IAU)
  2. "ชนะแล้ว "ชาละวัน" ชื่อดาวไทยสากลชื่อแรกบนฟากฟ้า" ข่าวดาราศาสตร์ 15 ธ.ค. 2558 รายงานโดย: วิมุติ วสะหลาย สมาคมดาราศาสตร์ไทย

ดูเพิ่ม[แก้]

  • "กว่าจะมาเป็นดาวชาละวัน"หนังสือที่ระลึกเนื่องในโอกาสที่ชื่อ "ชาละวัน" ได้ขึ้นไปประดับฟ้าสากล เผยเบื้องหน้าเบื้องหลัง และรายละเอียดเกี่ยวกับดาวชาละวัน โดย สมาคมดาราศาสตร์ไทย