ภาคเหนือ (ประเทศไทย)

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี

(เปลี่ยนทางมาจาก ภาคเหนือ)
แผนที่ภาคเหนือของประเทศไทย แยกจังหวัด

ภาคเหนือ เป็นภูมิภาคหนึ่งของไทย อยู่ทางตอนเหนือของประเทศ มีเขตแดนทางตอนเหนือติดกับชายแดนพม่าและลาว ทางตะวันออกจรดชายแดนลาวและภาคอีสาน ทางตะวันตกจรดพม่า และทางใต้ติดกับภาคกลาง

เนื้อหา

[แก้] การแบ่งเขตการปกครอง

ภูมิประเทศของภาคเหนือเต็มไปขุนเขาน้อยใหญ่สลับซับซ้อน โดยเฉพาะบริเวณตอนเหนือสุด เช่น จังหวัดเชียงราย เชียงใหม่ แม่ฮ่องสอน และน่าน โดยมีจุดสูงสุดของภาค (และของประเทศ) อยู่ที่ดอยอินทนนท์ จังหวัดเชียงใหม่ ทางตอนเหนือของภาคนั้นจะมีภาษาไทยที่มีสำเนียงเป็นของตนเองเรียกว่า คำเมือง

จังหวัดในภาคเหนือถ้าจะแบ่งตามความคุ้นเคยของชาวไทยจะมีด้วยกัน 17 จังหวัด ดังนี้

  1. กำแพงเพชร
  2. เชียงราย
  3. เชียงใหม่ (นพบุรีศรีนครพิงค์เชียงใหม่)
  4. ตาก
  5. นครสวรรค์
  6. น่าน
  7. พะเยา
  8. พิจิตร
  9. พิษณุโลก
  10. เพชรบูรณ์
  11. แพร่
  12. แม่ฮ่องสอน
  13. ลำปาง (เขลางค์นคร)
  14. ลำพูน (หริภุญชัย)
  15. สุโขทัย
  16. อุตรดิตถ์
  17. อุทัยธานี
ดอยทางภาคเหนือ

แต่ในการแบ่งเขตตามราชบัณฑิตยสถาน [1] จะประกอบไปด้วย 9 จังหวัด ได้แก่

  1. เชียงราย
  2. เชียงใหม่
  3. น่าน
  4. พะเยา
  5. แพร่
  6. แม่ฮ่องสอน
  7. ลำปาง
  8. ลำพูน
  9. อุตรดิตถ์

[แก้] จากหลักฐานทางโบราณคดี

ภาคเหนือตอนบนในอดีต ได้มีการแบ่งเขตการปกครองออกเป็น สาม อาณาจักร ดังนี้คือ

[แก้] ภาคเหนือตอนบน

ได้แก่ เชียงราย เชียงใหม่ น่าน พะเยา แพร่ แม่ฮ่องสอน ลำปาง และลำพูน

[แก้] ภาคเหนือตอนล่าง

ได้แก่ พิษณุโลก สุโขทัย อุตรดิตถ์ พิจิตร เพชรบูรณ์ ตาก และ กำแพงเพชร

  • ภาคเหนือตอนล่างมีศูนย์กลางอยู่ที่จังหวัดพิษณุโลกเป็นจังหวัดใหญ่ที่สุดในภาคเหนือตอนล่าง แต่ก็ยังมีอีกจังหวัดหนึ่งที่เป็นอดีตศูนย์กลางของภาคเหนือตอนล่างนั่นคือจังหวัดอุตรดิตถ์
    • จังหวัดอุตรดิตถ์จะมีหลายเชื้อชาติประกอบกันเป็นจังหวัดที่แปลกประหลาดมากที่สุดในสยามประเทศเพราะ จังหวัดนี้มีชนชาติที่ต่างกันถึง 3 ชนชาติ คือชนชาติไทยภาคเหนือ (ล้านนา) ชนชาติไทยภาคกลาง และ ชนชาติลาว ดังนั้นจังหวัดนี้จึงอธิบายแน่นอนไม่ได้ว่าภาษาที่พูดตกลงเป็นภาษาอะไร เพราะมีหลายภาษาในจังหวัดนี้ แต่ภาษาราชการของจังหวัดอุตรดิตถ์ก็ยังคงเป็น ภาษาภาคกลาง
  • ภาคเหนือตอนล่างมีภาษาพูดที่เป็นภาษาของคนภาคกลางเป็นส่วนใหญ่ ยกเว้นแต่ส่วนของคนในท้องถิ่นที่ไม่ใช่อำเภอเมือง หรือในอำเภอเมือง จะมีภาษาพูดเป็นของท้องถิ่น
    • เช่น จังหวัดอุตรดิตถ์ ในอำเภอเมืองพูดภาษาภาคกลาง แต่พอขึ้นไปทางเหนือบริเวณตั้งแต่อำเภอลับแลเหนือขึ้นไป จะพูดภาษาทางถิ่นเหนือที่เรียกว่า คำเมือง แต่ภาษาของจัวหัดอุตรดิตถ์ทางตอนเหนือจะมีลักษณะไม่เหมือนภาษาคำเมืองทั่วไป เพราะสำเนียงจะออกไปทางประเทศลาวเสียส่วนใหญ่ เพราะคนแถวนี้ในสมัยก่อนอพยพมาจากเชียงตุง และเชียงแสน

[แก้] ความเชื่อและพิธีกรรม

  • ความเชื่อ
  1. ความเชื่อในเรื่องพระพุทธศาสนา
  2. ความเชื่อเรื่องการเกิด
  3. ความเชื่อเรื่องการแก่
  4. ความเชื่อเรื่องการตาย
  5. ความเชื่อเรื่องการขนทรายเข้าวัด
  6. ความเชื่อเรื่องการทานก๋วยสลากฯ
  7. ความเชื่อเรื่องตุง และการถวายโคมไฟ
  8. ความเชื่อเรื่องโชคลาภ
  9. ความเชื่อการให้ทาน
  10. ความเชื่อเรื่องการปล่อยโคมลอย
  • พิธีกรรม
  1. พิธีกรรมทางพระพุทธศาสนา
  2. พิธีกรรมการสู่ขวัญ
  3. พิธีกรรมการขอฝน
  4. พิธีกรรมเมื่อมีการเกิด
  5. พิธีกรรมเมื่อถึงวัยชรา
  6. พิธีกรรมเกี่ยวกับการตาย

[แก้] เทือกเขาที่สำคัญของภาคเหนือ

[แก้] อ้างอิง

  1. ^ http://www.royin.go.th/th/knowledge/detail.php?ID=1378 ราชบัณฑิตยสถาน

[แก้] แหล่งข้อมูลอื่น

เครื่องมือส่วนตัว