แคว้นอู๋

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
บทความนี้กล่าวถึงthe Zhou Dynasty state สำหรับthe Three Kingdoms period state ดูที่ Eastern Wu สำหรับthe Five Dynasties and Ten Kingdoms Period state ดูที่ Wu (Ten Kingdoms)
แคว้นอู๋ (State of Wu)
吳國
อาณาจักร
ศตวรรษที่ 11 ก่อนคริสตกาล–473 ปีก่อนคริสตกาล
เมืองหลวง กูซู
การปกครอง ราชาธิปไตย
King
 - ศตวรรษที่ 11 ก่อนคริสตกาล ไท่โป๋แห่งอู๋
 - 495 – 473 ก่อนคริสตกาล ฟูไชแห่งอู๋
อัครมหาเสนาบดี (ประเทศจีน)
 - ปลายศตวรรษที่ 6 ก่อนคริสตกาล – 484 ปีก่อนคริสตกาล อู๋ จื่อสวี
ยุคประวัติศาสตร์ ราชวงศ์โจว
 - สถาปนาโดยไท่โป๋ ศตวรรษที่ 11 ก่อนคริสตกาล
 - พ่ายแพ้แก่แคว้นเย่ว์ 473 ปีก่อนคริสตกาล
เงินตรา เหรียญแบบจีนโบราณ

แคว้นอู๋ หรือ รัฐอู๋ (อังกฤษ: Wu;จีนตัวย่อ: ; จีนตัวเต็ม: ; พินอิน: ) เป็นแคว้นหนึ่งในช่วงราชวงศ์โจวตะวันตก (Western Zhou Dynasty) และยุควสันตสารท (ยุคชุนชิว) และเป็นที่รู้จักในอีกชื่อหนึ่งว่า โกวอู๋ (Gouwu; 勾吳) หรือ กงอู๋ (Gongwu; 工吳) ตามลักษณะการออกเสียงในสำเนียงภาษาท้องถิ่น

แคว้นอู๋ตั้งอยู่บริเวณปากแม่น้ำแยงซี ทางตะวันออกของแค้วนฉู่ (อังกฤษ: State of Chu; จีน: 楚; พินอิน: Chǔ; หรือ จีนตัวเต็ม:  楚國; จีนตัวย่อ: 楚国; พินอิน: Chǔguó) มีเมืองหลวงแห่งแรกชื่อ เหมยหลี่ (อังกฤษ: Meili; จีน:梅里; พินอิน: Méilǐ) (เมืองอู๋ซีในปัจจุบัน) และภายหลังย้ายไปที่เมืองกูซู (อังกฤษ: Gusu; จีนตัวย่อ: 姑苏; จีนตัวเต็ม: 姑蘇; พินอิน: Gūsū) (ในบริเวณเมืองใหม่ซูโจว) และเมืองเหอหลู๋ (อังกฤษ: Helü; จีนตัวเต็ม: 闔閭; จีนตัวย่อ: 阖闾) (บริเวณเมืองเก่าซูโจวในปัจจุบัน)

ประวัติศาสตร์[แก้]

Chinese plain 5c. BC-en.svg

ตามที่ระบุไว้ในสื่อจี้หรือสารานุกรมด้านประวัติศาสตร์จีน (Records of the Grand Historian) (Taishi gong shu 太史公書 หรือ the Shiji 史記 – "Historical Records") ผู้ปกครองแคว้นอู๋มีนามสกุลว่า จี (Ji; ) เช่นเดียวกับราชวงศ์โจว เนื่องจากสืบเชื้อสายมาจากเจ้าชายไท่โป๋ (อังกฤษ: Taibo; จีน: 泰伯; พินอิน: Tàibó) ผู้เป็นพระปิตุลาของพระเจ้าโจวเหวิน (King Wen) พระองค์ทรงทราบดีว่าพระอนุชาองค์สุดท้อง คือ เจ้าชายจี้ลี่ (อังกฤษ: Jili; จีนตัวย่อ: 季历; จีนตัวเต็ม: 季歷; พินอิน: Jìlì) เป็นผู้มีสติปัญญาเฉลียวฉลาดกว่าและมีความเหมาะสมในการขึ้นครองราชย์มากกว่าพระองค์ จึงทรงตัดสินใจสละสิทธิ์ในการขึ้นครองราชย์ต่อจากพระบิดาและเสด็จออกมาก่อตั้งแคว้นอู๋ ร่วมกับพระอนุชาอีกพระองค์ คือ เจ้าชาย[[จ้งยง] (อังกฤษ: Zhongyong; จีน: 仲雍; พินอิน: Zhòngyōng) และตั้งเมืองหลวงที่เมืองเหมยหลี่ ซึ่งคาดว่าปัจจุบันคือเมืองอู๋ซี

แค้วนจิ้น (อังกฤษ: State of Jin; จีน: 晉; พินอิน: Jìn) มีส่วนช่วยแคว้นอู๋ต่อต้านอำนาจของแคว้นฉู๋ โดยในปี 584 ก่อนคริสต์ศักราช แค้วนอู๋เริ่มแข็งข้อต่อแคว้นฉู๋ด้วยการสนับสนุนและคำแนะนำจากอูเจิน (Wuchen) ผู้เคยรับราชการเป็นเสนาบดีของแคว้นฉู่ จากนั้นมาแคว้นอู๋ได้เป็นภัยคุกคามต่อแค้วนฉู๋อย่างต่อเนื่อง ในปี 506 ก่อนคริสต์ศักราช แค้วนอู๋เข้าโจมตีและสามารถยึดเมืองหลวงของแค้วนฉู่ได้สำเร็จ กลายเป็นแคว้นที่มีอำนาจมากที่สุดในยุคนั้น โดยสามารถเอาชนะแคว้นฉี (อังกฤษ: State of Qi; จีน: 齐; พินอิน: Qí) ได้ใน 484 ก่อนคริสต์ศักราช

ในภายหลัง แคว้นอู๋ถูกคุกคามโดยแคว้นใหม่ทางตอนใต้ของตน คือ แคว้นเย่ว์  (อังกฤษ:Yue; จีน: 越; พินอิน: Yuè) แคว้นฉู่จึงเข้าช่วยแคว้นเย่ว์ในการต่อสู้กับแคว้นอู๋ และแม้ว่าแคว้นอู๋จะสามารถเอาชนะแคว้นเย่ว์ได้ในปี 494 ก่อนคริสต์ศักราช แต่ก็มิได้เป็นการปราบปรามอย่างสมบูรณ์ ส่วนหนึ่งเนื่องมาจากแคว้นเย่ว์มีการติดสินบนแก่เสนาบดีระดับสูงที่สำคัญของแคว้นอู๋ ในเวลาต่อมาแคว้นเย่ว์ได้เข้าบุกและสามารถเอาชนะ โดยยึดครองเมืองหลวงของแคว้นอู๋ไว้ได้ในปี 482 ก่อนคริสต์ศักราช หลายทศวรรษหลังจากสงครามครั้งนั้น แคว้นอู๋ก็มิสามารถกอบกู้แคว้นของตนคืนกลับมาใหม่ได้ จนถูกแคว้นเย่ว์ยึดอำนาจรวมไว้ได้ในปี 473 ก่อนคริสต์ศักราช

ในช่วงศตวรรษที่ 6 ก่อนคริสต์ศักราช ทั้งแคว้นอู๋ เย่ว์ และฉู่ ต่างมีผู้นำที่ประกาศตนเป็นกษัตริย์หรือที่เรียกว่าอ๋องหรือ หวัง หรือ หวาง (อังกฤษ: Wang; จีน: 王 หรือ 國王; พินอิน: wáng) เป็นตำแหน่งสูงสุดของจีนตั้งแต่สมัยราชวงศ์เซี่ยจนถึงราชวงศ์โจว แสดงถึงความอ่อนแอของราชวงศ์โจวในยุควสันตสารท หรือยุคชุนชิว

แคว้นอู๋และแคว้นเย่ว์มีความเชี่ยวชาญด้านการโลหะ โดยเฉพาะการผลิตดาบเป็นอย่างดี โดยมีเครื่องหมายกากบาท หรือ เครื่องหมายรูปทรงเรขาคณิต ฝังทอง (gold) หรือเงิน (silver) เป็นสัญลักษณ์ โดยดาบที่ผลิตในแคว้นอู๋และแคว้นเย่ว์มักใช้โลหะเป็นดีบุก (tin) หรือทองแดง (copper) ซึ่งต่างจากดาบที่ผลิตโดยแคว้นอื่น ๆ จึงมีการส่งดาบจากแคว้นอู๋เพื่อเป็นของกำนัลแก่แคว้นอื่นทางเหนืออยู่เสมอ เช่น แคว้นฉี แคว้นไช่หรือไค่ (อังกฤษ: State of Cai; จีนตัวย่อ: 蔡国; จีนตัวเต็ม: 蔡國; พินอิน: Càiguó) เป็นต้น ตัวอย่างเช่น หัวหอก (spearhead) ของจักรพรรดิฟูไชแห่งแคว้นอู๋ (อังกฤษ: King Fuchai of Wu; จีนตัวย่อ: 吴王夫差; จีนตัวเต็ม: 吳王夫差; พินอิน: Wú Wáng Fūchāi) และดาบของจักรพรรดิเหอหลู๋แห่งแคว้นอู๋ (อังกฤษ: King Helü of Wu หรือ Prince Guang; จีนตัวย่อ: 吴王阖闾; จีนตัวเต็ม: 吴王闔閭; พินอิน: Wú wáng hélǘ) อดีตกษัตริย์ผู้ครองราชย์ในช่วง 514 –496 ปี ก่อนคริสต์ศักราช

มรดก[แก้]

ชื่อ "อู๋" ยังคงใช้เรียกบริเวณพื้นที่รอบเมืองซูโจวและเมืองเซี่ยงไฮ้ รวมถึงเรียกภาษาที่ใช้ในท้องถิ่นนี้ว่าภาษาอู๋ เคยถูกครอบครองโดยแคว้นอื่นและปกครองโดยกษัตริย์จากแคว้นในบริเวณใกล้เคียง เช่น ง่อก๊กในยุคสามก๊ก รวมถึงกษัตริย์จากแคว้นอู๋ และแคว้นอู๋เย่ว์ (อังกฤษ: Wuyue; จีนตัวย่อ: 吴越; จีนตัวเต็ม: 吳越; พินอิน: Wúyuè) ในยุคห้าราชวงศ์สิบอาณาจักร

ความเกี่ยวเนื่องกับประเทศญี่ปุ่นในยุคโบราณ[แก้]

เมื่อคณะทูตได้เยือนประเทศญี่ปุ่นในช่วงปลายสมัยราชวงศ์วุยก๊ก (วุยก๊ก) และราชวงศ์จิ้น (Jin) มีบันทึกว่าชาววา ของประเทศญี่ปุ่น (Wō people) อ้างว่าพวกตนเป็นลูกหลานของจักรพรรดิไท่โป๋แห่งแคว้นอู๋ผู้ที่เชื่อกันว่าเป็นผู้ก่อตั้งแคว้นอู๋[1]

อู๋ในทางดาราศาสตร์[แก้]

อู๋และเย่ว์ (Yue) มีตัวแทนคือ Zeta Aquilaeในกลุ่มดาวเรียงเด่น (asterism) "กำแพงด้านซ้าย (Left Wall; 天市左垣)" ของเทียนซื่อหยวน (อังกฤษ: Heavenly Market enclosure; จีน: 天市垣; พินอิน: Tiān shì yuán) (ดูเพิ่ม Chinese constellations).[2]

ดูเพิ่ม[แก้]

อ้างอิง[แก้]

อ่านเพิ่มเติม[แก้]

  • Zhengzhang Shangfang [郑张尚芳]. 1990. "Some Kam-Tai Words in Place Names of the Ancient Wu and Yue States" [古吴越地名中的侗台语成份]. In Minzu Yuwen 6. (จีน)แม่แบบ:Zhou Dynasty topics