เจ้าหลวงเหมพินธุไพจิตร
| เจ้าหลวงเหมพินธุไพจิตร |
|
|---|---|
| พระนามาภิไธย | เจ้าหลวงเหมพินธุไพจิตร |
| พระอิสริยยศ | เจ้านครลำพูน |
| ราชวงศ์ | ราชวงศ์เจ้าเจ็ดตน (ทิพย์จักราธิวงศ์) |
| ครองราชย์ | พ.ศ. 2434 - พ.ศ. 2439 |
| ระยะครองราชย์ | 5 ปี |
| รัชกาลก่อนหน้า | เจ้าหลวงดาราดิเรกรัตน์ไพโรจน์ |
| รัชกาลถัดไป | เจ้าหลวงอินทยงยศโชติ |
| ข้อมูลส่วนพระองค์ | |
| พิราลัย | 5 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2439 |
เจ้าหลวงเหมพินธุไพจิตร ทรงเป็น เจ้าผู้ครองนครลำพูน องค์ที่ 8 แห่ง "ราชวงศ์ทิพย์จักราธิวงศ์ (เจ้าเจ็ดตน)"
พระราชประวัติ [แก้]
เจ้าหลวงเหมพินธุไพจิตร หรือ - มีพระนามเดิมว่า - ทรงราชสมภพเมื่อจุลศักราช - ปี- จัตวาศก (พ.ศ.-) ทรงเป็นราชโอรสใน เจ้าหลวงไชยลังกาพิศาลโสภาคย์คุณ เจ้าผู้ครองนครลำพูน องค์ที่ 6 กับ แม่เจ้าคำจ๋าราชเทวี และทรงเป็นราชนัดดา (หลานปู่) ใน เจ้าหลวงเศรษฐีคำฝั้น เจ้าผู้ครองนครลำพูน องค์ที่ 1 และ เจ้าผู้ครองนครเชียงใหม่ องค์ที่ 3 กับ แม่เจ้าคำแปงราชเทวี
เจ้าหลวงเหมพินธุไพจิตร ทรงมีราชอนุชา และราชขนิษฐา ร่วมราชมารดา 3 พระองค์ มีพระนามตามลำดับ ดังนี้
- เจ้าหญิงแสน ณ ลำพูน - ชายา "เจ้าหนานยศ ณ ลำพูน"
- เจ้าน้อยบุ ณ ลำพูน
- เจ้าน้อยหล้า ณ ลำพูน - พิราลัยแต่เยาว์
เจ้าหลวงเหมพินธุไพจิตร ได้เสด็จขึ้นครองนครลำพูน ใน พ.ศ. 2431 ต่อจาก เจ้าหลวงดาราดิเรกรัตน์ไพโรจน์ ราชเชษฐาต่างราชมารดา และเสด็จพิราลัยในวันที่ 5 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2439[1] รวมระยะเวลาที่ทรงครองนคร 5 ปี
ราชโอรส ราชธิดา [แก้]
เจ้าหลวงเหมพินธุไพจิตร ทรงมีราชโอรสและราชธิดา รวม 19 พระองค์ อยู่ในราชตระกูล ณ ลำพูน และ ลังการ์พินธุ์ มีพระนามตามลำดับ ดังนี้
แม่เจ้าเปาคำเหมพินธุไพจิตร [แก้]
ใน แม่เจ้าเปาคำเหมพินธุไพจิตร (มีราชโอรส 1 ราชธิดา 2)
- เจ้าหญิงรสคำ (ณ ลำพูน) ณ เชียงใหม่ - ชายา เจ้าน้อยแก้วมรกต ณ เชียงใหม่
- เจ้าน้อยสองเมือง ณ ลำพูน
- เจ้าหญิงลัมนุช ณ ลำพูน
แม่เจ้าอุษาเหมพินธุไพจิตรราชเทวี [แก้]
ใน แม่เจ้าอุษาเหมพินธุไพจิตรเทวี (มีราชโอรส 1)
- เจ้าบุรีรัตน์ สุริยะ ณ ลำพูน, เจ้าบุรีรัตน์นครลำพูน
แม่เจ้าบัวทิพย์เหมพินธุไพจิตร [แก้]
ใน แม่เจ้าบัวทิพย์เหมพินธุไพจิตรเทวี (มีราชโอรส 1)
- เจ้าไชยสงคราม โอรส ณ ลำพูน, เจ้าไชยสงครามนครลำพูน
แม่เจ้าบัวเขียวใหญ่เหมพินธุไพจิตร [แก้]
ใน แม่เจ้าบัวเขียวใหญ่เหมพินธุไพจิตรเทวี (มีราชโอรส 1)
- เจ้าอุตรการโกศล เมืองคำ ณ ลำพูน, เจ้าอุตรการโกศลนครลำพูน
แม่เจ้าบัวเขียวน้อยเหมพินธุไพจิตร [แก้]
ใน แม่เจ้าบัวเขียวน้อยเหมพินธุไพจิตร (มีราชโอรส 2)
- เจ้าน้อยอินเหลา ณ ลำพูน
- เจ้าน้อยคำมุง ณ ลำพูน
แม่เจ้าฝางเหมพินธุไพจิตร [แก้]
ใน แม่เจ้าฝางเหมพินธุไพจิตร (มีราชโอรส 1 ราชธิดา 1)
- เจ้าหญิงลังกา ณ ลำพูน
- เจ้าน้อยอินทยศ ณ ลำพูน
แม่เจ้าคำปาเหมพินธุไพจิตร [แก้]
ใน แม่เจ้าคำปาเหมพินธุไพจิตร (มีราชโอรส 1)
- เจ้าน้อยแจ่ม ณ ลำพูน
แม่เจ้าบัวล้อมเหมพินธุไพจิตร [แก้]
ใน แม่เจ้าบัวล้อมเหมพินธุ์ไพจิตร (มีราชโอรส 1)
- เจ้าน้อยรามจักร ลังการ์พินธุ์ - เจ้าน้อยรามจักรฯ ได้รับพระราชทานใช้นามราชตระกูลสาขา "ลังการ์พินธุ์"
แม่เจ้าบุญเป็งเหมพินธุไพจิตร [แก้]
ใน แม่เจ้าบุญเป็งเหมพินธุไพจิตร (มีราชโอรส 1)
- เจ้าน้อยคำหมื่น ณ ลำพูน
แม่เจ้าคำแปงเหมพินธุไพจิตร [แก้]
ใน แม่เจ้าคำแปงเหมพินธุไพจิตร (มีราชธิดา 1)
- เจ้าหญิงคำแตน ณ ลำพูน
แม่เจ้าคำปันเหมพินธุไพจิตร [แก้]
ใน แม่เจ้าคำปันเหมพินธุไพจิตร (มีราชธิดา 2)
- เจ้าหญิงจันทร์ฟอง ณ ลำพูน
- เจ้าหญิงจันทร์เที่ยง ณ ลำพูน
แม่เจ้าปันเหมพินธุไพจิตร [แก้]
ใน แม่เจ้าปันเหมพินธุไพจิตร (มีราชธิดา 2)
- เจ้าหญิงมุกดิ์ ณ ลำพูน
- เจ้าหญิงพิมพา ณ ลำพูน
หม่อม - [แก้]
ใน หม่อม - (มีราชธิดา 1)
- เจ้าหญิงแว่นคำ (ณ ลำพูน) ธนัญชยานนท์ - ชายา เจ้าราชบุตร มหาวัน ธนัญชยานนท์, เจ้าราชบุตรนครลำพูน
อ้างอิง [แก้]
- ปราณี ศิริธร ณ พัทลุง. เพ็ชร์ล้านนา. (ครั้งที่ 2) เชียงใหม่ :ผู้จัดการ ศูนย์ภาคเหนือ, 2538.
- สมหมาย เปรมจิตต์, สถาบันวิจัยสังคม มหาวิทยาลัยเชียงใหม่. ตำนานสิบห้าราชวงศ์ (ฉบับสอบชำระ) . เชียงใหม่: มิ่งเมือง, 2540.
- ศักดิ์ รัตนชัย. พงศาวดารสุวรรณหอคำนครลำปาง (ตำนานเจ้าเจ็ดพระองค์กับหอคำมงคล ฉบับสอบทานกับเอกสารสืบค้น สรสว.ลำปาง) .
- เจ้าวงศ์สักก์ ณ เชียงใหม่, คณะทายาทสายสกุล ณ เชียงใหม่. เจ้าหลวงเชียงใหม่.
- คณะทายาทสายสกุล เจ้าหลวงเมืองพะเยา, สถาบันศิลปวัฒนธรรมโยนก. ครบรอบ 100 ปี แม่เจ้าทรายมูล (มหาวงศ์) ไชยเมือง และประวัติสายสกุลเจ้าหลวงเมืองพะเยา พุทธศักราช 2387 - 2456. พะเยา :บ.ฮาซัน พริ้นติ้ง จก., 2546
- นงเยาว์ กาญจนจารี. ดารารัศมี : พระประวัติพระราชชายา เจ้าดารารัศมี. เชียงใหม่ :สุริวงศ์บุ๊คเซนเตอร์, 2539.
- คัมภีร์ คัมภีรญาณนนท์, นาวาอากาศเอก. เจ้านายฝ่ายเหนือ. [1]
| สมัยก่อนหน้า | เจ้าหลวงเหมพินธุไพจิตร | สมัยถัดไป | ||
|---|---|---|---|---|
| เจ้าหลวงดาราดิเรกรัตน์ไพโรจน์ | เจ้าผู้ครองนครลำพูน (พ.ศ. 2434 - 5 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2439) |
เจ้าหลวงอินทยงยศโชติ |
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||