แคว้นอารากอง

Comunidad Autónoma de Aragón
โกมูนีดัด เอาโตโนมา เด อารากอง
แคว้นปกครองตนเองอารากอน
ธง	ตรา
เมืองหลัก	ซาราโกซา
ภาษาทางการ	ภาษาสเปน
เนื้อที่; – ทั้งหมด; – ร้อยละของประเทศ	อันดับที่ 4; 47,719 กม.²; 9.4
ประชากร; – ทั้งหมด (2549); – ร้อยละของประเทศ; – ความหนาแน่น	อันดับที่ 11; 1,277,471; 2.9; 26.77/กม.²
คำคุณศัพท์; – ภาษาอังกฤษ; – ภาษาสเปน	; Aragonese; aragonés
กฎหมายปกครองตนเอง	16 สิงหาคม พ.ศ. 2525
ผู้แทนในรัฐสภา; – จำนวนที่นั่ง ส.ส.; – จำนวนที่นั่ง ส.ว.	; 13; 12
ประธานาธิบดี	มาร์เซลีโน อีเกลเซียส รีโกว์; (PSOE)
ISO 3166-2	AR
	เว็บไซต์ทางการแคว้นอารากอน

การกระจายภาษาในแคว้นอารากอน ภาษาสเปนใช้พูดทั่วไปในแคว้น และเป็นภาษาทางการเพียงภาษาเดียว

อารากอง (สเปน: Aragón; อารากอน: Aragón; คาตาลัน: Aragó) เป็นแคว้นปกครองตนเองทางภาคตะวันออกเฉียงเหนือของประเทศสเปน

อารากอนมีอาณาเขตทางทิศเหนือติดต่อกับประเทศฝรั่งเศส ทางทิศตะวันออกติดต่อกับแคว้นคาเทโลเนีย ทางทิศใต้ติดต่อกับแคว้นบาเลนเซีย และทางทิศตะวันตกติดต่อกับแคว้นคาสตีล-ลามันชา แคว้นคาสตีลและเลออน แคว้นลารีโอคา และแคว้นนาวาร์

แคว้นอารากอนประกอบด้วยจังหวัดซาราโกซา (Zaragoza) จังหวัดอวยสกา (Huesca) และจังหวัดเตรวยล์ มีแม่น้ำเอโบรไหลผ่านในพื้นที่ ตอนเหนือเป็นภูเขาสูง มีหุบเขาที่อุดมสมบูรณ์และสวยงาม ส่วนตอนใต้ค่อนข้างแห้งแล้ง

นอกจากสามจังหวัดข้างต้นแล้ว แคว้นอารากอนยังแบ่งย่อยออกเป็น 33 เคาน์ตี (comarcas) อีกด้วย

ประวัติศาสตร์ [แก้]

ในอดีตอารากอนเป็นเขตการปกครองแห่งหนึ่งในระบอบศักดินาสวามิภักดิ์ (feudal) ของพวกแฟรงก์ ก่อนที่จะประกาศตนเองเป็นอาณาจักร ซึ่งจะถูกรวมเข้ากับราชอาณาจักรปัมโปลนา (Pamplona) (ภายหลังคือราชอาณาจักรนาวาร์) ในปี ค.ศ. 925 อาณาจักรปัมโปลนานี้ประกอบด้วยเคาน์ตีอารากอน โซบราร์เบ (Sobrarbe) รีบากอร์ซา (Ribagorza) และรัฐดุ๊กแห่งคาสตีล (Castile)

หลังจากการสวรรคตของพระเจ้าซานโช (King Sancho) อาณาจักรนี้ถูกแบ่งให้โอรสของพระองค์ไปปกครอง ในช่วงแรกพระเจ้ารามีโรที่ 1 (Ramiro I) ได้ขึ้นเป็นกษัตริย์แห่งอารากอน ต่อมา พระเชษฐาของพระองค์สวรรคต พระองค์จึงมีฐานะเป็นกษัตริย์แห่งโซบราร์เบและรีบากอร์ซาด้วย ราชอาณาจักรใหม่แห่งนี้เติบโตอย่างรวดเร็ว รวมแคว้นนาวาร์ไว้ได้ และพิชิตเมืองซาราโกซาได้ในปี ค.ศ. 1118 สามารถคงสถานะราชอาณาจักรไว้ได้จนถึงปี ค.ศ. 1479 เมื่อพระเจ้าเฟอร์ดินานด์ผู้นับถือคาทอลิก (Ferdinand the Catholic) ทรงราชาภิเษกสมรสกับพระราชินีอิซาเบลลาแห่งคาสตีล (Isabella of Castile) ก่อตั้งราชอาณาจักรสเปนขึ้น

อารากอนยังเป็นชื่อของตำแหน่งกษัตริย์ เนื่องจากการรวมกันของราชวงศ์เคานต์แห่งบาร์เซโลนา (รามอง เบเรงเกร์ที่ 4) กับพระราชินีแห่งอารากอน (พระราชินีเปโตรนีลา) โอรสของทั้งสองพระองค์จึงได้สืบทอดการปกครองในดินแดนดังกล่าวจนกระทั่งตำแหน่งนี้สิ้นสุดลงอย่างสมบูรณ์ หลังจากการรวมกับราชวงศ์ของแคว้นคาสตีล แต่ตำแหน่งนี้ก็ยังใช้อยู่จนกระทั่งปี ค.ศ. 1714

กษัตริย์แห่งอารากอน (ซึ่งนักประวัติศาสตร์บางคนในปัจจุบันเรียกว่า "กษัตริย์แห่งอารากอนและเคานต์แห่งบาร์เซโลนา") ได้ปกครองดินแดนซึ่งไม่เพียงแต่ประกอบด้วยบริเวณแคว้นอารากอนในปัจจุบันเท่านั้น แต่ยังครอบคลุมไปถึงแคว้นคาเทโลเนีย และต่อมายังได้ทรงครอบครองหมู่เกาะแบลีแอริก แคว้นบาเลนเซีย แคว้นซิซิลี เมืองเนเปิลส์ และแคว้นซาร์ดิเนียอีกด้วย

กษัตริย์แห่งอารากอนทรงเป็นกษัตริย์ของแคว้นโดยตรง และยังทรงดำรงตำแหน่งกษัตริย์แห่งบาเลนเซีย กษัตริย์แห่งมายอร์กา (ในช่วงเวลาหนึ่ง) เคานต์แห่งบาร์เซโลนา ลอร์ดแห่งมงเปอลีเย และดุ๊กแห่งเอเธนส์และเนโอพาเทรีย (ชั่วคราว) แต่ละตำแหน่งทำให้พระองค์มีอำนาจอธิปไตยเหนือแคว้นแคว้นเดียว และตำแหน่งเหล่านี้จะเปลี่ยนไปเมื่อพระองค์เสียดินแดนไปและได้รับดินแดนมา

ในช่วงสงครามกลางเมืองสเปน ในแคว้นอารากอนได้ปรากฏการก่อตั้งชุมนุมอนาธิปไตย (ผู้ต้องการล้มกฎหมายและการปกครอง) ขึ้นหลายแห่ง

ภูมิภาพ [แก้]

แคว้นอารากอนมีความหนาแน่นของประชากรต่ำ ดังนั้นจึงมีพื้นที่ที่เกือบจะว่างเปล่าเป็นบริเวณกว้าง ประชากรมากกว่าครึ่งของแคว้นอาศัยอยู่ในเมืองซาราโกซา

เทือกเขาพิเรนีสในอารากอนมียอดเขาสูง ๆ และหุบเขาโดดเดี่ยวหลายแห่ง ซึ่งบางแห่งก็เข้าถึงได้ยากมากแต่ก็ยังรักษาความงดงามไว้ได้อยู่ ลึกเข้าไปทางเหนือ หุบเขาและที่ราบต่าง ๆ เต็มไปด้วยโบสถ์ เมือง และทิวทัศน์ที่น่าตื่นตา ส่วนทางใต้นั้นก็เป็นที่ตั้งของเมืองเตรวยล์ ซึ่งเกือบจะเข้าถึงไม่ได้ แม้จะมีความสวยงามอย่างน่าอัศจรรย์ก็ตาม

สถานที่ในยุคกลางบางแห่งของเมืองเตรวยล์และซาราโกซาด้รับการคุ้มครองโดยองค์การยูเนสโก ในฐานะส่วนหนึ่งของแหล่งมรดกโลก สถาปัตยกรรมมูเดคาร์แห่งอารากอน (Mudéjar Architecture of Aragon)

ภาษา [แก้]

นอกจากภาษาสเปนที่ประชากรในแคว้นพูดกันแล้ว ยังมีภาษาดั้งเดิมคือ ภาษาอารากอน ที่ยังใช้สื่อสารกันในหุบเขาบางแห่งของเทือกเขาพิเรนีส ส่วนภาษาคาตาลันก็มีที่ใช้เช่นกันในบางเคาน์ตีที่ติดกับแคว้นคาเทโลเนีย

บุคคลท้องถิ่นที่มีชื่อเสียง [แก้]

ฟรันซิสโก การ์เซส (Francisco Garcés, 1738-1781) เกิดในแคว้นอารากอน เป็นบาทหลวง มิชชันนารีในทวีปอเมริกาเหนือ ผู้ก่อตั้งเมืองสองแห่งเพื่อเผยแผ่ศาสนา^[1]
ซานเตียโก รามอน อี กาคัล (Santiago Ramón y Cajal) ได้รับรางวัลโนเบลจากการวิจัยเรื่องสมองและระบบประสาทของมนุษย์
ฟรันซิสโก เด โกยา (Francisco de Goya) จิตรกรในคริสต์ศตวรรษที่ 18
มีเกล เซร์เบต (Miguel Servet) ถูกคริสตจักรลงโทษด้วยการเผาในคริสต์ศตวรรษที่ 16