อธิการบดี
| ตำแหน่งในมหาวิทยาลัย |
|---|
| บุคคลฝ่ายบริหาร |
| อธิการบดี · ผู้บัญชาการ · ผู้ประศาสน์การ |
| คณบดี |
| หัวหน้าแผนก · ผู้อำนวยการสถาบัน |
| ผู้อำนวยการสำนัก · ผู้อำนวยการศูนย์ |
| หัวหน้าภาควิชา |
| บุคคลฝ่ายวิชาการ |
| ศาสตราจารย์ · รองศาสตราจารย์ |
| ผู้ช่วยศาสตราจารย์ |
| องค์กร องค์การ |
| มหาวิทยาลัย · สภามหาวิทยาลัย |
| สภาคณาจารย์ |
| สภาเจ้าหน้าที่ |
| คณะวิชา · ภาควิชา |
| วิทยาลัย · สถาบัน |
| คณะกรรมการผู้บริหาร · คณะกรรมการวิชาการ |
| สถานีย่อยว่าด้วยสถาบันอุดมศึกษาของไทย |
อธิการบดี เป็นตำแหน่งผู้บังคับบัญชาสูงสุดและรับผิดชอบงานทั้งปวงของมหาวิทยาลัย
ในประเทศไทย อธิการบดีมาจากการแต่งตั้งของพระมหากษัตริย์ตามคำแนะนำของสภามหาวิทยาลัยนั้น ๆ มีวาระการดำรงตำแหน่งคราละสี่ปี และอาจได้รับแต่งตั้งอีกครั้งได้ แต่จะดำรงตำแหน่งเกินสองวาระติดต่อกันมิได้ ส่วนอำนาจหน้าที่ของอธิการบดีย่อมแตกต่างกันไปตามแต่ที่กฎหมายหรือตราสารจัดตั้งมหาวิทยาลัยบัญญัติหรือกำหนดไว้
อนึ่ง ในสมัยก่อน มหาวิทยาลัยบางแห่งเรียกอธิการบดีว่า "ผู้บัญชาการ" เช่น จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย[1] และ มหาวิทยาลัยแพทยศาสตร์ [2] นอกจากนี้ ยังมีตำแหน่ง "ผู้ประศาสน์การ" ซึ่งเป็นชื่อสำหรับตำแหน่งผู้บริหารสูงสุดของมหาวิทยาลัยวิชาธรรมศาสตร์และการเมือง มีความหมายเทียบเท่าตำแหน่งอธิการบดี โดยบุคคลที่ดำรงตำแหน่งผู้ประศาสน์การมีเพียงท่านเดียว[ต้องการอ้างอิง] คือ ศาสตราจารย์ ดร.ปรีดี พนมยงค์