แยกไฟฉาย

ไฟฉาย

ชื่ออังกฤษ	Fai Chai
รหัส	N407 (ESRI), 154 (กทม.)
ที่ตั้ง	แขวงบ้านช่างหล่อ และแขวงบางขุนศรี เขตบางกอกน้อย กรุงเทพมหานคร
ทิศทางการจราจร
	ถนนจรัญสนิทวงศ์ » แยกบางขุนนนท์
	ถนนพรานนก » แยกพรานนก
	ถนนจรัญสนิทวงศ์ » แยกพาณิชยการธนบุรี

แยกไฟฉาย (อังกฤษ: Fai Chai Junction) เป็นสามแยกถนนพรานนกบรรจบถนนจรัญสนิทวงศ์ ใจกลางพื้นที่เขตบางกอกน้อย กรุงเทพมหานคร เป็นจุดเริ่มต้นของถนนพรานนก ซึ่งเชื่อมต่อกับถนนอิสรภาพและถนนอรุณอมรินทร์ ไปยังตลาดสดพรานนก และพื้นที่ริมแม่น้ำเจ้าพระยาของฝั่งธนบุรีชั้นใน ได้แก่ท่าน้ำวังหลัง โรงพยาบาลศิริราช ในเขตบางกอกน้อย และวัดอรุณฯ พระราชวังเดิม ในเขตบางกอกใหญ่

ปัจจุบัน แยกไฟฉายยังคงมีสภาพเป็นสามแยกจนกว่าโครงการถนนพรานนกตัดใหม่จะแล้วเสร็จ และเกิดเป็น "สี่แยกไฟฉาย" ซึ่งจะทำให้การสัญจรระหว่างพื้นที่บางกอกน้อยและพื้นที่รอบนอก เช่น ตลิ่งชัน ทวีวัฒนา จังหวัดนนทบุรี และปทุมธานี สะดวกสบายมากขึ้น

ประวัติ

สามแยกไฟฉายเกิดขึ้นภายหลังการต่อขยายถนนพรานนก ซึ่งเป็นถนนลาดยางจากสามแยกปากถนนพรานนกตัดถนนอิสรภาพ (สี่แยกพรานนก) เข้ามาบรรจบกับถนนลูกรังในโครงการทางหลวงสายบางซ่อน-สะพานพระราม 6-บางกอกน้อย (ถนนจรัญสนิทวงศ์ในปัจจุบัน) เมื่อปี พ.ศ. 2484

ชื่อสามแยกไฟฉายเกิดขึ้นในสมัยสงครามมหาเอเชียบูรพา ซึ่งไทยได้เข้าร่วมสงครามกับญี่ปุ่นที่ได้ขอเดินทัพผ่านประเทศไทยไปยังดินแดนอาณานิคมของอังกฤษ คือพม่าและอินเดีย ทำให้ฝ่ายสัมพันธมิตรโจมตีทางอากาศโดยทิ้งระเบิด เพื่อทำลายจุดยุทธศาสตร์สำคัญต่าง ๆ และตัดขาดการคมนาคมของกองทัพญี่ปุ่น สำหรับในกรุงเทพฯ ได้มีการติดตั้งไฟฉายขนาดใหญ่หลายจุด เพื่อค้นหาเป้าหมายให้หน่วยปืนใหญ่ต่อสู้อากาศยานภาคพื้นดินสามารถยิงสกัดกั้นเครื่องบินทิ้งระเบิดที่ทำการในเวลากลางคืนได้ บริเวณสามแยกไฟฉายนี้ก็เป็นอีกจุดหนึ่งที่มีการติดตั้งไฟฉายขึ้น โดยมีที่ตั้งอยู่ใกล้เคียงกับจุดยุทธศาสตร์ ได้แก่สถานีรถไฟบางกอกน้อย กรมอู่ทหารเรือ พระบรมมหาราชวัง และพื้นที่พระนครชั้นใน

ในอดีต บริเวณสามแยกไฟฉายเป็นย่านการค้าที่สำคัญของฝั่งธนบุรี เพราะมีการก่อตั้งสถานีขนส่งผู้โดยสารสายใต้ของบริษัท ขนส่ง จำกัด ขึ้น บริเวณด้านทิศใต้ของทางแยก (ซอยสายใต้เก่าในปัจจุบัน) ทำให้เกิดชุมชนที่พักอาศัยโดยรอบ มีศูนย์การค้านครหลวงอยู่ตรงข้าม (ซอยจรัญสนิทวงศ์ 29/1) ซึ่งภายในเป็นอาคารตลาดนครหลวง ห้างใต้ฟ้า ที่ย้ายมาจากแยกราชวงศ์ (ต่อมาเปลี่ยนเป็นห้างจัมโบ้ทีและปัจจุบันเป็นท็อปส์ ซูเปอร์ สาขาจรัญสนิทวงศ์) และโรงภาพยนตร์นครหลวงรามา ส่วนด้านทิศเหนือของทางแยกด้านหลังโรงพยาบาลศรีวิชัย ก็ยังมีท่ารถประจำทางปรับอากาศสายใต้อีกแห่งหนึ่ง

นอกจากนี้ แยกไฟฉายก็ยังมีชุมชนและตลาดอีกหลายแห่งโดยรอบ ได้แก่ ตลาดเก่าสามแยกไฟฉาย วัดยางสุทธาราม วัดรวก ตลาดสดพรานนก ตลาดสดบางขุนศรี และซอยบุปผาสวรรค์ (ซอยจรัญสนิทวงศ์ 27) ซึ่งเคยเป็นแหล่งรวมของสำนักงานวงดนตรีลูกทุ่งมากมายในยุคที่วงการลูกทุ่งเฟื่องฟูในอดีตช่วงปี พ.ศ. 2510

กายภาพ

เป็นจุดบรรจบของถนนจรัญสนิทวงศ์ ขนาด 6 ช่องจราจร (มีเกาะกลาง) ในแนวเหนือ-ใต้ และถนนพรานนก ขนาด 6 ช่องจราจร (มีเกาะกลาง) ด้านทิศตะวันออก (ในอนาคตจะมีถนนพรานนกตัดใหม่ ไปทางทิศตะวันตก)

สถานที่สำคัญบริเวณทางแยก

• ที่ทำการไปรษณีย์บางกอกน้อย
• วัดยางสุทธาราม
• ศูนย์การค้านครหลวง และท็อปส์ ซูเปอร์ สาขาจรัญสนิทวงศ์
• สถานีขนส่งสายใต้เก่า (สามแยกไฟฉาย)
• โรงพยาบาลศรีวิชัย
• วัดรวกสุทธาราม

โครงการในอนาคต

• โครงการถนนพรานนก-พุทธมณฑลสาย 4 หรือถนนพรานนกตัดใหม่ โดยกรุงเทพมหานคร อยู่ในระหว่างการจัดทำข้อมูลก่อนประกวดราคา

ปัจจุบัน เนื่องจากเป็นโครงการที่ใช้งบประมาณสูง ประกอบกับราคาวัสดุทั่วโลกสูงขึ้นอย่างมาก เฉพาะในช่วงแรกจากสามแยกไฟฉายถึงถนนกาญจนาภิเษก มีมูลค่ากว่า 4,000 ล้านบาท ดังนั้นส่วนแรกนี้แม้จะเวนคืนเสร็จสิ้นตั้งแต่ปี 2547 แต่ยังไม่มีความคืบหน้า ส่วนช่วงที่ 2 จากถนนกาญจนาภิเษกถึงถนนพุทธมณฑล สาย 4 ยังต้องมีการเวนคืนเพิ่มเติม

• โครงการก่อสร้างอุโมงค์ลอดสามแยกไฟฉาย ตามแนวถนนจรัญสนิทวงศ์ ขนาด 3 ช่องจราจร มูลค่า 780 ล้านบาท ขณะนี้ทางกรุงเทพมหานครได้ผู้รับเหมาแล้ว แต่ยังไม่มีการทำสัญญา เนื่องจากราคาวัสดุก่อสร้างทั่วโลกสูงขึ้นมาก
• โครงการส่วนต่อขยายรถไฟฟ้าเฉลิมพระเกียรติ 6 รอบพระชนมพรรษา ช่วงสนามกีฬาแห่งชาติ-สนามหลวง-พรานนก จะก่อสร้างทางวิ่งใต้ดินจากสี่แยกพรานนกมาถึงสามแยกไฟฉาย โดยมีสถานีพรานนกเป็นสถานีปลายทางบริเวณถนนพรานนกตัดใหม่ และเป็นสถานีเชื่อมต่อกับสถานีแยกไฟฉาย ของโครงการรถไฟฟ้าสายสีน้ำเงิน ช่วงบางซื่อ-ท่าพระ ตามแนวถนนจรัญสนิทวงศ์ บริเวณทิศเหนือของสามแยกไฟฉาย หน้าโรงพยาบาลศรีวิชัย

ดูเพิ่ม

• ถนนพรานนก
• ถนนจรัญสนิทวงศ์
• ถนนพรานนก-พุทธมณฑลสาย 4
• สถานีแยกไฟฉาย
• สถานีพรานนก

แหล่งข้อมูลอื่น

• แผนที่และภาพถ่ายทางอากาศของ แยกไฟฉาย
  • ภาพถ่ายดาวเทียมจากวิกิแมเปีย หรือกูเกิลแมปส์
  • แผนที่จากมัลติแมป หรือโกลบอลไกด์
  • ภาพถ่ายทางอากาศจากเทอร์ราเซิร์ฟเวอร์