สมเด็จพระราชาคณะ

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี

ส่วนหนึ่งของ
ศาสนาพุทธ

Dhamma Cakra.svg สถานีย่อย


Dharmacakra flag (Thailand).svg
ประวัติศาสนาพุทธ

ศาสดา

พระโคตมพุทธเจ้า
(พระพุทธเจ้า)

จุดมุ่งหมาย
นิพพาน
ไตรรัตน์

พระพุทธ · พระธรรม · พระสงฆ์

ความเชื่อและการปฏิบัติ
ศีล (ศีลห้า) · ธรรม (เบญจธรรม)
สมถะ · วิปัสสนา
บทสวดมนต์และพระคาถา
คัมภีร์และหนังสือ
พระไตรปิฎก
พระวินัยปิฎก · พระสุตตันตปิฎก · พระอภิธรรมปิฎก
หลักธรรมที่น่าสนใจ
ไตรลักษณ์
อริยสัจ ๔ · มรรค ๘ · อิทัปปัจจยตา
นิกาย
เถรวาท · อาจริยวาท (มหายาน) · วัชรยาน · เซน
สังคมศาสนาพุทธ
ปฏิทิน · บุคคล · วันสำคัญ · ศาสนสถาน · วัตถุมงคล
การจาริกแสวงบุญ
พุทธสังเวชนียสถาน ·
การแสวงบุญในพุทธภูมิ
ดูเพิ่มเติม
อภิธานศัพท์ศาสนาพุทธ
หมวดหมู่ศาสนาพุทธ

สมเด็จพระราชาคณะ หรือสมเด็จพระราชาคณะ ชั้นสุพรรณบัฎ เป็นสมณศักดิ์ของพระสงฆ์ไทย รองจากสมเด็จพระสังฆราช สูงกว่าพระราชาคณะเจ้าคณะรอง ชั้นหิรัญบัฏ มีคำนำหน้าราชทินนามว่า "สมเด็จพระ" เดิมทีสมเด็จพระราชาคณะเป็นตำแหน่งพระสังฆาธิการชั้นเจ้าคณะใหญ่มาตลอด จนกระทั่งมีการแยกออกมาเมื่อมีพระราชบัญญัติคณะสงฆ์ พ.ศ. 2484 ปัจจุบัน สมเด็จพระราชาคณะดำรงตำแหน่งเจ้าคณะใหญ่เพียง 5 รูป และสมเด็จพระราชาคณะทุกรูปดำรงตำแหน่งกรรมการมหาเถรสมาคม สมเด็จพระราชาคณะมีทั้งหมด 8 รูป (ไม่รวมสมเด็จพระสังฆราช) แบ่งเป็นมหานิกาย 4 รูป และธรรมยุติกนิกาย 4 รูป ดังนี้

เนื้อหา

มหานิกาย[แก้]

สมเด็จพระราชาคณะ
ราชทินนาม รายนาม วัด เริ่มวาระ วันเกิดและอายุ
สมเด็จพระพุฒาจารย์ สมเด็จพระพุฒาจารย์ (เกี่ยว อุปเสโณ) วัดสระเกศราชวรมหาวิหาร พ.ศ. 2533 11 มกราคม พ.ศ. 2471 (85 ปี)
สมเด็จพระมหารัชมังคลาจารย์ สมเด็จพระมหารัชมังคลาจารย์ (ช่วง วรปุญฺโญ) วัดปากน้ำภาษีเจริญ พ.ศ. 2538 26 สิงหาคม พ.ศ. 2468 (87 ปี)
สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (วีระ ภทฺทจารี) วัดสุทัศน์เทพวราราม พ.ศ. 2553 26 สิงหาคม พ.ศ. 2473 (82 ปี)
สมเด็จพระพุทธชินวงศ์ สมเด็จพระพุทธชินวงศ์ (สมศักดิ์ อุปสโม) วัดพิชยญาติการาม พ.ศ. 2554 2 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2484 (72 ปี)

ธรรมยุติกนิกาย[แก้]

สมเด็จพระราชาคณะ
ราชทินนาม รายนาม วัด เริ่มวาระ วันเกิดและอายุ
สมเด็จพระมหาวีรวงศ์ สมเด็จพระมหาวีรวงศ์ (มานิต ถาวโร) วัดสัมพันธวงศาราม พ.ศ. 2544 29 ธันวาคม พ.ศ. 2460 (95 ปี)
สมเด็จพระมหามุนีวงศ์ สมเด็จพระมหามุนีวงศ์ (อัมพร อมฺพโร) วัดราชบพิธสถิตมหาสีมาราม พ.ศ. 2552 26 มิถุนายน พ.ศ. 2470 (85 ปี)
สมเด็จพระวันรัต สมเด็จพระวันรัต (จุนท์ พฺรหฺมคุตฺโต) วัดบวรนิเวศวิหาร พ.ศ. 2552 17 กันยายน พ.ศ. 2479 (76 ปี)
สมเด็จพระธีรญาณมุนี สมเด็จพระธีรญาณมุนี (สมชาย วรชาโย) วัดเทพศิรินทราวาส พ.ศ. 2553 22 ตุลาคม พ.ศ. 2490 (65 ปี)

สมเด็จพระราชาคณะ (พระราชวงศ์)[แก้]

สมเด็จพระราชาคณะ (พระราชวงศ์)
ราชทินนาม รายนาม วัด เริ่มวาระ สิ้นวาระ หมายเหตุ
สมเด็จพระวชิรญาณวงศ์ สมเด็จพระวชิรญาณวงศ์ (ม.ร.ว. ชื่น สุจิตฺโต) วัดบวรนิเวศวิหารราชวรวิหาร โปรดเกล้าฯ ให้สถาปนาเป็นสมเด็จพระสังฆราช

สมเด็จพระราชาคณะ ที่ราชทินนามอื่น[แก้]

สมเด็จพระราชาคณะ
ราชทินนาม รายนาม วัด เริ่มวาระ สิ้นวาระ หมายเหตุ
สมเด็จพระญาณสังวร สมเด็จพระญาณสังวร (สุก) วัดราชสิทธาราม พ.ศ. 2359 พ.ศ. 2363 สถาปนาครั้งแรก
โปรดเกล้าฯ ให้สถาปนาเป็น
สมเด็จพระสังฆราช
สมเด็จพระญาณสังวร (เจริญ สุวฑฺฒโน)[1] วัดบวรนิเวศวิหารราชวรวิหาร พ.ศ. 2515 ปัจจุบัน โปรดเกล้าฯ ให้สถาปนาเป็น
สมเด็จพระสังฆราช
สมเด็จพระพุทธปาพจนบดี สมเด็จพระพุทธปาพจนบดี (ทองเจือ จินฺตากโร) [2] วัดราชบพิธสถิตมหาสีมาราม พ.ศ. 2532 พ.ศ. 2551 สถาปนาครั้งแรก
มรณภาพ ในวันที่ 19 กรกฎาคม 2551
สมเด็จพระมหาธีราจารย์ สมเด็จพระมหาธีราจารย์ (นิยม ฐานิสฺสโร) วัดชนะสงครามราชวรมหาวิหาร พ.ศ. 2535 พ.ศ. 2554 มรณภาพ ในวันที่ 11 มีนาคม พ.ศ. 2554
สมเด็จพระญาณวโรดม สมเด็จพระญาณวโรดม (ประยูร สนฺตงฺกุโร) วัดเทพศิรินทราวาสราชวรวิหาร พ.ศ. 2546 พ.ศ. 2554 มรณภาพ ในวันที่ 18 พฤศจิกายน 2552

อ้างอิง[แก้]

  1. [ประกาศสถาปนาสมณศักดิ์ (พระสาสณโสภณ เป็นสมเด็จพระราชาคณะ)] ราชกิจจานุเบกษา ตอนที่ 102, เล่ม 89, วันที่ 31 ธันวาคม พ.ศ. 2515, หน้า 1-5
  2. [ประกาศสถาปนาสมณศักดิ์] ราชกิจจานุเบกษา ตอนที่ 107, เล่ม 138, วันที่ 6 สิงหาคม พ.ศ. 2532, ฉบับพิเศษ หน้า 1

ดูเพิ่ม[แก้]