สมเด็จพระบรมราชาธิราชที่ 4

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
สมเด็จพระบรมราชาธิราชที่ 4
สมเด็จพระบรมราชหน่อพุทธางกูร.jpg

พระบรมนามาภิไธย พระอาทิตยวงศ์
พระปรมาภิไธย สมเด็จพระบรมราชาหน่อพุทธางกูร
พระอิสริยยศ พระมหากษัตริย์แห่งอาณาจักรอยุธยา
ราชวงศ์ ราชวงศ์สุพรรณภูมิ
ครองราชย์ พ.ศ. 2072-พ.ศ. 2076
ระยะครองราชย์ 4 ปี
รัชกาลก่อนหน้า สมเด็จพระรามาธิบดีที่ 2
รัชกาลถัดไป พระรัษฎาธิราช
ข้อมูลส่วนพระองค์
สวรรคต พ.ศ. 2076
พระราชบิดา สมเด็จพระรามาธิบดีที่ 2
พระราชโอรส/ธิดา พระรัษฎาธิราช

สมเด็จพระบรมราชาธิราชที่ 4 เป็นพระมหากษัตริย์พระองค์ที่ 11 แห่งกรุงศรีอยุธยา มีพระนามที่เป็นที่รู้จักอีกพระนามหนึ่งว่า สมเด็จพระบรมราชาหน่อพุทธางกูร

พระราชประวัติ[แก้]

สมเด็จพระบรมราชาธิราชที่ 4 มีพระนามเดิมว่า สมเด็จพระอาทิตยวงศ์ หรือ พระอาทิตย เป็นพระราชโอรสของสมเด็จพระรามาธิบดีที่ 2เป็นพระราชนัดดาของสมเด็จพระบรมไตรโลกนาถ สัณนิษฐานว่าประสูติแต่พระอัครมเหสีที่มีเชื้อสายราชวงศ์พระร่วง แต่ไม่ปรากฏว่าเสด็จพระราชสมภพเมื่อปีอะไร พระองค์ได้รับการสถาปนาที่พระมหาอุปราชเมื่อปี พ.ศ. 2069 และได้รับการโปรดเกล้าฯ ให้ไปครองเมืองพิษณุโลก

พระองค์ทรงดำรงพระอิสริยยศที่พระมหาอุปราชได้ 3 ปี สมเด็จพระรามาธิบดีที่ 2 เสด็จสวรรคต พระองค์จึงเสด็จจากเมืองพิษณุโลกมาครองราชสมบัติที่กรุงศรีอยุธยา ทรงพระนามว่า สมเด็จพระบรมราชาหน่อพุทธางกูร

สมเด็จพระบรมราชาหน่อพุทธางกูรมีพระโอรส 1 พระองค์ คือ พระรัษฎาธิราช ต่อมาในปี พ.ศ. 2076 สมเด็จพระบรมราชาหน่อพุทธางกูรทรงพระประชวรด้วยไข้ทรพิษที่ระบาดในกรุงศรีอยุธยาแล้วเสด็จสวรรคต ทรงอยู่ในราชสมบัติเพียง 4 ปีเท่านั้น พระรัษฎาธิราชพระราชโอรสเสด็จขึ้นครองราชสมบัติด้วยพระชนมายุเพียง 5 พรรษา

พระนามต่าง ๆ[แก้]

  1. พระอาทิตยวงศ์ ที่มาของชื่อสมเด็จฯ กรมพระยาดำรงราชานุภาพทรงวินิจฉัยว่า คงจะทรงเป็นเป็นเชื้อสายราชวงศ์พระร่วง "ศรีอินทราทิตย์" (หมายถึง พระอาทิตย์) จึงเข้าใจได้ว่าพระมารดาก็เห็นจะเป็นเชื้อสายราชวงศ์พระร่วงดุจเดียวกัน
  2. สมเด็จพระบรมราชาหน่อพุทธางกูร ซึ่งมีคำว่า "หน่อพุทธางกูร" มีความหมายว่า "หน่อเนื้อเชื้อไขพระพุทธเจ้า" หรือ "พระโพธิสัตว์" คาดว่ามาจากกฎมนเทียรบาลซึ่งกำหนดราชกุมารศักดิ์ไว้ว่า พระราชกุมารอันเกิดแต่พระอัครมเหสีคือ สมเด็จหน่อพระพุทธเจ้า ส่วนพระนาม "พระบรมราชา" บัญญัติเมื่อเสด็จไปครองเมืองพิษณุโลก จึงเรียกว่าสมเด็จพระบรมราชาหน่อพุทธางกูร เพื่อไม่ให้ซ้ำกับสมเด็จพระบรมราชาธิราชที่ 3
  3. วาตะถ่อง เป็นพระนามในพงศาวดารพม่า "วาตะถ่อง" หมายความว่า "สำลีพันนึง" จึงเป็นที่มาของเส้นพระเกศาอันขาวโพลนในภาพยนตร์เรื่องสุริโยไท[ต้องการอ้างอิง]

พระราชกรณีกิจ[แก้]

พระองค์โปรดเกล้าฯ ให้สร้างเจดีย์องค์ที่สามในวัดพระศรีสรรเพชญ์ วัดในพระบรมมหาราชวัง เพื่อเป็นที่ประดิษฐานพระบรมอัฐิของสมเด็จพระรามาธิบดีที่ 2 ผู้เป็นพระราชบิดา

ดูเพิ่ม[แก้]

อ้างอิง[แก้]

ก่อนหน้า สมเด็จพระบรมราชาธิราชที่ 4 ถัดไป
พระเชษฐา
(ราชวงศ์สุพรรณภูมิ)

(พ.ศ. 2028 - พ.ศ. 2034)
2leftarrow.png Seal of Ayutthaya (King Narai).png
พระมหาอุปราชแห่งอาณาจักรอยุธยา
(ราชวงศ์สุพรรณภูมิ)

(พ.ศ. 2069 - พ.ศ. 2072)
2rightarrow.png พระไชยราชา
(ราชวงศ์สุพรรณภูมิ)

(พ.ศ. 2072 - พ.ศ. 2076)
สมเด็จพระรามาธิบดีที่ 2
(ราชวงศ์สุพรรณภูมิ)

(พ.ศ. 2034 - พ.ศ. 2072)
2leftarrow.png Seal of Ayutthaya (King Narai).png
พระมหากษัตริย์แห่งอาณาจักรอยุธยา
(ราชวงศ์สุพรรณภูมิ)

(พ.ศ. 2072 - พ.ศ. 2076)
2rightarrow.png พระรัษฎาธิราช
(ราชวงศ์สุพรรณภูมิ)

(พ.ศ. 2076)