อิ๋ง กาญจนะวณิชย์

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
อิ๋ง เค
ชื่อเกิด สมานรัชฎ์ กาญจนะวณิชย์
ชื่อเล่น อิ๋ง
เกิด พ.ศ. 2502
คู่ครอง มานิต ศรีวานิชภูมิ
ชื่ออื่น หลานเสรีไทย
อาชีพ นักเขียน ผู้กำกับภาพยนตร์
ผลงานเด่น คนกราบหมา (2540)

สมานรัชฎ์ "อิ๋ง" กาญจนะวณิชย์ [1] หรือ อิ๋ง เค (Ing K) เป็นนักเขียน นักเขียนบทภาพยนตร์ ผู้กำกับภาพยนตร์ ภาพยนตร์สารคดี และนักวิพากษ์เรื่องสิ่งแวดล้อม

ประวัติ[แก้]

สมานรัชฎ์ กาญจนะวณิชย์ เป็นบุตรของหม่อมราชวงศ์สมานสนิท สวัสดิวัตน์ กับศาสตราจารย์ ดร.รชฎ กาญจนะวณิชย์[2][3] วิศวกรอาวุโส อดีตผู้สมัครผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร สมานรัชฎ์เป็นหลานตาของหม่อมเจ้าศุภสวัสดิ์วงศ์สนิท สวัสดิวัตน์ [4] เสรีไทยสายอังกฤษ ศึกษาชั้นต้นจากโรงเรียนสาธิตจุฬา ไปศึกษาที่เวสต์แฮมตัน [5] ประเทศอังกฤษตั้งแต่ชั้นมัธยมต้น เมื่อ พ.ศ. 2516 และศึกษาต่อด้านจิตรกรรม ที West Surrey College of Art and Design [5] เดินทางกลับประเทศไทย ทำงานเป็นอาสาสมัครของยูเอ็นช่วยเหลือผู้ลี้ภัยที่อรัญประเทศ เมื่อ พ.ศ. 2522 จากนั้นไปทำงานเป็นนักข่าวเดอะ เนชั่น เปิดบริษัทรับทำโฆษณา เขียนคอลัมน์ประจำในนิตยสารลลนาบันทึกการเดินทางท่องเที่ยว ในชื่อ "ข้างหลังโปสการ์ด" โดยใช้นามปากกา "หลานเสรีไทย" [4]

งานเขียนในช่วงต่อมาของเธอ เริ่มวิพากษ์ถึงผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมจากอุตสาหกรรมการท่องเที่ยว ประกอบกับถูกปิดกั้น เธอจึงออกจากงานที่เนชั่น และสร้างภาพยนตร์สารคดีเรื่องแรก เรื่อง "Thailand for Sales" (2534) ได้รับทุนจากสำนักข่าวบีบีซี โดยเธอเป็นผู้เขียนบท และบรรยาย กล่าวถึงผลกระทบจากธุรกิจการท่องเที่ยวในจังหวัดภูเก็ตต่อวิถีชีวิตชาวบ้าน และสิ่งแวดล้อม

ภาพยนตร์สารคดีเรื่องที่สอง "Green Menace : The Untold Story of Golf" (2536) เป็นภาพยนตร์เรื่องแรกที่เธอเป็นผู้กำกับ และกำกับภาพ วิพากษ์ธุรกิจสนามกอล์ฟที่กำลังบูมในขณะนั้น ว่ามีผลทำลายสิ่งแวดล้อมอย่างไร ภาพยนตร์ได้รับรางวัลภาพยนตร์สารคดีสิ่งแวดล้อมยอดเยี่ยม Suffolk Film and Video Festival นิวยอร์ก สหรัฐอเมริกา

ภาพยนตร์สารคดีเรื่องถัดมา "Casino Cambodia" (2537) เป็นสารคดีวิพากษ์ระบบเศรษฐกิจทุนนิยมของอเมริกา ในประเทศกัมพูชาจากมุมมองของภาครัฐ

อิ๋ง กาญจนะวณิชย์ สร้างภาพยนตร์ ความยาว 2 ชั่วโมง ถ่ายทำด้วยฟิล์ม 16 ม.ม. [6] ในปี พ.ศ. 2539 เรื่อง "คนกราบหมา" (My Teacher Eats Biscuits) เป็นหนังตลกร้ายว่าด้วยลัทธิประหลาดที่ผู้คนพากันกราบไหว้หมา นำแสดงโดยกฤษดา สุโกศล และธาริณี เกรแฮม ภาพยนตร์มีกำหนดฉายในเทศกาลภาพยนตร์กรุงเทพ ครั้งที่ 1 (Bangkok Film Festival) ปี พ.ศ. 2540 แต่ถูกขัดขวาง และภาพยนตร์ถูกระงับห้ามฉายในประเทศไทย ด้วยเหตุผลว่าดูหมิ่นศาสนาพุทธ [7] คนกราบหมา ได้ไปฉายในเทศกาลภาพยนตร์นานาชาติที่ ฮาวาย ลอสแอนเจลิส นิวยอร์ก [5]

ในปี พ.ศ. 2542 ขณะที่กองถ่ายภาพยนตร์เรื่อง The Beach เดินทางทางถ่ายทำที่หาดมาหยา จังหวัดกระบี่ เธอเป็นผู้หนึ่งที่เดินทางมาร่วมประท้วง การทำลายสภาพแวดล้อมในระหว่างถ่ายทำ ได้ถ่ายทำวิดีโอไว้เป็นหลักฐานเป็นจำนวนมาก ทั้งๆ ที่ถูกข่มขู่โดยเจ้าหน้าที่ และผู้มีอิทธิพลในท้องถิ่น [4]

ปัจจุบัน เธอเลิกทำภาพยนตร์ หันมาเป็นศิลปินวาดภาพ และเขียนหนังสือ [7]

ผลงาน[แก้]

หนังสือ[แก้]

  • ช่างทำผมใจดี (2520) [1]
  • ข้างหลังโปสการ์ด (2527)
  • Protest / photogr (2546)
  • นีโอ-ชาตินิยม : นิทรรศการศิลปการเมืองร่วมสมัย (2548)

ภาพยนตร์[แก้]

  • Thailand for Sales (2534) เขียนบท
  • Green Menace : The Untold Story of Golf (2536) กำกับ, กำกับภาพ, เขียนบท
  • Casino Cambodia (2537) กำกับ, กำกับภาพ, เขียนบท
  • คนกราบหมา - My Teacher Eats Biscuits (2540) กำกับ, กำกับภาพ, เขียนบท
  • พลเมืองจูหลิง (2551) ผลงานร่วมกับ ไกรศักดิ์ ชุณหะวัณ และมานิต ศรีวานิชภูมิ [8]

อ้างอิง[แก้]

  1. 1.0 1.1 สมานรัชฎ์ กาญจนะวณิชย์ ระบบสืบค้นหนังสือ หอสมุดปรีดี พนมยงค์
  2. นายแพทย์รังสฤษฎ์ กาญจนะวณิชย์ เนื้อแท้แห่งหัวใจเชื่อมใยชีวิตกับธรรมชาติ
  3. "ดุสิตรายาวดี โรงแรมเจ้าปัญหา" นิตยสารผู้จัดการ, ธันวาคม 2536]
  4. 4.0 4.1 4.2 สรรวรส ชัยชวลิต, อิ๋ง เค ผู้เขียนประวัติศาสตร์ฉบับผู้แพ้, วารสาร หนัง:ไทย, ฉบับที่ 13 มิถุนายน 2547
  5. 5.0 5.1 5.2 Thai Takes: Contemporary Thai Film Directors
  6. หนังไทยนอกระบบ กับ ความตื่นตัวของยุคสมัย
  7. 7.0 7.1 ผู้กำกับดังให้กำลังใจอภิชาติพงศ์เพียบ พร้อมสนับสนุนการปลดปล่อยเสรีภาพหนังไทยกันเพียบ
  8. ทรงพลัง ชวนสะกดให้ต้องติดตาม พลเมืองจูหลิง รอบปฐมทัศน์เมืองไทย Toronto International Film Festival, 6 กันยายน 2551

แหล่งข้อมูลอื่น[แก้]