ลำพู

ลำพู
ดอกของลำพู
การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์
อาณาจักร:	Plantae
หมวด:	Magnoliophyta
ชั้น:	Magnoliopsida
อันดับ:	Myrtales
วงศ์:	Lythraceae
สกุล:	Sonneratia
ชนิด:	S. caseolaris
ชื่อทวินาม
Sonneratia caseolaris (L.)
ชื่อพ้อง
Sonneratia acida L.

ลำพู (อังกฤษ: Cork tree, Mangrove apple) เป็นไม้ยืนต้นขนาดกลางในวงศ์ Sonneratiaceae พบทั่วไปตามดินเลนริมแม่น้ำหรือคลอง ที่มีระดับน้ำขึ้นน้ำลงท่วมถึง ขึ้นได้ทั้งในน้ำจืดหรือน้ำกร่อย

ลำพูมีลักษณะเรือนยอดเป็นทรงพุ่ม ลำต้นเป็นแบบ Pettis's model มีการเจริญติดต่อกันไป ลำต้นค่อนข้างกลมมีกิ่งเกิดในแนวตั้ง เจริญทางด้านข้างมากกว่าทางยอด เมื่อลำต้นแตกหักจะสร้างกิ่งใหม่ขึ้นได้เนื่องจากมีตาสำรองอยู่เป็นจำนวนมาก ลักษณะใบเป็นใบเดี่ยวขนาดเล็ก สีเขียว ขอบใบเรียบ แตกใบตรงกันข้ามกันเป็นคู่ มีก้านใบสีชมพูมองเห็นแต่ไกล ดอกเป็นดอกเดี่ยวออกบริเวณปลายยอด ลักษณะผลแก่มีเปลือกหนาสีเขียวอมเหลือง เนื้ออ่อนนุ่ม ภายในมีเมล็ดจำนวนมาก ประมาณ 1000 ถึง 2500 เมล็ด ผลลำพูแก่มีกลิ่นแรง จะร่วงหล่นระหว่างเดือนมิถุนายนถึงกันยายน

ลำพูไม่มีรากแก้ว จะเกิดรากแผ่กระจายไปด้านข้างขนานกับผิวดินตื้นๆ และมีรากเล็กๆ แตกแขนงทางด้านล่างทำหน้าที่ยึดเกาะ และมีรากฝอยอีกชั้นทำหน้าที่ดูดซึมน้ำและสารอาหาร ลำพูยังมีรากพิเศษช่วยในการหายใจ ลักษณะรูปกรวยแหลมยาวแทงโผล่พื้นดินรอบโคนต้น มีความยาวประมาณ 10-50 ซม. ใหญ่และยาวกว่าไม้ชนิดอื่น รากหายใจ (pneumatophore) ของลำพูนี้เจริญได้รวดเร็ว และทนทานน้ำท่วมได้เป็นเวลานาน

ลำพูต้นสุดท้ายของกรุงเทพมหานคร ที่สวนสันติชัยปราการ ที่ปัจจุบันไม่เหลืออีกแล้ว

ลำพูเป็นไม้ที่หิงห้อยชอบที่จะมาเกาะ ทำให้เกิดความสวยงาม โดยเฉพาะในยามค่ำคืน ในอดีต ในพื้นที่กรุงเทพมหานคร โดยเฉพาะในเขตพระนคร มีต้นลำพูอยู่มาก อันเป็นที่มาของชื่อ "บางลำพู" ซึ่งเป็นแขวงในเขต แต่ได้ถูกตัดทิ้งลงเป็นจำนวนมาก จนเหลือเพียงต้นสุดท้าย เพียงต้นเดียว ในสวนสันติชัยปราการ ซึ่งเป็นสวนสาธารณะติดแม่น้ำเจ้าพระยา ซึ่งลำพูต้นนี้มีชื่อเสียง แต่ทว่าในเหตุการณ์มหาอุทกภัย พ.ศ. 2554 ลำพูต้นนี้ก็ได้ตายลง และทางกรุงเทพมหานคร (ก.ท.ม.) ก็ได้ตัดลงจนเหลือแต่ตอ

แหล่งข้อมูลอื่น

• ข้อมูลเกี่ยวข้องกับ Sonneratia caseolaris จากวิกิสปีชีส์