พระเจ้าแสรกแมง
| พระเจ้าแสรกแมง พระเจ้าสารวดี သာယာဝတီမင်း |
|
|---|---|
| พม่า | |
| ราชวงศ์ | อลองพญา |
| ครองราชย์ | 15 เมษายน พ.ศ. 2380 – 17 พฤศจิกายน พ.ศ. 2389 |
| พระมเหสี | แมเมี้ยตชเว |
| ประสูติ | 14 มีนาคม พ.ศ. 2329 |
| สวรรคต | 17 พฤศจิกายน พ.ศ. 2389 (60 ปี) |
พระเจ้าสารวดี (Tharrawaddy Min; พม่า: သာယာဝတီမင်း, pronounced [θàjàwədì mɪ́ɴ]) หรือพระเจ้าแสรกแมง เป็นพระโอรสของทโด มินซอว์ (Thado Minsaw; သတိုးမင်းစော) ซึ่งเป็นพระโอรสของพระเจ้าปดุง พระองค์เป็นพระอนุชาของพระเจ้าจักกายแมง หรือพระเจ้าบาจีดอว์ และเป็นกษัตริย์องค์ที่ 7 ในราชวงศ์อลองพญา ประสูติเมื่อ 14 มีนาคม พ.ศ. 2329 พระองค์มีบทบาทในการคัดค้านพระเจ้าจักกายแมงให้รีบยอมแพ้ต่ออังกฤษหลังจากมหาบันทุละ แม่ทัพใหญ่เสียชีวิตในสนามรบ แต่พระเจ้าจักกายแมงไม่เชื่อคำทักท้วง จนฝ่ายพม่าต้องประสบความเสียหายมากขึ้น
พระองค์ขึ้นครองราชย์หลังจากที่พระเจ้าจักกายแมงมีพระสติวิปลาส พระนางเมนูกับมินตาจีต้องการกำจัดพระองค์ และจะยกพระโอรสของพระเจ้าบาจีดอว์ คือเจ้าชายนยาวยานขึ้นเป็นกษัตริย์ พระเจ้าสารวดีจึงเสด็จหนีไปรวบรวมผู้คน กลับมายึดอำนาจ ปลดพระเจ้าจักกายแมงลงจากาชบัลลังก์เมื่อ 15 เมษายน พ.ศ. 2380 และขึ้นครองราชสมบัติแทน
หลังจากขึ้นครองราชย์สมบัติแล้ว พระเจ้าสารวดีทรงประหารชีวิตพระนางเมนู มินตาจี และเจ้าชายนยาวยาน และกักบริเวณพระเจ้าจักกายแมงไว้ ต่อมามีขุนนางพม่าจะพยายามนำพระเจ้าจักกายแมงกลับมาครองราชย์ พระเจ้าสารวดีจึงสั่งให้คุมขังพระเจ้าจักกายแมงไว้อย่างแข็งแรงกว่าเดิม จนพระองค์สิ้นพระชนม์เมื่อ 15 ตุลาคม พ.ศ. 2389 ส่วนพระเจ้าสารวดี ก็มีพระสติวิปลาสและถูกพระโอรสคือเจ้าชายพุกาม มิน หรือในพงศาวดารไทยเรียกพระเจ้าพุกามแมงควบคุมตัวไว้ตั้งแต่ พ.ศ. 2385 และสวรรคตเมื่อ 17 พฤศจิกายน พ.ศ. 2389.[1] หลังพระเจ้าจักกายแมง พระเชษฐาไม่นานนัก
ในรัชกาลของพระองค์มีการทำสนธิสัญญายันดาโบ ซึ่งเป็นผลสืบเนื่องมาจากสงครามอังกฤษ-พม่าครั้งที่ 1 พระองค์ไม่เห็นด้วยกับสนธิสัญญานี้ แต่ก็ไม่กล้าผิดสัญญา ความสัมพันธ์ระหว่างพระองค์กับเฮนรี เบอร์นีย์ผู้แทยชาวอังกฤษแย่ลง จนเบอร์นีย์ออกจากพม่าไปใน พ.ศ. 2380 ต่อมาใน พ.ศ. 2385 พระองค์ได้นำกำลังทหาร 150,000 คนลงไปยังเมืองย่างกุ้งเพื่อบูชาพระเกศธาตุและเรียกร้องให้อังกฤษคืนยะไข่และตะนาวศรี เมื่อการเรียกร้องเอกราชไม่เป็นผล จึงเสด็จกลับอมรปุระ[2] และมีพระสติวิปลาสในปีนั้นเอง ในรัชกาลของพระองค์นี้ อังกฤษติดทำสงครามกับอัฟกานิสถาน จึงไม่ทำสงครามกับพม่า
อ้างอิง[แก้]
- วิไลเลขา ถาวรธนสาร. พระเจ้าบาจีดอว์ ใน สารานุกรมประวัติศาสตร์สากลสมัยใหม่: เอเชีย เล่ม 1 อักษร A-B ฉบับราชบัณฑิตยสถาน. กทม.ราชบัณฑิตยสถาน. 2539. หน้า 330 - 333
- ↑ Christopher Buyers. "The Konbaung Dynasty Genealogy". royalark.net. สืบค้นเมื่อ 2009-09-26.
- ↑ วิไลเลขา ถาวรธนสาร. สงครามอังกฤษ-พม่า ครั้งที่ 2 ใน สารานุกรมประวัติศาสตร์สากลสมัยใหม่: เอเชีย เล่ม 1 อักษร A-B ฉบับราชบัณฑิตยสถาน. กทม.ราชบัณฑิตยสถาน. 2539. หน้า 163-166
แหล่งข้อมูลอื่น[แก้]
- The Royal Ark:Burma – The Konbaung Dynasty Christopher Buyers
|
|||||||||||