พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าประวิตรวัฒโนดม กรมหลวงปราจิณกิติบดี
จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
| พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าประวิตรวัฒโนดม กรมหลวงปราจิณกิติบดี | ||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
 พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าประวิตรวัฒโนดม กรมหลวงปราจิณกิติบดี |
||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าประวิตรวัฒโนดม กรมหลวงปราจิณกิติบดี พระนามเดิม พระองค์เจ้าประวิตรวัฒโนดม เป็นพระราชโอรสลำดับที่ ๑๕ ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว อันประสูติแต่เจ้าจอมมารดาแช่ม (กัลยาณมิตร) บุตรีพระยามหาอำมาตย์ (ชื่น) เมื่อ พ.ศ. ๒๔๑๘ ทรงศึกษาวิชาภาษาไทยชั้นต้นที่สำนักพระยาศรีสุนทรโวหาร (น้อย อาจารยางกูร) และพระตำหนักสวนกุหลาบ
กรมหลวงปราจิณกิติบดีเป็นพระราชโอรสกลุ่มแรก ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ที่ทรงไปศึกษาต่อในทวีปยุโรป เมื่อ พ.ศ. ๒๔๒๘ พร้อมกัน ๔ พระองค์ คือ
- กรมพระจันทบุรีนฤนาถ (พระองค์เจ้ากิติยากรวรลักษณ์)
- กรมหลวงราชบุรีดิเรกฤทธิ์ (พระองค์เจ้ารพีพัฒนศักดิ์)
- กรมหลวงปราจิณกิติบดี (พระองค์เจ้าประวิตรวัฒโนดม)
- กรมหลวงนครไชยศรีสุรเดช (พระองค์เจ้าจิรประวัติวรเดช)
พระองค์เจ้าประวิตรวัฒโนดม ทรงศึกษาด้านอักษรศาตร์ที่ประเทศอังกฤษ และ ฝรั่งเศส
พระองค์เจ้าประวิตรวัฒโนดม ทรงเริ่มรับราชการในสำนักราชเลขาธิการ ทรงเป็นราชเลขาธิการในพระองค์สมเด็จพระศรีพัชรินทราบรมราชินีนาถ พระพันปีหลวงเมื่อครั้งทรงสำเร็จราชการแทนพระองค์ ในระหว่างการเสด็จประพาสยุโรป พ.ศ. ๒๔๔๐ และได้รับแต่งตั้งให้เป็นองคมนตรีในรัชกาลพระบาทสมเด็จพระมงกุฏเกล้าเจ้าอยู่หัว
เนื้อหา |
[แก้] พระโอรส-ธิดา
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าประวิตรวัฒโนดม กรมหลวงปราจิณกิติบดี เสกสมรสกับ ธิดา ๒ คนของเจ้าพระยาสุรสีห์วิสิษฐ (เชย กัลยาณมิตร) ทรงเป็นต้นราชสกุล ประวิตร มีพระโอรสพระธิดา ๗ พระองค์ [1][2]
[แก้] หม่อมชื้น กัลยาณมิตร
- หม่อมเจ้ากัลยาณวงศ์ประวิตร์ ประวิตร (๒๔ กันยายน ๒๔๔๙ - ๙ กุมภาพันธ์ ๒๔๘๗) เสกสมรสกับ มารี เชอร์ฟ
- หม่อมราชวงศ์หญิงกัลยา ประวิตร สมรสกับ วิลเลียม ครอฟอร์ด
- คิมเบอร์ลี ครอฟอร์ด
- โรเบิร์ต ครอฟอร์ด
- หม่อมราชวงศ์หญิงกัลยา ประวิตร สมรสกับ วิลเลียม ครอฟอร์ด
- หม่อมเจ้าจิตร์ปรีดี ประวิตร (๒๕ กุมภาพันธ์ ๒๔๕๑ - ๒๔ พฤษภาคม ๒๔๙๗) เสกสมรสกับ หม่อมหลวงหญิงเหมือนจันทร์ ดารากร
- หม่อมราชวงศ์เจตจันทร์ ประวิตร สมรสกับ สุปรียา รักตประจิต
- หม่อมหลวงกิติบดี ประวิตร
- หม่อมหลวงสุปรีดี ประวิตร สมรสกับ มัลลิกา ศรีสิทธิธรรม
- หม่อมราชวงศ์สุชาติจันทร์ ประวิตร สมรสกับ สมรัก มันประเสริฐ
- หม่อมหลวงภัทรชาติ ประวิตร
- หม่อมหลวงหญิงกัลยาณรัก ประวิตร
- หม่อมหลวงกมลชาติ ประวิตร
- หม่อมหลวงธนชาติ ประวิตร
- หม่อมราชวงศ์ธวัชจันทร์ ประวิตร สมรสกับ ปิยะธิดา สุจริตกุล
- หม่อมหลวงปิยะจันทร์ ประวิตร
- หม่อมหลวงหญิงนัดดาจันทร์ ประวิตร
- หม่อมราชวงศ์หญิงเหมือนจิตร ประวิตร สมรสกับ วาปี ภิรมย์ภักดี
- สรวิช ภิรมย์ภักดี
- ปิย์จิต ภิรมย์ภักดี
- ปวิณ ภิรมย์ภักดี
- หม่อมราชวงศ์เจตจันทร์ ประวิตร สมรสกับ สุปรียา รักตประจิต
- หม่อมเจ้าวิกรมสุรสีห์ ประวิตร (๑๕ มิถุนายน ๒๔๕๔ - ๘ กุมภาพันธ์ ๒๔๙๒)
- หม่อมเจ้าหญิงกนิษฐากุมารี ประวิตร (๑๓ พฤศจิกายน ๒๔๖๒ - ๑ พฤษภาคม ๒๔๙๔)
[แก้] หม่อมช้อย กัลยาณมิตร
- หม่อมเจ้าสีหวิลาส ประวิตร (๒๒ ตุลาคม ๒๔๕๒ - ๑๙ ตุลาคม ๒๕๒๖)
- หม่อมเจ้าหญิงสวาสดิ์วัฒโนดม ประวิตร (๒๘ เมษายน ๒๔๕๔ - ๑ กันยายน ๒๕๔๔) ผู้ประพันธ์นวนิยาย ผยอง เชลยศักดิ์,เคหาสน์สีแดง นามปากกา "ดวงดาว"
- หม่อมเจ้ากวีวิศิษฏ์ ประวิตร (๗ เมษายน ๒๔๕๖ - ๑๔ มกราคม ๒๕๐๐) เสกสมรสกับ จริน แก้วสมุทร
- หม่อมราชวงศ์หญิงปรีวีร์ ประวิตร
- หม่อมราชวงศ์หญิงบีทริชสวิตรี ประวิตร สมรสกับ วิวัฒน์ สวนสัน
- ปรศุ สวนสัน
- อิราวัต สวนสัน
- ปวิตรี สวนสัน
กรมหลวงปราจิณกิติบดีสิ้นพระชนม์เมื่อวันที่ ๙ ธันวาคม พ.ศ. ๒๔๖๒ ขณะอายุได้ ๔๕ ชันษา โดยทายาทได้อัญเชิญพระอัฐิของพระองค์รวมไปถึงเจ้าจอมมารดาแช่มพระโอรสและพระธิดาในสายราชสกุลประวิตรมาประดิษฐานไว้ ณ เจดีย์ วัดกัลยาณมิตร
[แก้] ราชตระกูล
| พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าประวิตรวัฒโนดม กรมหลวงปราจิณกิติบดี |
พระชนก: พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว |
พระอัยกาฝ่ายพระชนก: พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว |
พระปัยกาฝ่ายพระชนก: พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย |
| พระปัยยิกาฝ่ายพระชนก: สมเด็จพระศรีสุริเยนทร์ |
|||
| พระอัยยิกาฝ่ายพระชนก: สมเด็จพระเทพศิรินทรามาตย์ |
พระปัยกาฝ่ายพระชนก: สมเด็จพระบรมราชมาตามหัยกาเธอ พระองค์เจ้าศิริวงศ์ กรมหมื่นมาตยาพิทักษ์ |
||
| พระปัยยิกาฝ่ายพระชนก: หม่อมน้อย |
|||
| พระชนนี: เจ้าจอมมารดาแช่ม ในรัชกาลที่ 5 |
พระอัยกาฝ่ายพระชนนี: พระยามหาอำมาตย์ (ชื่น กัลยาณมิตร) |
พระปัยกาฝ่ายพระชนนี: ไม่ทราบ |
|
| พระปัยยิกาฝ่ายพระชนนี: ไม่ทราบ |
|||
| พระอัยยิกาฝ่ายพระชนนี: ไม่ทราบ |
พระปัยกาฝ่ายพระชนนี: ไม่ทราบ |
||
| พระปัยยิกาฝ่ายพระชนนี: ไม่ทราบ |
[แก้] อ้างอิง
- ^ http://freepages.genealogy.rootsweb.com/~royalty/thailand/i550.html
- ^ กิติวัฒนา (ไชยันต์) ปกมนตรี, หม่อมราชวงศ์. สายพระโลหิตในพระพุทธเจ้าหลวง -- กรุงเทพฯ : ดีเอ็มดี, พ.ศ. 2551. (ISBN 978-974-312-022-0)
- สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์. จุฬาลงกรณราชสันตติวงศ์ พระนามพระราชโอรส พระราชธิดา และพระราชนัดดา -- กรุงเทพ : สำนักพิมพ์บรรณกิจ, พิมพ์ครั้งที่ 4, พ.ศ. 2548. (ISBN 974-221-746-7)
[แก้] แหล่งข้อมูลอื่น
|
|||||||||||
 |
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าประวิตรวัฒโนดม กรมหลวงปราจิณกิติบดี เป็นบทความเกี่ยวกับ ชีวประวัติ ที่ยังไม่สมบูรณ์ ต้องการตรวจสอบ เพิ่มเนื้อหาหรือเพิ่มแหล่งอ้างอิง คุณสามารถช่วยเพิ่มเติมหรือแก้ไข เพื่อให้สมบูรณ์มากขึ้น ข้อมูลเกี่ยวกับ พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าประวิตรวัฒโนดม กรมหลวงปราจิณกิติบดี ในภาษาอื่น อาจสามารถหาอ่านได้จากเมนู ภาษาอื่น ด้านซ้ายมือ |
