พระราชพิธีพระราชทานเพลิงพระศพสมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอฯ กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์
พระราชพิธีพระราชทานเพลิงพระศพ สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ เป็นพระราชพิธีที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อม ให้รัฐบาลไทยจัดขึ้น เพื่อแสดงความจงรักภักดี และถวายความอาลัย แด่สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ โดยรัฐบาลกำหนดวันพระราชพิธีฯ ระหว่างวันที่ 14-19 พฤศจิกายน พ.ศ. 2551 การเตรียมงานพระราชพิธีฯ ดำเนินการตั้งแต่เดือนมกราคม พ.ศ. 2551 และมีการประชุมคณะกรรมการอำนวยการจัดงานฯ ครั้งแรก ในเดือนพฤษภาคม พ.ศ. 2551 การดำเนินการพระราชพิธีฯ เป็นไปอย่างต่อเนื่อง มีการสร้างพระเมรุ และอาคารประกอบ การบูรณะปฏิสังขรณ์พระมหาพิชัยราชรถ ราชยาน และเครื่องประกอบพระราชพิธี รวมถึงการเตรียมงานมหรสพในงานออกพระเมรุ
เนื้อหา |
[แก้] การเตรียมงาน
[แก้] พระราชพิธีและพิธีสำคัญ
ในการประชุมคณะอนุกรรมการฯ ฝ่ายจัดการพระราชพิธีฯ รับทราบมติที่คณะกรรมการชุดใหญ่ กำหนดวันพระราชพิธีพระราชทานเพลิงพระศพ ในระหว่างวันที่ 14-19 พฤศจิกายน พ.ศ. 2551 พร้อมทั้งพิจารณาหมายกำหนดการพระราชพิธีฯ โดยละเอียด ดังต่อไปนี้[1][2]
- วันศุกร์ที่ 14 พฤศจิกายน พ.ศ. 2551
- เวลา 17.30 น. - บำเพ็ญพระราชกุศลออกพระเมรุ ณ พระที่นั่งดุสิตมหาปราสาท
- แต่งกายเต็มยศ มหาวชิรมงกุฎ และ ประถมาภรณ์มงกุฎไทย ไว้ทุกข์
- เวลา 17.30 น. - บำเพ็ญพระราชกุศลออกพระเมรุ ณ พระที่นั่งดุสิตมหาปราสาท
- วันเสาร์ที่ 15 พฤศจิกายน พ.ศ. 2551
- เวลา 07.30 น. - พระราชพิธีทรงบำเพ็ญพระราชกุศลถวายพระศพ สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ ณ พระที่นั่งดุสิตมหาปราสาท ในพระบรมมหาราชวัง
- เวลา 08.30 น. - เชิญพระโกศพระศพออกพระเมรุ จากพระที่นั่งดุสิตมหาปราสาท ในพระบรมมหาราชวัง ไปยังพระเมรุ ท้องสนามหลวง
- เวลา 16.30 น. - พระราชพิธีพระราชทานเพลิงพระศพ สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ ณ พระเมรุ ท้องสนามหลวง
- แต่งกายเต็มยศ มหาจักรีบรมราชวงศ์ ไว้ทุกข์
- เวลา 21.00 น. - พระราชพิธีพระราชทานเพลิงพระศพ สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ (พระราชพิธีจริง) ณ พระเมรุ ท้องสนามหลวง (เดิมกำหนดที่เวลา 22.00 น. การพระราชทานเพลิงพระศพในครั้งนี้ ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้ใช้เตาพระราชทานเพลิงด้วยไฟฟ้าเป็นครั้งแรก)
- แต่งกายปกติขาว ไว้ทุกข์
- วันอาทิตย์ที่ 16 พฤศจิกายน พ.ศ. 2551
- เวลา 08.00 น. - พระราชพิธีเก็บพระอัฐิ ณ พระเมรุ ท้องสนามหลวง
- เวลา 11.00 น. - เชิญพระอัฐิ ออกพระที่นั่งดุสิตมหาปราสาท จากพระเมรุ ท้องสนามหลวง ไปยังพระที่นั่งดุสิตมหาปราสาท ในพระบรมมหาราชวัง
- เวลา 12.00 น. - เชิญพระอัฐิ เข้าสู่พระที่นั่งดุสิตมหาปราสาท ประดิษฐานบนแว่นฟ้าทองด้านทิศเหนือ
- เวลา 12.00 น. - เชิญพระผอบพระสรีรางคาร ไปยังพระศรีรัตนเจดีย์ วัดพระศรีรัตนศาสดาราม (เวลาพร้อมกัน)
- แต่งกายเต็มยศ ปฐมจุลจอมเกล้า และ ปฐมจุลจอมเกล้าวิเศษ ไว้ทุกข์
- วันจันทร์ที่ 17 พฤศจิกายน พ.ศ. 2551
- เวลา 16.30 น. - บำเพ็ญพระราชกุศลถวายพระอัฐิฯ ณ พระที่นั่งดุสิตมหาปราสาท
- แต่งกายเต็มยศ มหาจักรีบรมราชวงศ์
- เวลา 16.30 น. - บำเพ็ญพระราชกุศลถวายพระอัฐิฯ ณ พระที่นั่งดุสิตมหาปราสาท
- วันอังคารที่ 18 พฤศจิกายน พ.ศ. 2551
- เวลา 10.30 น. - พระราชพิธีทรงบำเพ็ญพระราชกุศลเลี้ยงพระ ณ พระที่นั่งดุสิตมหาปราสาท
- เวลา 12.00 น. - เชิญพระอัฐิออกพระที่นั่งจักรีมหาปราสาท จากพระที่นั่งดุสิตมหาปราสาท ไปยังพระที่นั่งจักรีมหาปราสาท ในพระบรมมหาราชวัง
- เวลา 12.05 น. - เชิญพระอัฐิเข้าสู่พระที่นั่งจักรีมหาปราสาท ประดิษฐานบนพระที่นั่งมูลสถานบรมอาสน์ ด้านทิศตะวันออก
- แต่งกายเต็มยศ ปฐมจุลจอมเกล้า และ ปฐมจุลจอมเกล้าวิเศษ ไว้ทุกข์
- วันพุธที่ 19 พฤศจิกายน พ.ศ. 2551
- เวลา 16.00 น. - เชิญพระผอบพระสรีรางคารออกอนุสรณ์สถานรังษีวัฒนา วัดราชบพิธสถิตมหาสีมาราม จากพระศรีรัตนเจดีย์ วัดพระศรีรัตนศาสดาราม ไปยังอนุสรณ์สถานรังษีวัฒนา วัดราชบพิธสถิตมหาสีมาราม
- เวลา 16.30 น. - พระราชพิธีบรรจุพระสรีรางคาร ณ อนุสรณ์สถานรังษีวัฒนา วัดราชบพิธสถิตมหาสีมาราม
- แต่งกายเต็มยศ ปฐมจุลจอมเกล้า และ ปฐมจุลจอมเกล้าวิเศษ ไว้ทุกข์
รายพระนามและรายนามผู้เชิญเครื่องราชอิสริยาภรณ์ เครื่องราชูปโภค เครื่องประกอบพระอิสริยยศ และฉลองพระองค์ ในพระราชพิธีพระราชทานเพลิงพระศพ สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ เรียงพระนามและนามตามลำดับอักษร (วงเล็บหลังพระนามและนามคือลำดับพร้อมรายชื่อเครื่องประกอบพระอิสริยยศที่ทรงเชิญและเชิญ)
[แก้] รายพระนามและรายนามผู้เชิญเครื่องพระอิสริยยศ ในพระราชพิธีพระราชทานเพลิงพระศพฯ
รายพระนามและรายนามผู้เชิญเครื่องราชอิสริยาภรณ์ เครื่องราชูปโภค เครื่องประกอบพระอิสริยยศ และฉลองพระองค์ ในพระราชพิธีพระราชทานเพลิงพระศพ สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ เรียงพระนามและนามตามลำดับอักษร (วงเล็บหลังพระนามและนามคือลำดับพร้อมรายชื่อเครื่องประกอบพระอิสริยยศที่ทรงเชิญและเชิญ)
[แก้] ก
- พันตำรวจโทหม่อมหลวงกิติบดี ประวิตร (16.ฉลองพระองค์มูลนิธิแพทย์อาสาสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี)
- หม่อมหลวงไกรฤกษ์ เกษมสันต์ (14. พระคนโททองคำลงยาราชาวดี)
[แก้] จ
- หม่อมราชวงศ์จักรรถ จิตรพงศ์ (6. เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีเกียรติยศยิ่งมงกุฎไทย ชั้นสูงสุด มหาวชิรมงกุฎ)
- หม่อมหลวงจิรพันธุ์ ทวีวงศ์ ( 13. หีบพระศรีทองคำลงยาราชาวดี)
- ร้อยเอกจิทัศ ศรสงคราม พระนัดดาในสมเด็จฯเจ้าฟ้าฯกรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ (1. เครื่องทองน้อย)
- พลตรีหม่อมเจ้าจุลเจิม ยุคล (3. เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นโบราณมงคลนพรัตนราชวราภรณ์ ฝ่ายใน)
[แก้] ฉ
[แก้] ช
- หม่อมหลวงชโยทิต กฤดากร (12. พระสุพรรณศรีทองคำลงยา)
- หม่อมหลวงชาครีย์ กิติยากร ( 15. ฉลองพระองค์พระยศพลเรือเอกหญิง)
- หม่อมเจ้าชาตรีเฉลิม ยุคล (2. เครื่องขัตติยราชอิสริยาภรณ์อันมีเกียรติคุณรุ่งเรืองยิ่งมหาจักรีบรมราชวงศ์ ฝ่ายใน)
[แก้] ด
- พันตรีหม่อมราชวงศ์ดำรงเดช ดิศกุล (8.เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่สรรเสริญยิ่งดิเรกคุณาภรณ์ ชั้นที่ 1 ปฐมดิเรกคุณาภรณ์)
[แก้] ธ
- หม่อมราชวงศ์ธีรเดช รัชนี (11. พานพระศรีทองคำลงยาราชาวดี)
[แก้] น
- หม่อมเจ้านวพรรษ์ ยุคล (5. เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่เชิดชูยิ่งช้างเผือก ชั้นสูงสุด มหาปรมาภรณ์ช้างเผือก)
[แก้] ป
- หม่อมราชวงศ์สุขุมพันธุ์ บริพัตร (7. เหรียญรัตนาภรณ์ รัชการที่ 8 และรัชกาลปัจจุบัน ชั้นที่ 1 (อ.ป.ร. 1 และ ภ.ป.ร. 1) )
- หม่อมราชวงศ์ประเดิมสวัสดิ์ สวัสดิวัตน์ (9. เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นสิริยิ่งรามกีรติ ลูกเสือสดุดีชั้นพิเศษ)
- หม่อมราชวงศ์ปิยฉัตร ฉัตรชัย (10. เครื่องรัฐอิสริยาภรณ์เลชียงดอนเนอร์ ชั้นทุติยาภรณ์ จากสาธารณรัฐฝรั่งเศส)
[แก้] ส
- พลตรีหม่อมหลวงสุปรีดี ประวิตร (17. ฉลองพระองค์ลำลอง)
[แก้] การจัดแสดงมหรสพสมโภชในงานออกพระเมรุ
การจัดแสดงมหรสพสมโภชงานออกพระเมรุ ถือว่าเป็นประเพณีที่มีมาแต่โบราณ ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของงานออกทุกข์ และถือเป็นการแสดงแสนยานุภาพของพระมหากษัตริย์ การจัดแสดงมหรสพสมโภช งานออกพระเมรุ สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ กำหนดการแสดงรวม 3 เวที บริเวณท้องสนามหลวงด้านทิศเหนือ ในวันเสาร์ที่ 15 พฤศจิกายน พ.ศ. 2551 เริ่มการแสดงเวลา 19.00 น. ถึงรุ่งขึ้น วันอาทิตย์ที่ 16 พฤศจิกายน พ.ศ. 2551 ดังนี้
- เวทีที่ 1
- หนังใหญ่ และโขน เรื่อง รามเกียรติ์ โดยกระทรวงวัฒนธรรรม
- เวทีที่ 2
- วงดุริยางค์เยาวชนไทย ในพระอุปถัมภ์ สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ T.Y.O. (THAILAND YOUTH SYMPHONY ORCHESTRA)
- วงซิมโฟนีออร์เคสตราแห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ในพระอุปถัมภ์ สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์
- วงดุริยางค์สากล กรมศิลปากร N.S.O. ( THAI NATIONAL SYMPHONY ORCHESTRA)
- วง ฮาร์พ แชมเบอร์ โดยศิลปินจาก ศูนย์ฮาร์พตำหนักประถม
- วงดุริยางค์ผสม พลเรือน ตำรวจ ทหาร
- เวทีที่ 3
- หุ่นกระบอก เรื่อง พระอภัยมณี โดยสำนักการสังคีต กรมศิลปากร
- นาฏยศาลา หุ่นละครเล็ก เรื่อง กำเนิดพระคเณศร์ โดยคณะหุ่นละครเล็กโจหลุยส์ ในพระอุปถัมภ์ สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์
- ละครนอก เรื่อง สุวรรณหงส์เสี่ยงว่าว และ กุมภัณฑ์ถวายม้า โดยสถาบันบัณฑิตพัฒนศิลป์
[แก้] สื่อมวลชนกับพระราชพิธีฯ
[แก้] ศูนย์สื่อมวลชน
[แก้] การนำเสนอข่าวและการแสดงความอาลัยของสื่อมวลชนไทย
[แก้] การนำเสนอข่าวของสื่อมวลชนต่างประเทศ
[แก้] นิทรรศการเฉลิมพระเกียรติฯ ณ มณฑลพระราชพิธีฯ
นิทรรศการเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ ณ มณฑลพระราชพิธีฯ ท้องสนามหลวง จะมีขึ้นในวันที่ 18 - 30 พฤศจิกายน พ.ศ. 2551 โดยจัดแสดงเครื่องใช้ในพระราชพิธี เช่น บุษบกที่ประดิษฐานพระอัฐิ ณ พระที่นั่งทรงธรรม และเปิดให้ประชาชนได้ชมพระเมรุ ณ ชานชาลาพระเมรุ นอกจากนี้่กระทรวงวัฒนธรรมได้มีการจัดให้ศิลปินต่างๆทั่วประเทศได้สร้างสรรค์ภาพวาดที่เกี่ยวกับพระประวัติและพระกรณียกิจลงบนผ้าใบ จำนวน 84 ภาพ ตามพระชันษา โดยเป็นภาพขนาดกว้าง 80 ซม. ยาว 100 ซม. จำนวน 80 ภาพ และภาพขนาด 1.80 เมตร ยาว 2.40 เมตร จำนวน 4 ภาพ โดยแบ่งเป็นหัวข้อต่างๆดังนี้[3]
- พระโสทรเชษฐภคินี
- พระประวัติ
- ทรงเป็นครูและนักการศึกษา
- ยอดขัตติยกัลยาณี
- ทรงสืบสานโครงการสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนีและการแพทย์
- ทรงเกื้อกูลประชากรด้านสังคมสงเคราะห์
- ทรงสนับสนุนการดนตรี การแสดงและศิลปะทุกแขนง
- ทรงทำนุบำรุงพระพุทธศาสนาและศาสนาอื่นๆ
- เจ้าฟ้านักประพันธ์
- ทรงเมตตาสัตว์น้อยใหญ่
- พระเกียรติคุณสดุดี
โดยภาพวาดเหล่านี้ได้นำมาร่วมจัดแสดงในนิทรรศการ ณ มณฑลพระเมรุ ท้องสนามหลวง
[แก้] ดูเพิ่ม
[แก้] อ้างอิง
- ^ หมายกำหนดการ พระราชพิธีพระราชทานเพลิงพระศพ สมเด็จเจ้าฟ้าฯ กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์
- ^ ข่าวประชาสัมพันธ์ สำนักข่าวแห่งชาติ
- ^ หนังสือ "ศิลปกรรมพระประวัติและพระกรณียกิจในสมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์"