ปฏิกิริยาฟอสโฟรีเลชัน

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี

ปฏิกิริยาฟอสโฟรีเลชั่นเป็นปฏิกิริยาที่เกี่ยวข้องกับการถ่ายโอนหมู่ฟอสเฟตระหว่างสารอินทรีย์ต่างๆ

ปฏิกิริยาฟอสโฟรีเลชั่นกับการสร้างพลังงานในสิ่งมีชีวิต[แก้]

เป็นปฏิกิริยาที่สำคัญในการสร้าง ATP ในสิ่งมีชีวิต แบ่งได้เป็น 2 ปฏิกิริยา คือ

ปฏิกิริยาฟอสโฟรีเลชั่นทั้งสองแบบมีความคล้ายคลึงกันดังนี้คือ

  • เกี่ยวข้องกับการไหลของอิเล็กตรอนผ่านตัวพาต่างๆ
  • ปฏิกิริยาการถ่ายเทอิเล็กตรอนเป็นปฏิกิริยาที่เกิดได้เอง และเกิดไปพร้อมๆกับการขับโปรตรอนซึ่งเป็นปฏิกิริยาที่ต้องใช้พลังงานเป็นการเปลี่ยนพลังงานให้อยู่ในรูปความต่างศักย์ระหว่างเยื่อหุ้ม
  • การไหลกลับของโปรตรอนผ่านโปรตีนเฉพาะ ทำให้ได้พลังงานในรูป ATP

ความแตกต่างระหว่างปฏิกิริยาออกซิเดทีฟ ฟอสโฟรีเลชั่น กับปฏิกิริยาโฟโตฟอสโฟรีเลชั่น มีดังนี้คือ

  • ตำแหน่งที่เกิด ปฏิกิริยาออกซิเดทีฟ ฟอสโฟรีเลชั่นเกิดที่เยื่อหุ้มชั้นในของไมโทคอนเดรีย ปฏิกิริยาโฟโตฟอสโฟรีเลชั่นเกิดที่ไทลาคอยด์ในคลอโรพลาสต์
  • ทิศทางการถ่ายเทอิเล็กตรอน ปฏิกิริยาออกซิเดทีฟ ฟอสโฟรีเลชั่นถ่ายเทจากจาก NADH +H+ ไปยังก๊าซออกซิเจนได้น้ำ ปฏิกิริยาโฟโตฟอสโฟรีเลชั่นถ่ายเทจากจากน้ำไปยัง NADPH + H+ โดยจะได้ออกซิเจนจากการแตกตัวของน้ำ
  • พลังงานเริ่มต้น ปฏิกิริยาออกซิเดทีฟ ฟอสโฟรีเลชั่นมาจากสารอินทรีย์หรือสารอาหารที่นำมาสร้าง NADH +H+ ปฏิกิริยาโฟโตฟอสโฟรีเลชั่นมาจากแสงที่ทำให้โมเลกุลของน้ำแตกตัว
  • ตัวรับอิเล็กตรอน ปฏิกิริยาออกซิเดทีฟ ฟอสโฟรีเลชั่นตัวแรกเป็น NAD+ ปฏิกิริยาโฟโตฟอสโฟรีเลชั่นตัวสุดท้ายเป็น NADP+
  • ปฏิกิริยาออกซิเดทีฟ ฟอสโฟรีเลชั่นเกี่ยวข้องกับการย่อยสลาย (Catabolism) ปฏิกิริยาโฟโตฟอสโฟรีเลชั่นเกี่ยวข้องกับการสังเคราะห์ (anabolism)