ธงประจำพระองค์
ธงสัญลักษณ์ประจำพระองค์ ในที่นี้หมายความถึงธงประเภทหนึ่งของพระราชวงศ์ไทย ซึ่งมักมีการประดับร่วมกับธงชาติไทยเพื่อเป็นการถวายพระเกียรติแก่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ และพระบรมวงศานุวงศ์ ธงดังกล่าวมีการใช้อยู่ทุกหนแห่งในประเทศไทย ต่างจากธงประจำพระองค์อีกประเภทหนึ่งซึ่งเรียกรวมกันตามกฎหมายธงในปัจจุบันว่าธงพระอิสริยยศ ซึ่งเป็นธงที่ใช้ในพิธีการต่างๆ เป็นการพิเศษ และใช้ในสถานที่เฉพาะแห่ง
เนื้อหา |
[แก้] ลักษณะ
โดยหลักแล้วจะปรากฏการประดับธงสัญลักษณ์ประจำพระองค์โดยทั่วไปอยู่ 2 ประเภท กล่าวคือ ธงสัญลักษณ์ของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช และธงของสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ทั้งสองธงนั้นมีลักษณะเป็นธงสีพื้น ประดับด้วยเครื่องหมายพระปรมาภิไธยย่อและพระนามาภิไธยย่อของแต่ละพระองค์ พระบรมวงศานุวงศ์พระองค์อื่น เช่น สมเด็จพระบรมโอรสาธิราช เจ้าฟ้ามหาวชิราลงกรณ สยามมกุฎราชกุมาร, สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา สยามบรมราชกุมารี, สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณ์วลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี เป็นต้น ล้วนมีธงประจำพระองค์ในลักษณะดังกล่าวเช่นเดียวกัน แต่มักมิได้พบเห็นบ่อยนักนอกจากในงานพิธีซึ่งพระบรมวงศานุวงศ์พระองค์นั้นๆ เสด็จพระราชดำเนินไปเป็นองค์ประธานในพิธี
ธงสัญลักษณ์ประจำพระองค์เหล่านี้ไม่เพียงแต่ใช้ประดับในพระราชพิธีและพิธีการต่างๆ ที่เป็นทางการเท่านั้น แต่ยังมีการใช้อยู่ทั่วไปอย่างไม่เป็นทางการด้วย ประชาชนชาวไทยในทุกชนชั้นและทุกหนแห่งนิยมประดับธงดังกล่าวร่วมกับธงชาติไทย เพื่อถวายพระเกียรติและแสดงความจงรักภักดีต่อพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวและสมเด็จพระบรมราชินีนาถ ซึ่งการแสดงออกดังกล่าวถือเป็นลักษณะเด่นอย่างหนึ่งที่ปรากฏในวัฒนธรรมไทย
ธงเหล่านี้มักมีขายตามร้านค้าขนาดเล็กและร้านเครื่องเขียนในหัวเมืองต่างๆ โดยมีขนาดที่แตกต่างกันหลายขนาด และธงดังกล่าวมักจะพิมพ์รูปตราพระปรมาภิไธยหรือพระนามาภิไธยย่อลงบนธงเพียงด้านเดียว
[แก้] ธงของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช
ธงสัญลักษณ์ประจำพระองค์พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชเป็นธงพื้นสีเหลือง อันเป็นสีประจำพระชนมวาร (เสด็จพระราชสมภพเมื่อวันจันทร์ที่ 5 ธันวาคม พ.ศ. 2470) ที่กลางธงมีตราสัญลักษณ์ประจำพระองค์ ซึ่งโดยปกติจะเป็นตราพระปรมาภิไธยย่อ ภ.ป.ร. ภายใต้อุณาโลมและพระมหาพิชัยมงกุฎเปล่งรัศมี โดยรูปอักษร "ภ" เป็นสีเหลือง(หมายถึง สีประจำวันเสด็จพระราชสมภพ) "ป" สีน้ำเงิน (หมายถึง พระมหากษัตริย์) และ "ร" สีขาว (หมายถึง สีประจำพระชนมวาร) นอกจากนี้ยังมีธงสัญลักษณ์ประจำพระองค์แบบอื่นที่ใช้เนื่องในวาระพิเศษ เช่น ธงสำหรับงานพระราชพิธีมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา 80 พรรษา 5 ธันวาคม พุทธศักราช 2550 ธงดังกล่าวนี้จะใช้ธงพื้นสีเหลืองเช่นเดียวกับธง ภ.ป.ร. ตามปกติ แต่ใช้สัญลักษณ์กลางธงเป็นรูปตราสัญลักษณ์ของพระราชพิธีดังกล่าวแทน ซึ่งตราสัญลักษณ์ของงานพระราชพิธีต่างๆ ในแต่ละคราวนั้นจะผูกขึ้นใหม่เป็นการเฉพาะ
ธงดังกล่าวนี้นอกจากจะมีแบบที่พิมพ์ด้วยสีสันต่างๆ ตามมาตรฐานแล้ว ยังมีธงแบบง่ายซึ่งพิมพ์ลวดลายของตราสัญลักษณ์ในธงอย่างเดียวกันด้วยสีแดง เพื่อให้สามารถจำหน่ายได้ในราคาที่ถูกกว่า
[แก้] ธงของสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ
ธงสัญลักษณ์ประจำพระองค์ของสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถเป็นธงสีฟ้า อันเป็นสีประจำพระชนมวาร (เสด็จพระราชสมภพเมื่อวันศุกร์ที่ 12 สิงหาคม พ.ศ. 2475) กลางธงประดับสัญลักษณ์พระนามาภิไธยย่อ ส.ก. ภายใต้มงกุฎนารี อักษรพระนามาภิไธยย่อ "ส" เป็นสีฟ้าเข้ม และ "ก" เป็นสีขาว ลักษณะดังกล่าวเป็นไปในทำนองเดียวกับธงพระปรมาภิไธยย่อ ภ.ป.ร. โดยปกติแล้วธงนี้มักปรากฏอยู่ทั่วไปในช่วงเดือนสิงหาคม ซึ่งเป็นเดือนแห่งการเฉลิมพระชนมพรรษาของสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ ในบางวาระ เช่น พระราชพิธีมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษาของ 6 รอบ ของพระองค์ในปี พ.ศ. 2547 ก็จะมีการใช้ธงสีฟ้าตราสัญลักษณ์งานพระราชพิธีในลักษณะเดียวกันกับธงของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว
สำหรับธงสัญลักษณ์ของสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถแบบง่ายจะใช้วิธีการพิมพ์ตราสัญลักษณ์ด้วยสีขาวสีเดียวลงบนผืนธงสีฟ้า
-
พระบรมฉายาลักษณ์สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ประดับด้วยธงชาติไทยและธงสัญลักษณ์งานพระราชพิธีมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา 6 รอบ 12 สิงหาคม พุทธศักราช 2547
[แก้] ภาพธงสัญลักษณ์ประจำพระองค์
| ภาพธง | ใช้สำหรับ | ลักษณะ | หมายเหตุ |
|---|---|---|---|
|
|
พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช | ธงสีเหลือง ตราพระปรมาภิไธยย่อ ภ.ป.ร. ภายใต้อุณาโลมและพระมหาพิชัยมงกุฎเปล่งรัศมี | เสด็จพระราชสมภพวันจันทร์ จึงใช้สีเหลืองเป็นสีพื้นธง |
|
|
สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ | ธงสีฟ้า ตราพระนามาภิไธยย่อ ส.ก. ภายใต้พระมหามงกุฎ | เสด็จพระราชสมภพวันศุกร์ จึงใช้สีฟ้าเป็นสีพื้นธง |
|
|
สมเด็จพระนางเจ้ารำไพพรรณี พระบรมราชินีในรัชกาลที่ 7 | ธงสีชมพู ตราพระนามาภิไธยย่อ ร.พ. ภายใต้มงกุฎขัติยนารี | ประสูติวันอังคาร จึงใช้ชมพูเป็นสีพื้นธง |
|
|
สมเด็จพระบรมโอรสาธิราช เจ้าฟ้ามหาวชิราลงกรณ สยามมกุฎราชกุมาร | ธงสีเหลือง ตราพระนามาภิไธยย่อ ม.ว.ก. ภายใต้พระอนุราชมงกุฎและตราจักรี | ประสูติวันจันทร์ จึงใช้สีเหลืองเป็นสีพื้นธง |
|
|
สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา เจ้าฟ้ามหาจักรีสิรินธรฯ สยามบรมราชกุมารี | ธงสีม่วง ตราพระนามาภิไธยย่อ ส.ธ. ภายใต้พระชฎาไม่มีกรรเจียกจร | ประสูติวันเสาร์ จึงใช้สีม่วงเป็นสีพื้นธง |
|
|
สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี | ธงสีแสด ตราพระนามย่อ จ.ภ. ภายใต้พระจุลมงกุฎ | ประสูติวันพฤหัสบดี จึงใช้สีแสดเป็นสีพื้นธง |
|
|
สมเด็จพระเจ้าภคินีเธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดี | ธงสีชมพู ตราพระนามย่อ พ.ร. ภายใต้พระชฎามหากฐินและอุณาโลม | ประสูติวันอังคาร จึงใช้สีชมพูเป็นสีพื้นธง |
|
|
สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ | ธงสีน้ำเงิน ตราพระนามย่อ ก.ว. ภายใต้พระจุลมงกุฎ | ประสูติวันอาทิตย์ แต่สีน้ำเงินเป็นสีที่ทรงโปรดเป็นการส่วนพระองค์ จึงใช้สีนี้เป็นสีพื้นธงแทนสีแดง |
|
|
ทูลกระหม่อมหญิงอุบลรัตนราชกัญญา สิริวัฒนาพรรณวดี | ธงสีแดง ตราพระนามย่อ อ.ร. | ประสูติวันพฤหัสบดี จึงใช้สีแสดแดงเป็นสีพื้นธง อนึ่งมีพระบรมวงศ์ประสูติในวันพฤหัสบดีเช่นเดียวกันหลายพระองค์ ประกอบกับ ทรงเป็นพระราชธิดาพระองค์ใหญ่ในพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว จึงใช้สีพื้นธงสีเข้มกว่าพระองค์อื่น |
|
|
พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าศรีรัศมิ์ พระวรชายาในสมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฎราชกุมาร | ธงสีแสด ตราพระนามย่อ ศ.ร. | ประสูติวันพฤหัสบดี จึงใช้สีแสดเป็นสีพื้นธง |
|
|
พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโสมสวลี พระวรราชาทินัดดามาตุ | ธงสีม่วง ตราพระนามย่อ ส.ส. ยอดพระนามาภิไธยย่อเป็นรูปอุณาโลม | ประสูติวันเสาร์ จึงใช้สีม่วงเป็นสีพื้นธง |
|
|
พระเจ้าหลานเธอ พระองค์เจ้าพัชรกิติยาภา | ธงสีแสด ตราพระนามย่อ พ.ภ. | ประสูติวันพฤหัสบดี จึงใช้สีแสดเป็นสีพื้นธง |
|
|
พระเจ้าหลานเธอ พระองค์เจ้าสิริวัณณวรีนารีรัตน์ | ธงสีแสด ตราพระนามย่อ ส.ร. | ประสูติวันพฤหัสบดี จึงใช้สีแสดเป็นสีพื้นธง |
|
|
พระเจ้าหลานเธอ พระองค์เจ้าทีปังกรรัศมีโชติ | ธงสีฟ้า ตราพระนามย่อ ท.ป. | ประสูติวันศุกร์ จึงใช้สีฟ้าเป็นสีพื้นธง |
|
|
พระเจ้าหลานเธอ พระองค์เจ้าสิริภาจุฑาภรณ์ | ธงสีฟ้า ตราพระนามย่อ ส.ภ. | ประสูติวันศุกร์ จึงใช้สีฟ้าเป็นสีพื้นธง |
[แก้] ระเบียงภาพ
-
สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา สยามบรมราชกุมารี และธงพระนามาภิไธยย่อ ส.ธ.