ทะนุกิ

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
(เปลี่ยนทางจาก ทานูกิ)
ทะนุกิ
การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์
อาณาจักร: Animalia
ไฟลัม: Chordata
ชั้น: Mammalia
อันดับ: Carnivora
วงศ์: Canidae
สกุล: Nyctereutes
ชนิด: N. procyonoides
ชนิดย่อย: N. p. viverrinus
Trinomen
Nyctereutes procyonoides viverrinus
Temminck, 1838
ชื่อพ้อง

ทะนุกิ หรือ จิ้งจอกแรคคูนญี่ปุ่น (อังกฤษ: Japanese raccoon dog, Tanuki; ญี่ปุ่น: 狸, タヌキ, たぬき; ชื่อวิทยาศาสตร์: Nyctereutes procyonoides viverrinus) เป็นชนิดย่อยของจิ้งจอกแรคคูน (N. procyonoides) ชนิดหนึ่ง

ทะนุกิ มีลักษณะและพฤติกรรมทั่วไปเหมือนกับจิ้งจอกแรคคูนชนิดอื่น ๆ แต่มีขนาดเล็กกว่าและกะโหลกหัวมีขนาดเท่ากับชนิดย่อย N. p. ussuriensis[1] แต่ก็มีขนนุ่มที่สุดในบรรดาจิ้งจอกแรคคูนทั้งหมด[2] พบกระจายพันธุ์อย่างกว้างขวางเฉพาะในประเทศญี่ปุ่น

ภาพวาดโบราณของปีศาจทะนุกิ
ภาพวาดโบราณที่ทะนุกิหลอกมนุษย์ด้วยการขยายลูกอัณฑะให้มีขนาดใหญ่

ทะนุกิ เป็นสัตว์ที่ชาวญี่ปุ่นเชื่อว่า เป็นปีศาจที่สามารถแปลงร่างได้ โดยใช้ใบไม้แปะไว้ที่หน้าผาก โดยความเชื่อนี้ปรากฏให้เห็นบ่อย ๆ ตามสื่อในวัฒนธรรมร่วมสมัยต่าง ๆ อย่างการ์ตูนญี่ปุ่น เช่น Pom Poko ในปี ค.ศ. 1994 เป็นต้น[3] โดยเชื่อว่าเป็นสัตว์ที่ชอบดื่มเหล้าสาเก แต่จะไม่ซื้อเหล้าสาเกให้เปลืองเงินแต่จะใช้วิธีการแปลงร่างหลอกเอาเหล้ามาดื่ม รักสนุก และจะชอบหลอกมนุษย์ด้วยการแปลงลูกอัณฑะให้มีขนาดใหญ่ด้วย[4]

เชื่อว่าความเชื่อเรื่องทะนุกิของญี่ปุ่น ได้รับอิทธิพลมาจากจีนพร้อมกับความเชื่อเรื่องปีศาจจิ้งจอก ซึ่งในจีนแทบไม่มีความเชื่อเรื่องทะนุกิอยู่เลย แต่มีการสับสนในชนิดของสัตว์เมื่อถึงญี่ปุ่น[4]

โดยคำว่า "狸" เป็นคำคุณศัพท์ในภาษาจีนกลางสมัยใหม่ (ออกเสียง "หลี่") เดิมมีความหมายถึงสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมขนาดกลาง เช่น แมว เป็นหลัก แต่เมื่อคำนี้ได้ถูกนำมาใช้ในญี่ปุ่น ปัญญาชนชาวญี่ปุ่นไม่อาจหาสัตว์ที่เหมาะสมที่จะนำมาใช้ได้ จึงใช้ไปในความหมายทั่วไปเช่น ทะนุกิ, แมวดาว, แบดเจอร์ยุโรป, เพียงพอน และกระรอกบินยักษ์ญี่ปุ่น[5][6]

รูปปั้นชิงะระกิยะกิ

ปัจจุบันในญี่ปุ่น มักปรากฏเครื่องปั้นดินเผารูปทะนุกิยืนสองขา พุงป่อง สวมหมวกฟาง มือข้างนึงถือขวดเหล้าสาเก และอีกข้างถือถุงเงินที่ยังไม่ได้ใช้ประดับอยู่ตามหน้าร้นเหล้า, ร้านอาหาร, หน้าวัดหรือศาลเจ้า, บ้านเรือนทั่วไป หรือกระทั่งข้างทางถนน นัยว่าเป็นสัญลักษณ์แห่งความโชคดีเหมือนมะเนะกิเนะโกะ ซึ่งรูปปั้นดินเผานี้ชื่อ "ชิงะระกิยะกิ" (信楽焼き) มีแหล่งผลิตเพียงแห่งเดียวเท่านั้น คือ เมืองชิงะระกิ อำเภอโคกะ จังหวัดชิงะ[7]

อ้างอิง[แก้]

  1. Kauhala K. & Saeki M. (2004). »Raccoon Dog«. Canid Species Accounts. IUCN/SSC Canid Specialist Group. Pridobljeno 15.4.2009.
  2. Fur: a practical treatise by Max Bachrach, 3rd ed. published by New York : Prentice-Hall, 1953
  3. Clements, Jonathan; McCarthy, Helen (2006). The Anime Encyclopedia. California: Stone Bridge Press. ISBN 1-933330-10-4.
  4. 4.0 4.1 Tanuki – Japanese God of Restaurateurs, Japanese Buddhism & Shintoism Photo Dictionary (อังกฤษ)
  5. Dōbutsu Yōkaitan. p. 106. 
  6. The translation of this into modern Japanese can be found on page 13 of ญี่ปุ่น:  『DISCOVER妖怪 日本妖怪大百科 VOL.07』 Discover Yōkai Nihon Yōkai Daihyakka ?. Furthermore, the 「狢」 in the document here are not mujina but rather, signify tanuki
  7. Gordenker, Alice (25 July 2008). "Tanuki genitals". The Japan Times. สืบค้นเมื่อ 3 March 2013. 

แหล่งข้อมูลอื่น[แก้]