ถั่วดาล

ดาลมาซูร์ ทำจากถั่วเลนทิลแดง.

ดาล มขานี อาหารของชาวปัญจาบ

ดาล (ฮินดี: दाल Dāl, เนปาล: दाल Daal, เบงกาลี: ডাল Dāl, กันนาดา: ಬೇಳೆ Bēḷe, กอนกานี: दाळ, Dāl, มาลายาลัม: Parippu, มราฐี: डाळ Ḍāḷ, โอริยา: ଡାଲି Daali, ทมิฬ: பருப்பு Paruppu, เตลูกู: పప్పు Pappu, Dāl, อูรดู: دال, ภาษาคุชราต: દાળ) เป็นคำที่ชาวอินเดียใช้เรียกถั่วกระเทาะซีก ซึ่งเป็นส่วนประกอบที่สำคัญในอาหารอินเดีย คำว่าดาล มาจากภาษาสันสกฤตแปลว่าแยกออก

ดาลเป็นการเตรียมอาหารจากถั่วแห้ง ซึ่งเอาเปลือกชั้นนอกออกและยังหมายถึงสตูว์เนื้อสัตว์ที่ใช้ดาลเป็นส่วนประกอบสำคัญ พบในอาหารอินเดีย อาหารเนปาล อาหารปากีสถาน อาหารศรีลังกาและอาหารบังคลาเทศ นิยมกินกับข้าวและผักในภาคใต้ของประเทศอินเดียและนิยมกินกับข้าวและโรตีทางภาคเหนือของอินเดียและปากีสถาน ดาลเป็นแหล่งของโปรตีนสำหรับอาหารที่มีเนื้อน้อยหรือไม่มีเลย ดาลในอาหารศรีลังกาคล้ายกับอาหารอินเดียใต้

ในอินเดียใต้ นิยมใช้ดาลทำอาหารที่เรียกว่า sambar Dal ซึ่งเป็นต้มยำของเม็ดถั่วแดงและผักสุกกับมะขามและผักบางชนิด กินกับข้าว

ชนิดของดาล

ดาลมีหลายชนิด ได้แก่

• ดาลถั่วชันนา หรือถั่วเขียวเบงกอลเมล็ดคล้ายถั่วเหลือง ทำจากถั่วชิกพี
• ดาลถั่วเขียว เป็นดาลที่ทำจากถั่วเขียวชนิดเดียวกับที่นำมาเพาะถั่วงอก นิยมใช้ในภาคเหนือของอินเดีย เป็นส่วนผสมหลักของแกงทางอินเดียภาคใต้ที่เรียก Rasam
• ดาลถั่วตูร์ (तूर डाळ - Tūr ḍāḷ ภาษามราฐี; તુવે૨ દાળ ภาษาคุชราต; अरहर दाल Arhar dāl หรือ तुवर दाल Tuvar dāl ใน อุตรประเทศ,ହରଡ ଡାଲି Harada Daali ใน โอริสสา, ใน เบงกอล Adahar (ภาษาเบงกาลี:অড়হর ডাল); ತೊಗರಿ ಬೇಳೆ Togari bele ภาษากันนาดา; కంది పప్పు Kandi pappu ภาษาเตลุกู; തുവര (തുമര) പരിപ്പ് Tuvara or Tumara parippu ภาษามาลายาลัม; และ துவரம் பருப்பு Tuvaram paruppu ภาษาทมิฬ) เป็นถั่วแขกชนิดสีเหลือง เป็นส่วนผสมหลักใน sambar Dal
• ดาลถั่วอูร์ดหรือดาลถั่วดำ (उड़द दाल Uṛad dāl ภาษาฮินดี; ماش Māsh ภาษาอูรดู]]และภาษาปัญจาบ; ಉದ್ದಿನ ಬೇಳೆ Uddina bele ในภาษากันนาดา)Kolai dal ในภาษาเบงกาลี; ବିରି ଡାଲି Biri daali ในภาษาโอริยา; మినుములు Minumulu, మినప పప్పు Minapa pappu, หรือ ఉద్ది పప్పు Uddhi pappu ภาษาเตลูกู); และ உளுத்தம் பருப்பு Uḷuttam paruppu ในภาษาทมิฬ; และ ഉഴുന്നു പരിപ്പ് Uzhunnu parippu ภาษามาลายาลัม) ซึ่งถ้านำเปลือกออกจะเป็นสีขาวครีม เป็นส่วนผสมหลักของอาหารอินเดียใต้ Idli และ Dosai และเป็นส่วนผสมหลักของอาหารอินเดียตะวันออกของชาวโอริยา อัสสัม เบงกอล

อ้างอิง

• อาหารอินเดียตำรับพื้นบ้าน. กทม. หน้าต่างสู่โลกกว้าง. 2545