กระด้างภัณฑ์และละมุนภัณฑ์
คำว่า "กระด้างภัณฑ์" และ "ละมุนภัณฑ์" เป็นคำศัพท์ภาษาไทยที่เข้าใจผิดกันอย่างฝังใจว่า ราชบัณฑิตยสถานบัญญัติไว้สำหรับ "ฮาร์ดแวร์" และ "ซอฟต์แวร์" ตามลำดับ อย่างไรก็ดี ราชบัณฑิตยสถานยืนยันว่าไม่เคยบัญญัติเช่นนั้น แต่ให้ทับศัพท์ว่า "ฮาร์ดแวร์" และ "ซอฟต์แวร์" แล้วแต่กรณี หรือจะใช้ศัพท์ไทยว่า "ส่วนเครื่อง" หรือ "ส่วนอุปกรณ์" แทนคำทับศัพท์ "ฮาร์ดแวร์" และ "ส่วนชุดคำสั่ง" แทน "ซอฟต์แวร์" ก็ได้ แล้วแต่จะเลือก[1] [2]
นอกจากนี้ ยังมีศัพท์อื่น ๆ ที่เข้าใจผิดอย่างเดียวกันนั้น เช่น "joystick" ที่เชื่อกันว่าราชบัณฑิตยสถานให้ใช้ว่า "แท่งหรรษา" แต่อันที่จริงแล้ว ราชบัณฑิตยสถานบัญญัติว่า "ก้านควบคุม"[1]
ความเชื่อดังกล่าวยังฝังลึกถึงขนาดมีการสอนในโรงเรียนทั่วไป และในโรงเรียนกวดวิชาชื่อดังอีกหลายแห่ง เช่น สถาบันกวดวิชาดาว้องก์ ว่า เป็นการบัญญัติศัพท์ของราชบัณฑิตยสถาน[3]
ครรชิต มาลัยวงศ์ ราชบัณฑิตซึ่งรับผิดชอบบัญญัติศัพท์ทางคอมพิวเตอร์และเทคโนโลยีนั้น กล่าวถึงความเข้าใจผิดเหล่านี้ว่า[4]
"...มีคนพูดอย่างสนุกสนานอยู่เสมอว่า คณะกรรมการบัญญัติศัพท์ที่ไม่ได้เรื่องออกมาให้ใช้ เช่นคำ 'software' ก็บัญญัติว่า 'ละมุนภัณฑ์' แล้วก็ขยายต่อไปว่า 'hardware' ก็บัญญัติว่า 'กระด้างภัณฑ์' ผมได้ฟังแล้วก็ได้แต่ปลง เพราะคนพูดบางคนเป็นนักวิทยาศาสตร์ แต่ไม่ได้มีความคิดแบบวิทยาศาสตร์ นั่นก็คือ ไม่ได้สอบสวนศึกษาเรื่องแท้จริงก่อนว่า คำศัพท์ที่บัญญัติจริง ๆ คืออะไร แม้แต่หนังสือศัพท์บัญญัติที่ทางราชบัณฑิตยสถานพิมพ์ก็ยังไม่มี เมื่อยังไม่ได้หาข้อมูลจนรู้ข้อเท็จจริง แล้วจะมาพูดวิจารณ์ได้อย่างไร ความจริงก็คือ คณะกรรมการไม่เคยบัญญัติศัพท์แบบนี้เลย คนทั้งหลายได้แต่พูดต่อ ๆ กันไปเองไม่มีมูลเลย หลักฐานอยู่ในหนังสือศัพท์บัญญัติตั้งแต่ฉบับแรกจนถึงปัจจุบัน..."
ขณะที่ จินตนา พันธุฟัก เลขาธิการราชบัณฑิตยสถาน ให้สัมภาษณ์ว่า[5]
"...เป็นตราบาปที่ราชบัณฑิตยสถานต้องรับมาอย่างไม่รู้เรื่อง เป็นความเสียหายที่แก้ไม่ได้เสียที แล้วยิ่งคำศัพท์ว่า 'joystick' ที่ไปกล่าวกันว่าราชบัณฑิตยสถานบัญญัติว่า 'แท่งหรรษา' นี่ยิ่งไปกันใหญ่ และเป็นเรื่องที่น่าเกลียดมาก ๆ ราชบัณฑิตยสถานเป็นหน่วยงานที่เต็มไปด้วยผู้ทรงความรู้ การบัญญัติศัพท์ย่อมต้องมีหลักวิชาการ และใช้การพินิจพิจารณาอย่างถี่ถ้วน..."
แม้ราชบัณฑิตยสถานจะปฏิเสธเรื่องดังกล่าวอย่างต่อเนื่อง ทว่า ยังมีผู้นำเสนอว่าเป็นผลงานของราชบัณฑิตยสถานอยู่อย่างต่อเนื่องเช่นกัน เช่น ในรายการเรื่องเล่าเสาร์-อาทิตย์ ประจำวันที่ 9 กรกฎาคม 2554 สรยุทธ สุทัศนะจินดา เหน็บแนมราชบัณฑิตยสถานว่า "...เคยบัญญัติศัพท์ 'กระด้างภัณฑ์', 'ละมุนภัณฑ์' มาให้ใช้ แต่มันตลกจนไม่อยากจะใช้..."[6] ซึ่งก่อให้เกิดเสียงวิพากษ์วิจารณ์ในอินเทอร์เน็ต เช่น มีผู้แสดงความคิดเห็นว่า "นักข่าวสมัยนี้ก็แบบนี้แหละ ไม่รู้จริงแล้วเอามาพูด น่าสมเพช" และ "...เหมือนเขาจะพูดให้ราชบัณฑิตฯ ดูไม่น่าเชื่อถือ แต่เขาคงไม่รู้ว่าตัวเขาเองเสื่อมมานานแล้ว"[7] รวมถึงในเว็บไซต์พันทิป มีผู้ตั้งกระทู้ชื่อ "เจออีกแล้วครับ........กระด้างภัณฑ์ ละมุนภัณฑ์" โดยมีผู้แสดงความคิดเห็นไปในทำนองเดียวกัน เช่น "... เกลียดมากเวลาเจอสื่อที่ไม่ให้ความสำคัญกับรายละเอียดพวกนี้"[3] นี้มิได้เป็นครั้งแรกที่สรยุทธ สุทัศนะจินดา นำเสนอข้อมูลดังกล่าว วันที่ 3 กุมภาพันธ์ 2549 เขายังเหน็บแนมราชบัณฑิตยสถานด้วยเนื้อความทำนองเดียวกัน[8] และยังกล่าวด้วยว่า ราชบัณฑิตยสถานให้สะกด "มุกตลก" ว่า "มุขตลก" ก็ได้ ทั้งที่ราชบัณฑิตยสถานให้สะกดว่า "มุกตลก" แบบเดียว[9]
การ์ตูน "ผู้ใหญ่มากับทุ่งหมาเมิน" ประจำหนังสือพิมพ์ไทยรัฐ วันที่ 9 สิงหาคม 2554 หยิบยกประเด็นนี้มาล้อเลียนราชบัณฑิตยสถานว่า ได้บัญญัติศัพท์ใหม่ขึ้นดังนี้ คือ Google ว่า อสงไขยสนธิ, Twitter ว่า สำเนียงสกุณา, Hi5 ว่า เบญจสวัสดี และ Facebook ว่า พักตร์ปกรณ์[10] กลายเป็นเรื่องตลกใหม่ในสังคมออนไลน์ แต่ก็มีผู้ที่ "อ่านไม่ได้ศัพท์ จับไปกระเดียด" เข้าใจผิดว่า เป็นเรื่องจริง และตำหนิราชบัณฑิตยสถานกันขรม[11] [10]
[แก้] อ้างอิง
- ^ 1.0 1.1 ศัพท์บัญญัติของศัพท์ software และ hardware จาก ราชบัณฑิตยสถาน
- ^ ความเข้าใจผิดบางประการของ “ละมุนภัณฑ์-กระด้างภัณฑ์” - สุดสัปดาห์
- ^ 3.0 3.1 เจออีกแล้วครับ........กระด้างภัณฑ์ ละมุนภัณฑ์ - พันทิพ
- ^ ราชบัณฑิต - ครรชิต มาลัยวงศ์
- ^ "ละมุนภัณฑ์" "กระด้างภัณฑ์" "แท่งหรรษา" ศัพท์นี้ มิเคยบัญญัติ - โพสต์ทูเดย์
- ^ เรื่องเล่าเสาร์-อาทิตย์ : ศัพท์ใหม่ราชบัณฑิต
- ^ วันนี้บังเอิญกดไปดูรายการ "เรื่องเล่าเสาร์-อาทิตย์" - Tanakarn Sarakam
- ^ พันทิปรายวัน 8-02-06 - pantip vulture
- ^ ราชบัณฑิตชี้ชัด“มุกตลก”ใช้ ก ไม่ใช่“ข” - pocketonline
- ^ 10.0 10.1 ราชบัณฑิตทันสมัยเผยศัพท์ใหม่ไอทีออกวิทยุ - Mthai
- ^ @@ Facebook ได้ศัพท์แปลเป็นไทยแล้วมาในนามว่า " พักตร์ปกรณ์ " ส่วน Twitter ใช้ว่า " สำเนียงสกุณา" @@ - Pantip
